Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2013/3946 K.2013/4420

Mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır. Hüküm süresi içinde davalı ...Ş. avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı vekili, müvekkilinin asıl işveren olan davalı ...Ş.'ne ait işyerinde, alt işveren olan diğer davalı şirkete bağlı olarak 01.12.2006-01.12.2010 tarihleri arasında çalıştığını, iş sözleşmesinin çalıştığı birimin kapatılacağı gerekçesi ile geçerli sebep olmadan feshedildiğini ileri sürerek feshin geçersizliği ile davacının işe iadesine karar verilmesini, çalıştırılmadığı süre için en çok dört aylık ücret ve diğer hakları ile işe başlatmama tazminatının belirlenmesini istemiştir.

Davalı, asıl işveren Yapı Kredi Bankası A.Ş. vekili, işyerinde kadro daraltılmasına gidildiğini ancak iş sözleşmesinin kendilerince feshedilmediğini, husumet sebebiyle davanın reddine karar verilmesi gerektiğini savunmuştur.

Davalı alt işveren ... Teknik ve Sosyal Hiz. San. Tic. Ltd. Şti. vekili davacının işyerinde kredi kartları bilgi işlem veri giriş elemanı olarak çalıştırıldığını, davalı banka tarafından data girişlerinin el ürünü olmayan teknoloji ile desteklenmesi hususunda bir başka firma ile anlaşma yapması sebebi ile bankadaki faaliyetlerinin son bulduğunu ve işçilerin sözleşmelerinin zorunlu olarak feshedildiğini ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece yapılan ilk yargılama sonucunda 02.08.2011 tarih 2010/1521 esas, 2011/540 karar sayılı ilam ile davacının verilecek eğitimle başka bir bölümde değerlendirilip değerlendirilmeyeceğinin dikkate alınmadığı ve davalı işveren tarafından başka bir iş teklifinde de bulunulmadığı, feshin son çare olması gerektiği ilkesi uygulanmadığı gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalılar tarafından süresi içerisinde temyiz edilmesi sonucunda yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairemizin 29.05.2012 tarihli 2011/10614 esas 2012/11602 karar sayılı ilamı ile davalı alt işverenin yaptığı bir kısım işlerin asıl işveren olan davalı banka tarafından, başka bir firmaya verilmesi sebebiyle istihdam fazlalığı oluştuğu gerekçe gösterilerek feshedildiği,

asıl işveren bankanın reorganizasyon kapsamında bir kısım işleri dava dışı firmaya vermesi olgusunun alt işveren yönünden geçerli fesih sebebi oluşturacağı, ancak bu sonuca ulaşabilmek için alt işverenin başka işyeri bulunup bulunmadığı ve davacıyı bu işyerinde değerlendirme imkanının mevcut olup olmadığının araştırılması gerektiği belirtilerek bozulmuştur.

Bozma ilamında, davalı bankanın yeniden yapılandırma sebebiyle davacının çalıştığı bölümdeki işleri dava dışı firmaya verip vermediğinin tespit edilmesi, verilmiş ise davacının işinin bu kapsamda kalıp kalmadığı araştırılması ve kaldığının belirlenmesi durumunda alt işverenin başka işyeri olup olmadığının varsa davacının bu işyerinde çalıştırılması imkanın bulunup bulunmadığının belirlenmesi gerektiğine işaret edilmiştir.

Mahkemece, usul ve kanuna uygun bulunan bozma ilamına uyulmasına karar verilmiştir. Bozma kararına uyulmasından sonra yapılan yargılama sonucunda ise asıl işveren banka tarafından davacının görev alanına giren işlerin dava dışı başka firmalara verildiği ancak dava dışı firmaya işin 18.11.2009 tarihinde devredilmiş olmasına rağmen davacının bankadaki işine bu tarihten sonra bir yıldan fazla süre ile devam ettiği, alt işveren olan davalı şirketin faaliyet alanın geniş olduğu ve bir çok işyerinde hizmet verdiği, davacının bu işyerlerinde çalıştırılma olanağı varken fesih yoluna gidildiği, feshin son çare olma ilkesine uyulmadığı sonucuna varılarak davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karar süresi içerisinde davalı ...Ş. tararfından temyiz edilmiştir.

Taraflar arasında iş sözleşmesinin feshinin geçerli sebebe dayanıp dayanmadığı uyuşmazlık konusu olup, normatif dayanak 4857 sayılı İş Kanunu’nun 18 ve devamı maddeleridir.

İşletmenin, işyerinin veya işin gereklerinden kaynaklanan sebepler; sürüm ve satış imkanlarının azalması, talep ve sipariş azalması, enerji sıkıntısı, ülkede yaşanan ekonomik kriz, piyasada genel durgunluk, dış pazar kaybı, ham madde sıkıntısı gibi işin sürdürülmesini imkansız hale getiren işyeri dışından kaynaklanan sebeplerle yeni çalışma yöntemlerinin uygulanması, işyerinin daraltılması, yeni teknolojinin uygulanması, işyerinin bazı bölümlerinin kapatılması ve bazı iş türlerinin kaldırılması gibi işyeri içi sebeplerdir.

4857 sayılı Kanun’un 20. maddesinin ikinci fıkrasına göre feshin geçerli sebebe dayandığını ispat yükümlülüğü işverene aittir. İşçi, feshin başka bir sebebe dayandığını iddia ettiği takdirde, bu iddiasını ispatla yükümlüdür.

Somut olayda, bozma ilamından sonra dosyaya celp edilen belgelerin incelenmesinde davalı banka ile dava dışı Siemens firması arasında 18.11.2009 tarihinde, banka kredi kartları ile tüketici kredileri başvuru formları veri giriş hizmetlerinin Siemens firması tarafından yüklenilmesi hususunda hizmet alım sözleşmesi imzalandığı, davacının görev alanına giren işlerin dava dışı bu firmaya verildiği görülmektedir. Alt işveren olan davalı Gür-Öz Teknik ve Sosyal Hiz. San. Tic. Ltd.

Şti.'nin Kadıköy, Maltepe, Pendik, Tuzla, İzmit ve Gölcük gibi yerlerde kayıtlı olan çok sayıda işyerlerinin bulunduğu Sosyal Güvenlik kurumu kayıtları ile sabittir. Bu işyerlerinden bir kısmının büro destek hizmetleri alanında faaliyet gösterdiği anlaşılmaktadır. Hükme esas alınan bilirkişi raporunda; davacının bu işyerlerinde çalıştırılma imkanı bulunup bulunmadığı ilişkin somut tespit yapılamadığı belirtilmiştir.

Mahkemece, davalı alt işverene ait işyerlerinin fillen faal olup olmadıkları, bu işyerlerinde kaç işçinin hangi işlerde çalıştırdığı ve davacı ile benzer nitelikte iş yapan başka işçilerin bulunup bulunmadığı hususlarında ayrıntılı bir araştırıma yapılmamıştır.

Bozma ilamında da işaret edilen ve yukarıda gösterilen bu husular belirlenmeden, davacının alt işverenin diğer işyerlerinde çalıştırılma imkanı bulunduğu, buna rağmen iş sözleşmesinin feshedildiği yönündeki mahkeme kabulü hatalıdır. Eksik incelemeye dayalı karar verilmesi isabetsiz olup bu husus bozmayı gerektirmiştir.