Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2014/14075 K.2015/20532

Mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır. Hüküm süresi içinde taraflar avukatlarınca temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı isteminin özeti:

Davacı vekili, müvekkilinin iş sözleşmesinin davalı işveren tarafından haklı neden olmaksızın feshedildiğini beyanla fazla mesai, hafta tatili, genel tatil, vardiya zammı, gece çalışması alacakları ile bu alacakların işlemiş faizlerinin tahsilini istemiştir.

Davalı cevabının özeti:

Davalı vekili davanın reddini savunmuştur.

Mahkeme kararının özeti:

Mahkemece, toplanan delillere ve bilirkişi raporuna göre, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Karar süresi içinde davacı ve davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davacının tüm, davalının aşağıdaki bentlerin kapsamı dışındaki temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Taraflar arasında, dava konusu alacaklara uygulanması gereken faiz oranının belirlenmesi konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

4857 sayılı İş Kanunu'nun çeşitli hükümlerinde faiz konusunda düzenlemelere yer verilmiştir. Anılan Kanun'un 34. maddesinde, gününde ödemeyen ücretler için mevduata uygulanan en yüksek faizin uygulanacağı hükmü bulunmaktadır. Maddede sözü edilen ücret geniş anlamda ücret olup, çalışma karşılığı ücretler, ikramiye, pirim, jestiyon ve benzeri ödemelerin yanı sıra, çalışma, hafta tatili ile bayram ve genel tatil ücretleri de bu kapsama dahildir. İşe iade davası ile tespit edilen en çok dört aya kadar boşta geçen süreye ait ücret ve diğer haklar için de aynı faiz oranı uygulanmalıdır.

Ücretin toplu iş sözleşmesinden kaynaklanması halinde 6356 sayılı Kanun'un 53/2. maddesi uyarınca, uygulanması gereken faiz en yüksek işletme kredisi faizi olmalıdır.

Ücret alacağı bakımından faize hak kazanmak için kural olarak işveren temerrüde düşürülmelidir. Ancak, bireysel ya da toplu iş sözleşmesinde açıkça bir ödeme günü kararlaştırılmış ise, belirlenen ödeme tarihi sonrasında faiz işlemeye başlar.

Bankaların uyguladıkları faiz oranları bir ya da birkaç aylık veya bir yıllık vadelerle belirlenmektedir. Bunlardan en uzun vade bir yıl olup, en yüksek faiz oranı da bir yıllık mevduata uygulanmaktadır. Bu durumda ücret alacağı için uygulanması gereken faiz, ödeme gününün kararlaştırıldığı ya da temerrüdün gerçekleştiği zamanda bankalarca bir yıllık mevduata uygulanan en yüksek faiz oranı olmalıdır. Aynı miktar için ikinci yılın başlangıcındaki en yüksek banka mevduat faizinin belirlenerek uygulanması, gecikme daha da uzunsa takip eden yıllar için de aynı yönteme başvurulması gerekir. Yıl içinde artan ve eksilen faiz oranları dikkate alınmaz.

Somut olayda, mahkemece karara esas alınan bilirkişi raporunda dava konusu işlemiş faiz alacaklarına uygulanan faiz oranı haricen tespit edilmiştir. Dava konusu ücret alacaklarına ilişkin işlemiş faiz alacağının hesaplanmasında esas alınacak “mevduata uygulanan en yüksek faiz” oranının araştırılmaması hatalıdır. Anılan sebeple, yukarıda belirtilen ilkeler ışığında söz konusu faiz oranının işaret edilen şekilde bankalardan sorularak araştırılmalı ve bir sonuca gidilmelidir. Eksik araştırma ve incelemeyle sonuca gidilmesi bozmayı gerektirmiştir.

3-Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda, davacı işçinin dosyada bulunan puantaj kayıtlarına göre işyerinde 14:00-22:00 saatleri arasında çalıştığı ve toplu iş sözleşmesi gece çalışmalarına ilişkin hükmü dikkate alınarak davacının günlük iki saat gece çalışması olduğu kabulü ile gece zammı alacağı hesaplanmıştır. Gece çalışmasının ve dolayısıyla gece zammı alacağının kabulü için günlük çalışma süresinin yarıdan fazlasının gece olarak belirlenen 20:00-06:00 saatleri arasında geçmesi gereklidir. Bu sebeple davacının kabul edilen çalışma düzenine göre çalışmasının yarıdan fazlasının gece olarak tanımlanan saatlerde geçmediği gözetilerek gece zammı alacağı talebinin reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde kabulüne karar verilmesi isabetli olmayıp bozmayı gerektirmiştir.

4-Davacının ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacağının dosya içinde mevcut puantaj kayıtlarına itibar edilmeksizin kabulü isabetli olmamıştır. Davacının bordrolarda gösterilerek ücret tahakkuku yapılan dönemler dışında ulusal bayram ve genel tatil çalışması yaptığına dair işyeri kaydı bulunmadığı gözetilerek söz konusu talebin reddi yerine yazılı şekilde kabulüne karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.