Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2014/7583 K.2014/9775

Davacı vekili, müvekkilinin iş sözleşmesinin sendikal sebeple feshedildiğini ileri sürerek feshin geçersizliğinin tespiti ile işe iadesine, kararın kesinleşmesine kadar çalıştırılmayan süreler için dört aylık ücreti ile bir yıllık ücreti tutarından az olmamak üzere sendikal tazminata karar verilmesini istemiştir. Davalı vekili, davacının iş sözleşmesinin performans düşüklüğü gerekçesiyle geçerli sebeple feshedildiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, davalı işverenin iş sözleşmesinin feshine ilişkin bildirimde her ne kadar davacının performans eksikliği sebebini gerekçe göstermiş ise de gerçekte davalı işyerinde örgütlenme faaliyeti içinde olan Petrol İş Sendikasının işverenin Düzce fabrikası işyerinde toplu iş sözleşmesi için yetkiyi kazanmasından sonra aynı durumun Manisa ilindeki fabrika işyerinde tekrarlanmasına engel olmak için sendika üyesi olarak belirlediği işçilerin iş sözleşmesini "performans düşüklüğü, verimsizlik, işyeri disiplinine uymama" sebepleriyle fesih yoluna gittiği,

davalının fesih kararının yerinde olmadığı fesih sebebinin sendikal örgütlenmeyi engellemeye yönelik olduğu gerekçesiyle feshin geçersizliği ile işe iadesine, işe başlatmama tazminatının bir yıllık brüt ücret tutarı olarak belirlenmesine ve boşta geçen süre alacağına karar verilmiştir.

Karar, taraf vekilleri tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davalının tüm temyiz itirazlarının reddine karar verilmiştir.

2- Davacının temyizine gelince;

Somut olayda, mahkemece feshin sendikal sebebe dayandığı gerekçesiyle tazminat miktarının davacı işçinin bir yıllık brüt ücreti tutarında belirlenmesine karar verilmiş, ancak söz konusu tazminatın “işverence davacının işe başlatmaması halinde” ödenmesi şartına bağlamıştır.

6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu'nun 25/4. ve 5. maddeleri şu şekildedir:

“...(4) İşverenin fesih dışında yukarıdaki fıkralara aykırı hareket etmesi hâlinde işçinin bir yıllık ücret tutarından az olmamak üzere sendikal tazminata hükmedilir.

(5) Sendikal bir sebeple iş sözleşmesinin feshi hâlinde işçi, 4857 sayılı Kanun'un 18. 20. ve 21. madde hükümlerine göre dava açma hakkına sahiptir. İş sözleşmesinin sendikal nedenle feshedildiğinin tespit edilmesi hâlinde, 4857 sayılı Kanun'un 21. maddesine göre işçinin başvurusu, işverenin işe başlatması veya başlatmaması şartına bağlı olmaksızın sendikal tazminata karar verilir. Ancak işçinin işe başlatılmaması hâlinde, ayrıca 4857 sayılı Kanun'un 21. maddesinin birinci fıkrasında belirtilen tazminata hükmedilmez. İşçinin 4857 sayılı Kanun'un yukarıdaki hükümlerine göre dava açmaması ayrıca sendikal tazminat talebini engellemez.”

6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu'nda bu hususta açıkça “işçinin başvurusu, işverenin işe başlatması veya başlatmaması şartına bağlı olmaksızın” denilmek suretiyle şartsız ve herhangi bir kayda bağlı tutulmaksızın sendikal tazminata hükmolunacağı belirtilmiştir. Mahkemece, kanuna aykırı olarak sendikal tazminatın ödenmesinin şarta bağlı tutulması doğru olmamıştır.

Belirtilen sebeplerle, 4857 sayılı Kanun'un 20. maddesinin 3. fıkrası uyarınca, hükmün bozulmak suretiyle ortadan kaldırılması ve aşağıdaki gibi karar verilmesi gerekmiştir.