Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2012/8928 K.2012/18570

Mahkeme, isteğin reddine karar vermiştir. Hüküm süresi içinde davacı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı vekili davacının iş sözleşmesinin 18.10.2011 tarihinde haklı ve geçerli bir sebep olmadan tazminatsız olarak feshedildiğini yapılan feshin usule uygun olmadığını ileri sürerek feshin geçersizliğine karar verilmesi, buna bağlı tazminat ile boşta geçen süre ücretinin belirlenmesi isteğinde bulunmuştur.

Davalı işveren vekili; davacının üretim hataları yaptığını, savunması alınarak yazılı olarak uyarılmasına rağmen son alınan savunmasında hatasını haklı gösterecek bir gerekçe göstermemesi karşısında, davacının iş sözleşmesini 30 günlük ücreti ile karşılanması mümkün olmayan miktarda zarara sebep olması nedeniyle haklı sebeplerle feshedildiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece davacının işveren tarafından uyarılmasına ve yeniden metod eğitimine tabi tutulmasına rağmen benzer nitelikte hataları tekrarlaması 4857 sayılı Kanunu'nun 18. ve 19. maddesi kapsamında geçerli nedenle feshedildiği gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

Karar davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Taraflar arasında iş sözleşmesinin feshinin geçerli nedene dayanıp dayanmadığı uyuşmazlık konusu olup, normatif dayanak 4857 sayılı İş Kanunu’nun 18 ve devamı maddeleridir.

4857 sayılı Kanun’un 18. maddesine göre otuz veya daha fazla işçi çalıştıran işyerlerinde en az altı aylık kıdemi olan işçinin belirsiz süreli iş sözleşmesini fesheden işveren, işçinin yeterliliğinden veya davranışlarından ya da işletmenin, işyerinin veya işin gereklerinden kaynaklanan geçerli bir sebebe dayanmak zorundadır.

İşletmenin, işyerinin veya işin gereklerinden kaynaklanan sebepler; sürüm ve satış imkanlarının azalması, talep ve sipariş azalması, enerji sıkıntısı, ülkede yaşanan ekonomik

kriz, piyasada genel durgunluk, dış pazar kaybı, ham madde sıkıntısı gibi işin sürdürülmesini imkansız hale getiren işyeri dışından kaynaklanan sebeplerle yeni çalışma yöntemlerinin uygulanması, işyerinin daraltılması, yeni teknolojinin uygulanması, işyerinin bazı bölümlerinin kapatılması ve bazı iş türlerinin kaldırılması gibi işyeri içi sebeplerdir.

İşletmenin, işyerinin ve işin gereklerinden kaynaklanan sebeplerle sözleşmeyi feshetmek isteyen işverenin fesihten önce fazla çalışmaları kaldırmak, işçinin rızası ile çalışma süresini kısaltmak ve bunun için mümkün olduğu ölçüde esnek çalışma şekillerini geliştirmek, işi zamana yaymak, işçileri başka işlerde çalıştırmak, işçiyi yeniden eğiterek sorunu aşmak gibi varsa fesihten kaçınma imkanlarını kullanması, kısaca feshe son çare olarak bakması gerekir.

4857 sayılı Kanun’un 20. maddesinin ikinci fıkrasına göre feshin geçerli nedene dayandığını ispat yükümlülüğü işverene aittir. İşçi, feshin başka bir sebebe dayandığını iddia ettiği takdirde, bu iddiasını ispatla yükümlüdür.

Somut olayda davacının iş sözleşmesi 19.10.2011 günlü fesih bildirimi ile davacının operasyonuyla ilgili tüm eğitimlerin verilmiş olmasına rağmen, metoda uygun çalışmayarak gerekli kontrolleri yapmaması, işini savsaklayarak işvereni 30 günlük ücretiniz tutarıyla ödeyemeyecek derecede kayba uğrattığı gerekçesiyle 18.10.2011 tarihi itibariyle 4857 sayılı Kanunu'nun 25/ll-ı bendi uyarınca feshedilmiştir.

İşveren tarafından davacının iş sözleşmesi yaptığı metod hataları ile 30 günlük ücreti ile karşılanamayacak tutarda zarara uğrattığı iddiası ile 4857 sayılı Kanun'un 25/ll-ı bendi uyarınca feshedilmiş, mahkemece alınan bilirkişi raporunda davacının oluşan zarar nedeniyle % 5 kusuru olduğu, zarar miktarının 535,92 € tutarında olduğu, hatalı üretilen takım elbiselerin 70 € nun üzerinde satılabileceğinde dair değerlendirmesi dikkate alınarak feshin haklı neden oluşturacak nitelikte olmadığı ancak davacının fesih öncesi işveren tarafından uyarılmasına ve yeniden eğitim verilmesine rağmen benzer nitelikte üretim hatasının tekrarlanmasının işveren yönünden geçerli fesih nedeni olduğu değerlendirilerek davanın reddine karar verilmiştir.

Mahkemece davacının fesih öncesi defaten uyarıldığı kabul edilmişse de davacının davalı şirkete ait işyerinde yedi yıldan fazla çalışması olduğu, fesihten metod hatası nedeni ile 03.10.2010 tarihinde savunması alınarak uyarılmıştır. İşveren tarafından davacının benzer hatalarından dolayı uyarıldığı belirtilen tarihlerde davacıya tebliğ edilmiş bir savunma isteği ve uyarı yazısı bulunmamaktadır.

Fesih nedeni yapılan hata nedeni ile oluşan zararın davacının kusuruna isabet eden tutarın davacının 30 günlük ücreti tutarında olmaması, oluşan zararda bilirkişi raporuna göre davacının % 5 kusurlu olmasına göre uzun yılardan beri işyerinde aynı işi yapan davacının yaptığı hata sayısına göre işveren tarafından yapılan fesih geçerli nedene dayanmaktadır.

Davanın kabulü gerekirken mahkemece hatalı değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

Belirtilen nedenlerle, 4857 sayılı İş Kanunu'nun 20. maddesinin 3. fıkrası uyarınca, hükmün bozulmak suretiyle ortadan kaldırılması ve aşağıdaki gibi karar verilmesi gerekmiştir.

MUHALEFET ŞERHİ

Davacı, feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesini istemiştir. İşverenin malı olan veya eli altında bulunan makine, tesisat, başka eşya ya da maddelere 30 günlük ücreti tutarını aşacak şekilde zarar vermesi halinde işverenin haklı fesih imkanının bulunduğu hususu düzenlemiştir.

İşçinin kusursuz olduğunun ortaya çıkması durumunda işverenin haklı ve geçerli fesih imkanı olmadığı gibi, işçinin kusuru belli bir yüzde ya da belli bir oran olarak saptanmışsa; zararın miktarı da bu kusur nispetinde azaltıldıktan sonra otuz günlük ücreti aşıp aşmadığına bakılmalıdır. 30 günlük ücreti tutarında bir zarar yoksa iş sözleşmesinin feshi haklı neden olarak kabul edilmemelidir.

Ancak otuz günlük ücretten az zarar nedeni ile işyerinde olumsuzluklar meydana gelmiş ve iş ilişkisinin sürdürülmesi işveren açısından önemli ölçüde beklenemez bir hal almış ise feshin geçerli nedene dayandığının kabulü gerekir.

Dosya içeriğine göre, işveren ... San. ve Tic. Ltd. Şti.'de "cep takma otamatı" operasyonunda çalışan davacının dava konusu olan 8 adet pantolonun arka cep/kemer mesafelerinde hata oluştuğu, maliyetinin 535 Euro olup davacının kusur oranının %5 bulunduğu alınan bilirkişi raporu ile sabittir. Firmanın kalite standartları arasında yer alan "cep flote takma" sonucunda ölçü toleransı %0 dır.

Davacı 2004 yılından beri aynı firmada çalışmakta, gerekli eğitimleri almış, usta işçi konumunda, operasyonuyla ilgili gerekli tecrübe ve bilgi birikimine sahiptir. Sözleşmesinde de %0 hatayı kabul etmiştir. Davalı ise marka ürün satmaktadır. O nedenle, hatalı üretimler nedeniyle davalıdan iş ilişkisinin yürütülmesi beklenemez. Fesih geçerli nedene dayanmaktadır. Mahkemece verilen red kararının onanması gerekir görüşündeyim.18.09.2012