Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2013/10351 K.2013/10737

Mahkeme, isteğin reddine karar vermiştir. Hüküm süresi içinde davacı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı, davalı şirket tarafından devralınan dava dışı Batı Özel Dershaneleri Ltd. Şti. unvanlı işyerinde 01.09.2002 tarihinden itibaren kimya öğretmeni olarak çalışmaya başladığını, ücret alacaklarının ödenmemesi sebebi ile işverene 01.03.2011 tarihinde yapılan tebliğ ile iş sözleşmesinin 4857 sayılı İş Kanunu'nun 24/II-e. maddesi gereğince feshedildiğinin bildirildiğini, son yıllarda işveren Batı Özel Dershaneleri Ltd.

Şti. ekonomik olarak dara düştüğünü ve öğretmen ücretleri dahi ödeyemez hale geldiğini, bunun üzerine Batı Özel Dershaneleri Ltd. Şti. davacının çalıştığı Batı Dershaneleri işyerine davalı şirkete devrettiğini, devirle birlikte öğretmenlerin çoğunun davalı şirkete geçtiğini, bunun 4857 sayılı Kanun'un 6. maddesi gereğince işyeri devri olduğunu ileri sürerek kıdem tazminatı, ücret alacağı ve asgari geçim indiriminin davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı, dava dışı şirketle arasında davacının iddia ettiği gibi işyeri devrinin söz konusu olmadığını, ayrı bir tüzel kişiliği ve ayrı bir işyeri olduğunu, dava dışı şirketle arasında herhangi bir hukuki veya organik bağın bulunmadığını, davacının dava dışı şirketle imzaladığı sözleşmesini 28.02.2011 tarihinde ücretlerinin ödenmediğini gerekçe göstererek feshettiğini, dava dışı şirketin tahliye ettiği taşınmazı 05.08.2011 başlangıç tarihli kira sözleşmesi ile kiralandığını ve 15.08.2011 tarihinde ticaret sicil kayıtlarında tescil edilerek faaliyet göstermeye başladığını, davacının iş sözleşmesinin faaliyete başladığı tarihte mevcut olmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, ticaret sicil kayıtlarından davalı şirket ile dava dışı Batı Özel Dershaneleri Ltd. Şti. arasında gerek işyeri itibariyle gerekse ortaklar itibariyle bir bağ kurulamadığı, işyerinin daha önce Batı Özel Dershaneleri Ltd. Şti. tarafından kullanıldığı,

daha sonra 05.08.2011 tarihli kira sözleşmesi ile davalı Fen Bilimleri Şair Eşref Özel Eğitim Hiz. Ltd. Şti. tarafından kiralanmak suretiyle faaliyete geçirildiği, şahit beyanlarından dava dışı Batı Özel Dershaneleri Ltd. Şti.'nin bir kısım öğrenci ve öğretmenlerinin davalı şirket nezdinde kurs almaya başladığı ve bir kısım öğretmenlerin de davalı şirket nezdinde çalışmaya başladığı, ancak bu hususun 4857 sayılı Kanun'un 6. maddesinde belirtilen nitelikte bir devir ilişkisi yada iş sözleşmesinin devri niteliğinde kabul edilmediği, davacının çalışmasının tespit edildiği tüm hizmet sürelerinden dava dışı Batı özel Dershaneleri Ltd. Şti.'nin sorumlu olacağı ve taraf sıfatı yokluğunun mahkemece res'en gözetilmesi gerektiği gerekçesi ile davanın husumet sebebi ile reddine karar verilmiştir.

Temyiz:

Kararı davacı temyiz etmiştir.

Gerekçe:

Taraflar arasındaki temel uyuşmazlık, davalı şirket ile dava dışı şirket arasında organik bağ ve işyeri devri olup olmadığı konusunda toplanmaktadır.

İşyeri devrinin temel ölçütü, ekonomik birliğin kimliğini korumasıdır. Avrupa Adalet Divanı kararlarına göre, maddî ve maddî olmayan unsurların devredilip devredilmediği ve devir anındaki değeri, iş gücünün devri, müşteri çevresinin devri, işyerinde devirden önce ve sonra yürütülen faaliyetlerin benzerlik derecesi, işyerinde faaliyete ara verilmişse bunun süresi işyeri devrinin kriterleri arasında kabul edilmektedir.

Avrupa Adalet Divanı, maddî ve maddî olmayan unsurların devri söz konusu olmaksızın da işgücünün önem taşıdığı sektörlerde, ekonomik birliğin önemli unsuru olan işçilerin devri yoluyla da işyeri devrinin gerçekleşebileceğini kabul etmektedir.

Avrupa Adalet Divanının kararlarında, “hukukî işlemle devir” ifadesi geniş şekilde değerlendirilmekte, yazılı, sözlü veya zımnî bir anlaşma da yeterli görülmektedir. Yine üye ülkeler uygulamasında, ihale yoluyla bir işin alınmasında, devreden işveren bilmese dahi işyeri devrinin mümkün olabileceği kabul edilmiştir. Avrupa Birliğine üye olmayan ancak benzer hükme sahip İsviçre’de Federal Mahkemesi, devreden ve devralan arasında doğrudan hukukî işlemin bulunmasının şart olmadığı sonucuna varmıştır.

Dosya kapsamına göre davacı, dışı Batı Özel Dershaneleri Ltd. Şti ile davalı Fen Bilimleri Şair Özel Eşref Özel Eğitim Hizmetleri Ltd. Şti. arasındaki kira sözleşmesinin gerçekte 4857 sayılı Kanun'un 6. maddesi anlamında işyeri devri olduğu anlaşılmaktadır. Bu durumda devralan davalı işveren de devreden işveren ile birlikte, devirden önce doğmuş olan ve devir tarihinde ödenmesi gereken borçlardan birlikte sorumludur.

Mahkemece bu husus gözardı edilerek yazılı şekilde hüküm kurulması hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.