Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2013/34711 K.2013/27696

Mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.

Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü: Davacı vekili, müvekkilinin davalı şirkette son olarak ön büro müdürü görevinde çalıştığını, davacının iş sözleşmesinin yeniden yapılanma tedbirleri gereği çalıştığı bölümde kadro azaltılmasına gidildiği gerekçesi ile feshedildiğini, feshinin geçerli sebebe dayanmadığını ileri sürerek feshin geçersizliğin tespiti ile işe iadesine karar verilmesini istemiştir.

Davalı vekili, müvekkil işyerinde alınan işletmesel kararla, yeniden yapılanma tedbirleri uygulanarak yeni kadrolar oluşturulmasına ve düzenleme sonucu ortaya çıkacak fazla personelin işten çıkartılmasına karar verildiğini, daha rasyonel çalışma doğrultusunda zamanla oluşmuş kadro fazlalıklarının tespit edildiğini, bu uygulamada kar veya zarar etmenin önemli olmadığını, sürekli ve kalıcı şekilde yeni kadrolar oluşturulduğunu, kadro fazlası işçiler aynı nedenle işten çıkartıldığından kadrosu dolu olan bölümde davacıya iş teklif edilmesinin söz konusu olamayacağından davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, işletmesel kararda davacının iş gücüne olan ihtiyacın ne şekilde ortadan kalktığının belirli olmadığı, kadro iptali, departmanların değiştirilmesi, kapatılması, birleştirilmesi gibi bir yeniden yapılanma uygulamasına gidilmediği, ön büro biriminin kapatılmadığı, tek çatı altında toplanmanın sözkonusu olmadığı, iş hacminde azalma olduğunun ispat edilmediği gerekçesiyle davanın kabulü ile feshin geçersizliğine ve davacının işe iadesine karar verilmiştir.

Karar, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Taraflar arasında iş sözleşmesinin feshinin geçerli nedene dayanıp dayanmadığı uyuşmazlık konusu olup, normatif dayanak 4857 sayılı İş Kanunu’nun 18 ve devamı maddeleridir.

4857 sayılı İş Kanunu’nun 18. maddesine göre otuz veya daha fazla işçi çalıştıran işyerlerinde en az altı aylık kıdemi olan işçinin belirsiz süreli iş sözleşmesini fesheden işveren, işçinin yeterliliğinden veya davranışlarından ya da işletmenin, işyerinin veya işin gereklerinden kaynaklanan geçerli bir sebebe dayanmak zorundadır.

İşletmenin, işyerinin veya işin gereklerinden kaynaklanan sebepler; sürüm ve satış olanaklarının azalması, talep ve sipariş azalması, enerji sıkıntısı, ülkede yaşanan ekonomik kriz, piyasada genel durgunluk, dış pazar kaybı, ham madde sıkıntısı gibi işin sürdürülmesini olanaksız hale getiren işyeri dışından kaynaklanan sebeplerle yeni çalışma yöntemlerinin uygulanması, işyerinin daraltılması, yeni teknolojinin uygulanması, işyerinin bazı bölümlerinin kapatılması ve bazı iş türlerinin kaldırılması gibi işyeri içi sebeplerdir.

İşletmenin, işyerinin ve işin gereklerinden kaynaklanan sebeplerle sözleşmeyi feshetmek isteyen işverenin fesihten önce fazla çalışmaları kaldırmak, işçinin rızası ile çalışma süresini kısaltmak ve bunun için mümkün olduğu ölçüde esnek çalışma şekillerini geliştirmek, işi zamana yaymak, işçileri başka işlerde çalıştırmak, işçiyi yeniden eğiterek sorunu aşmak gibi varsa fesihten kaçınma olanaklarını kullanması, kısaca feshe son çare olarak bakması gerekir.

4857 sayılı İş Kanunu’nun 20.maddesinin ikinci fıkrasına göre feshin geçerli nedene dayandığını ispat yükümlülüğü işverene aittir. İşçi, feshin başka bir sebebe dayandığını iddia ettiği takdirde, bu iddiasını ispatla yükümlüdür.

Dosya içeriğine göre, davacının 09/01/2004-18/02/2012 tarihleri arasında ön büro müdürü olarak çalıştığı ve davalı tarafından alınan işletmesel karar gerekçesi ile iş sözleşmesinin feshedildiği tartışmasızdır.

İşletmesel kararda yeniden yapılanma tedbirleri kapsamında mevcut kadroların değerlendirilerek yeni kadroların oluşturulması ve ortaya çıkan iş gücü fazlalığının giderilmesinden söz edildiğine göre davalı işyerinde yeni kadro ihdas edilip edilmediği, mevcut kadroların ne şekilde değerlendirildiği ve bunun iş gücüne etkisi yönünden alınan rapor yetersiz görüldüğünden işletmeci, insan kaynakları uzmanı ve mali müşavirden oluşan üçlü bilirkişi heyetinden yukarıda belirtilen hususlarda ayrıntılı ve denetime elverişli rapor alınarak sonuca gidilmesi gerekirken eksik inceleme ve araştırmaya dayalı olarak karar verilmesi bozma nedenidir.

MUHALEFET ŞERHİ

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, kararın onanması gerekir görüşünde olduğumdan sayın çoğunluğun bozma kararına katılamıyorum. 02.12.2013