Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2014/29959 K.2015/3806

... AVUKAT ...

DAVA

Davacı, kıdem, ihbar tazminatı, yıllık izin, asgari geçim indirimi ile fazla mesai ücreti alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır. Hüküm süresi içinde davalılar avukatları tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı, iş sözleşmesinin haksız şekilde işverence feshedildiğini ileri sürerek, kıdem ve ihbar tazminatları ile asgari geçim indirimi, fazla mesai, hafta tatili ve yıllık izin alacaklarını istemiştir. Davalılar, davanın reddini istemiştir. Mahkemece, toplanan deliller ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Kararı davalılar vekilleri temyiz etmiştir. Taraflar arasında, hükme esas alınan bilirkişi raporu davalı şirkete tebliğ edilmeksizin mahkemece talep konusu alacaklar hakkında karar verilmesinin hukuka aykırı olup olmadığı konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

Savunma hakkı Anayasanın 36. maddesinde güvence altına alındığı gibi, karar tarihinde yürürlükte bulunan Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 27. maddesi hükmüne göre de, davanın tarafları, müdahiller ve yargılamanın diğer ilgilileri, kendi hakları ile bağlantılı olarak hukuki dinlenilme hakkına sahip olup, başka bir anlatımla, davalıya savunma hakkını kullanma olanağı verilmeden hüküm kurulamaz.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 282 .ve 283. maddeleri hükmüne göre “Ehlivukuf raporunu mahkeme kalemine verir. Verildiği tarihi başkatip rapora işaret eder ve mahkemeden evvel suretlerini iki tarafa tebliğ eder.”, “Hakim raporda noksan ve müphem gördüğü cihetleri itmam ve izah için ehlivukufa yeni sualler tertip edebilir.

İki taraf dahi noksan ve müphem cihetler hakkında ehlivukuftan izahat alınmasını raporun kendilerine tebliği tarihinden bir hafta zarfında hâkimden tahriren talep edebilirler.”

./.. -2-

Somut olayda, dava dilekçesi davalı şirkete tebliğ edildiği halde, hükme esas alınan bilirkişi raporu tebliğ edilmeksizin ve itirazlarını sunma hakkı sunulmaksızın 20.06.2013 tarihli oturumda talep konusu alacaklar hakkında mahkemece karar verilmiştir.

Yukarıdaki yazılı kanun maddeleri ile açıklamalardan anlaşılacağı üzere mahkemenin hukuki dinlenilme hakkını yerine getirdiği, adil bir yargılama yaparak sonuca ulaştığı söylenemez. Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın, "Hak arama hürriyeti" kenar başlıklı 36/1. maddesinde, "Herkes, meşru vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı mercileri önünde davacı veya davalı olarak iddia ve savunma ile adil yargılanma hakkına sahiptir." Hukuk Muhakemeleri Kanunu madde 27 ye göre davanın taraflar kendi hakları ile bağlantılı olarak hukuki dinlenilme hakkına sahip olduğu, bu hakkın; açıklama ve ispat hakkını, mahkemenin açıklamaları dikkate alarak değerlendirmesini de içermektedir. Ayrıca ispatın taraflar bakımından yalnızca bir yük olmasının ötesinde aynı zamanda bir hak olduğu unutulmamalıdır.

Hal böyle olunca hakkın ispatının usul kurallarına kaldığı gözetilerek, medeni yargılamanın amacının maddi hukuktan kaynaklanan sübjektif hakların korunması olduğundan Hukuk Muhakemeleri Kanunu hükümlerinin tam olarak uygulanmasında titizlik gösterilmeli, davalı şirket vekiline bilirkişi raporu tebliğ edilip, itirazlarını sunması için imkân tanınmalı, davalı yan itirazlarını sunmuşsa bu itirazlar doğrultusunda yeniden değerlendirme yapılmalı, tüm bu değerlendirmelerin sonucuna uygun bir karar verilmesi gerekir. Açıklanan hususlar yerine getirilmeksizin yazılı şekilde uygulama yapılması usul ve kanuna aykırı olup bozmayı gerektirmiştir.

...