Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2013/6876 K.2014/7267

Davacı vekili, davacının işe başladığı 17.03.2004 tarihinden iş sözleşmesinin feshine kadar davalı işveren yanında baş mühendis olarak çalıştığını, davalının iş sözleşmesini 07.05.2008 tarihinde haksız olarak feshettiğini, fazla çalışma ücretinin, ulusal bayram ve genel tatil ücreti ile yemek ücreti alacaklarının ödenmediğini ileri sürerek, fazla çalışma ücreti, yemek ücreti, ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacakları istemiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı, davanın reddine karar verilmesi gerektiğini savunmuştur.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan deliller ve bilirkişi raporuna dayanılarak, fazla çalışma ücreti alacağının kısmen kabulüne, diğer taleplerin ise reddine karar verilmiştir.

Temyiz:

Kararı taraflar temyiz etmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, tarafların aşağıdaki bentlerin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2-Taraflar arasında fazla çalışma yapılıp yapılmadığı konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

Davacı, baş mühendis olduğunu belirterek, gerek arabalı vapurlarda ve gerekse deniz otobüslerinde çalışma sistemini tablo ile birlikte açıklamak suretiyle yıllık bazda yapılan fazla çalışma sürelerini de bildirerek talepte bulunmuştur.

Fazla çalışmanın ispatı konusunda işyeri kayıtları, özellikle işyerine giriş çıkışı gösteren belgeler, işyeri iç yazışmaları delil niteliğindedir. Ancak, fazla çalışmanın yazılı belgelerle ispatlanamaması durumunda tanık beyanları ile sonuca gidilmesi gerekir.

Hükme esas alınan bilirkişi raporunda, son ay hariç bordro sunulmadığı için emsal dosyalara ibraz edilen bordrolar esas alınarak hesaplama yapıldığı belirtilmiştir. Taraflar işyeri kayıtlarına dayandığından, davacıya ait işyeri kayıtları ile ordino ve gemi jurnallerinin celpedilerek, dosyadaki tüm bilgi ve belgeler ile birlikte değerlendirilerek, sonucuna göre karar verilmesi gerekir. Bu durumda, emsal dosyalardaki bordrolara göre düzenlendiği belirtilen ve denetime elverişli olmayan bilirkişi raporuna dayanılarak karar verilmesi usul ve kanuna aykırı olup bozmayı gerektirmiştir.

Öte yandan, 854 sayılı Deniz İş Kanunu'nun 26. maddesinde açıkça günlük ve haftalık kanuni çalışma süresi belirlendiğinden, günlük sekiz saati geçen çalışmalar fazla saatlerle çalışma olarak değerlendirilmeli ve işyerindeki uygulama dikkate alınarak %50 zamlı saat ücreti üzerinden karşılığı hesap edilmedir. Bu itibarla, 854 sayılı Kanun'un 28. maddesi anlamında fazla saatlerle çalışma süresi hesaplanması gerekirken, fazla çalışma süresinin haftalık olarak hesaplanması da hatalıdır.

3-Davacının ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacağına hak kazanıp kazanmadığı konusunda da taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.

Davacı vekili, 854 sayılı Kanun'un 43. maddesine göre gemi adamı olan davacıya maktu ücretinin içinde ulusal bayram ve genel tatil günleri için çalışılmadan ödenen bir yevmiye haricinde bir yevmiye daha ödenmesi gerektiğini iddia etmiştir.

Mahkeme, çalışılmadan ödenmesi gereken ulusal bayram ve genel tatil ücretinin ödendiği gerekçesi ile talebi reddetmiştir.

Davacının aylık ücretli olarak çalıştığı, ücretinin aylık otuz gün üzerinden ödenmesi sebebi ile o ayda bulunan ulusal bayram ve genel tatil gününe ait çalışılmadan ödenmesi gereken yevmiyeyi maktu ücretinin içinde aldığı konusunda taraflar arasında ihtilaf yoktur. İhtilaf, davacının çalışmadığı ulusal bayram ve genel tatil günleri için 1+1 yevmiye alıp alamayacağı konusunda toplanmaktadır.

854 sayılı Kanun'n 43. maddesine göre, bu kanun kapsamına giren gemilerde çalışan gemi adamlarına, 2739 sayılı Ulusal Bayram ve Genel Tatiller Kanunu ile anılan kanuna ek 3466 ve 221 sayılı Kanunlarda yazılı bulunan ulusal bayram ve genel tatil günlerinde, bir iş karşılığı olmaksızın bir günlük ücreti tutarında tatil ücreti, ücret ödeme şekline bakılmaksızın ayrıca ödenir.

Bu kanuni düzenlemeden çıkan sonuç, ücret ödeme şeklinde bakılmadan gemi adamının çalışmadığı ulusal bayram ve genel tatil günü için ayrıca bir ücret daha alacağıdır.

Davacı, gemi adamı olarak maktu aylık ücretinin içinde o ay içinde bulunan ulusal bayram ve genel tatil ücretinin çalışılmadan ödenmesi gereken bir yevmiyesini aldığından, davacı için hesaplama dönemi içindeki ulusal bayram ve genel tatil günleri için çalışılmadan ödenmesi gereken bir yevmiye alacağının daha hesap edilerek hüküm altına alınması gerekirken, yazılı gerekçe ile talebin reddi de isabetsizdir.