Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2014/14574 K.2015/24977

Mahkeme, davanın reddine karar vermiştir. Hüküm süresi içinde davacı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, müvekkilinin iş sözleşmesinin haklı ve geçerli sebebe dayanılmaksızın, yazılı bildirim de yapılmadan davalı tarafından feshedildiğini belirterek işe iadesine ve kanuni haklarına karar verilmesini istemiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, müvekkili şirketin son aylarda yaşanan ekonomik krizden etkilendiğini ve çeşitli rotasyonlar yapmak mecburiyetinde kaldığını, siparişlerde ciddi düşüşler olduğunu ve faaliyetin durma noktasına gelen alanlarda işçi çıkarma zorunluluğunu, davacı işçinin de bu sebeplerle iş sözleşmesinin feshedildiğini, kıdem ve ihbar tazminatları ile tüm hak edişlerin ödendiğini savunarak davanın reddini talep etmiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece verilen 01.07.2010 tarih 2009/160 esas 2010/392 karar sayılı karar ile Dairemizin 12.07.2012 tarih 2012/10438 esas 2012/16592 karar sayılı ilamı ile bozulmuş olup, bozma sonrası yeniden yapılan yargılamaya göre; işverenlik feshinin geçerli nedene dayandığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Temyiz:

Kararı davacı vekili temyiz etmiştir.

Gerekçe:

Taraflar arasında iş sözleşmesinin feshinin geçerli sebebe dayanıp dayanmadığı uyuşmazlık konusu olup, kanuni dayanak 4857 sayılı İş Kanunu’nun 18. ve devamı maddeleridir.

4857 sayılı Kanun’un 18. maddesine göre otuz veya daha fazla işçi çalıştıran işyerlerinde en az altı aylık kıdemi olan işçinin belirsiz süreli iş sözleşmesini fesheden işveren, işçinin yeterliliğinden veya davranışlarından ya da işletmenin, işyerinin veya işin gereklerinden kaynaklanan geçerli bir sebebe dayanmak zorundadır.

İşletmenin, işyerinin veya işin gereklerinden kaynaklanan sebepler; sürüm ve satış olanaklarının azalması, talep ve sipariş azalması, enerji sıkıntısı, ülkede yaşanan ekonomik kriz, piyasada genel durgunluk, dış pazar kaybı, ham madde sıkıntısı gibi işin sürdürülmesini olanaksız hale getiren işyeri dışından kaynaklanan sebeplerle yeni çalışma yöntemlerinin uygulanması, işyerinin daraltılması, yeni teknolojinin uygulanması, işyerinin bazı bölümlerinin kapatılması ve bazı iş türlerinin kaldırılması gibi işyeri içi sebeplerdir.

İşletmenin, işyerinin ve işin gereklerinden kaynaklanan sebeplerle sözleşmeyi feshetmek isteyen işverenin fesihten önce fazla çalışmaları kaldırmak, işçinin rızası ile çalışma süresini kısaltmak ve bunun için mümkün olduğu ölçüde esnek çalışma şekillerini geliştirmek, işi zamana yaymak, işçileri başka işlerde çalıştırmak, işçiyi yeniden eğiterek sorunu aşmak gibi varsa fesihten kaçınma olanaklarını kullanması, kısaca feshe son çare olarak bakması gerekir.

4857 sayılı Kanun’un 20. maddesinin ikinci fıkrasına göre feshin geçerli sebebe dayandığını ispat yükümlülüğü işverene aittir. İşçi, feshin başka bir sebebe dayandığını iddia ettiği takdirde, bu iddiasını ispatla yükümlüdür.

Somut olayda; davalı feshine gerekçe olarak gösterilen fesih nedeni dikkate alındığında, bozma ilamı sonrası yeniden yapılan yargılama kapsamında mahkeme tarafından alınan bilirkişi raporunun uyuşmazlığı aydınlatmaya yeterli mahiyette olmadığı anlaşılmaktadır.

Mahkemece mali müşavir, tekstil mühendisi ve insan kaynakları uzmanından oluşan üç kişilik bilirkişi kurulu raporu alınarak gerekirse mahallinde keşif gerçekleştirilerek, işyerinde sipariş usulü çalışılıp çalışılmadığı, siparişlerde bir azalma yaşanıp yaşanmadığı, azalma varsa istihdama etkisi bulunup bulunmadığı, davalı tanıklarının ifade ettiği şekilde bölüm kapatılması yaşanıp yaşanmadığı, hangi bölümlerin kapatıldığı, burada çalışan işçilerin ne şekilde değerlendirildiği, davacının çalıştığı bölümde vardiya sayısında azalmaya gidilip gidilmediği, işyerine yeni işçi alımları olup olmadığı,

alım varsa hangi bölümlere yapıldığı ve fesih nedenine bağlı olarak istihdam fazlalığının oluşup oluşmadığı hususları; organizasyon şeması, fesih tarihi ile bu tarihten altı ay önceki ve sonraki .... kayıtları da göz önüne alınarak feshin kaçınılmazlığı ve feshe son çare olarak bakılması gerekliliği ilkeleri ışığında irdelenmeli, sonucuna göre tüm dosya içeriği birlikte değerlendirilerek bir karar verilmelidir.

Yazılı şekilde eksik inceleme ile hüküm kurulması hatalı olup ikinci kez bozmayı gerektirmiştir.