Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2012/6171 K.2012/26329

Mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır. Hüküm süresi içinde taraflar avukatlarınca temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı, 2004 yılı öncesinde Pamukbank, 2004 yılı sonrasında bankaların birleşmesi sebebiyle Halkbankasında çalışarak 2009 yılında emekli olduğunu, Pamukbank’daki son ücretinin aylık brüt 1.469,00 TL olduğunu, birleşme sonrasında davacının maaşının azaltıldığını, 2009 yılına gelindiğinde aradan beş yıl geçmesine rağmen bir türlü Pamukbank’daki maaşa ulaşılamadığını, çalışırken kullanamadığı yıllık ücretli izinlerinin bulunduğunu ve bunun emeklilik sonrası 438 gün olarak hesaplanıp ödendiğini, ancak izin ücretinin eksik ödendiğini, her iki bankada da çalışırken gerek Bursa ve ilçelerinde ve gerekse Bursa dışındaki ..., Çanakkale,

Yalova illeri ile bu illere bağlı ilçelerde görevi gereği fazla mesai yaparak çalıştığı halde fazla mesailerin ödenmediğini, Bursa içerisinde akşam ve gece yapılan fazla çalışmalar sırasında yemek ücretlerinin de ödenmediğini, kadro yetersiz olduğundan 08.00-16.00 saatleri arasındaki (A) vardiyasında çalışmasından sonra 16.00-24.00 saatleri arasındaki (B) vardiyası ile 24.00-08.00 saatleri arasındaki (C) vardiyasına da nöbet yazıldığını, ancak bu nöbetler için ödenmesi gereken fazla çalışma ücretinin sadece bir kez ödenip diğer zamanlarda ödenmediğini,

yine bu nöbetler için görev zorluğu sebebiyle ödenmesi gereken vardiya tazminatının ise bazı zamanlarda verildiğini, son yıllarda ise vardiya tazminatı yürürlükte olduğu halde ödenmediğini belirterek.

Pamukbank’dan Halkbankasına devredildiği tarih itibariyle aldığı ücret üzerine daha sonra gelen zamların ilavesiyle bulunacak ücret esas alınmak suretiyle; hesaplama yapılarak yıllık izin ücreti, fazla mesai ücreti, yemek bedeli ve vardiya tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı, zaman aşımı itirazında bulunduklarını, davacının kapsam dışı personel olarak çalıştırıldığını, bu sebeple Pamukbank’da iken 31 gün olan izin hakkının 2005 yılından itibaren 4857 sayılı İş Kanunu gereği 26 gün olarak uygulandığını, bankanın 29.07.2005 tarihlinden itibaren uygulanmaya başlanan yeni ücret sistemindeki esaslara göre, devirle gelen önceye ait kullanılmayan ücretli izinleri için yeni iş sözleşmesinin imzalandığı tarihten önceki son brüt ücret üzerinden, iş sözleşmesinin onay tarihinden sonra doğan izin hakları için ise son brüt ücret üzerinden hesaplama yapıldığını,

4857 sayılı Kanun'un 59. madde hükmünün de bu yönde olduğunu, yine devirle gelen personelin unvan ve ücrete ilişkin denkleştirme işlemlerinin banka Yönetim Kurulunun 29.07.2005 tarih ve 21-01 sayılı kararı doğrultusunda yapıldığını, 22.03.2005 tarih ve 12-02 sayılı Yönetim Kurulu kararı ile de, devirle gelen personele Pamukbank T.A.Ş.'de ücret dışında ödenmekte olan diğer tazminatların ödenmesine banka tarafından da devam edildiğini, 24 saat görev yapan personelin yararlandığı vardiya tazminatlarının davacıya da ödendiğini, Bankanın İnsan Kaynakları Daire Başkanlığının 12.05.2005 tarih ve 04/85 nolu fazla çalışma konulu genel mektubu gereği,

kapsam içi ve sendikalı personele, işlerin yürütülmesi açısından kesinlikle ertelenemeyecek, zorunlu olarak yerine getirilmesi gereken faaliyetlerin tamamlanması amacıyla yıllık 270 saati geçmeyecek şekilde fazla mesai yaptırılabildiğini, bu sebeple kapsam dışı personel olan davacının fazla mesaiye hak kazanmadığını, davacıya banka nezdinde çalıştığı döneme ilişkin hak ettiği yemek bedellerinin ödendiğini, davacının bankadan hiçbir hak ve alacağı bulunmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece yemek ve vardiya tazminatı taleplerinin reddine, yıllık izin ve fazla mesai ücreti taleplerinin kısmen kabulüne karar verilmiştir. Kararı davacı ve davalı temyiz etmiştir. 1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davacı vekilinin tüm, davalı vekilinin aşağıda belirtilen bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine, 2-Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacının fazla mesai ücret alacağının olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

Mahkemece alınan bilirkişi raporu doğrultusunda dosyada mevcut bazı elektronik postaların tarih ve saatleri dikkate alınarak davacının haftanın yedi günü için yirmibir saat fazla mesai yaptığı belirtilerek ½ oranında hakkaniyet indirimi ile talebin kısmen kabulüne karar verilmiş ise de, bu hususta yapılmış olan araştırma ve inceleme hükme yeterli bulunmamaktadır.

Dosya içeriğine göre; taraf tanıklarının günlük çalışma süreleri hakkındaki beyanları günlük çalışmanın hangi saatler arasında olduğunu ve buna göre günlük ve haftalık yasal çalışma sürelerinin aşılıp aşılmadığını belirlemeye yeterli değildir. Öte yandan dosyada mevcut elektronik postalar bazı tarihlere ait olup tüm çalışma süresini kapsamamaktadır. Hükme esas alınan bilirkişi raporundaki tespit ve değerlendirmeler ağırlıklı olarak varsayıma dayalıdır.

Doğru sonuca varılabilmesi için tanıklar yeniden çağırılarak işyerinde günlük çalışma süreleri sorulup tespit edilmeli, diğer bir deyimle hangi saatlerde çalışmaya başlandığı ve hangi saate kadar devam ettiği tanıklara açıklattırılmalı, günlük ve haftalık yasal çalışma sürelerinin aşılıp aşılmadığı belirlenmeli, özellikle yasal süreleri aşan çalışma olmuş ise bunun bir talimata dayanıp dayanmadığı tespit edilmeli, talimat üzerine fazla mesai yapılmış ise kim tarafından verildiği saptanmalı, bundan sonra tüm deliller yeniden bir değerlendirmeye tabi tutulmalı, gerekirse bilirkişiden ek rapor alınarak karar verilmelidir.

Mahkemece bu yönler gözetilmeksizin eksik inceleme ve araştırma ile karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.