Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2015/18288 K.2015/22276

Mahkeme, isteğin reddine karar vermiştir. Hüküm süresi içinde davacı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının 09.02.2014 tarihli yazısı ile davalı sendikanın, müvekkiline ait işletmede kanunun aradığı gerekli çoğunluğu sağladığının tespit edildiğini, ancak yapılan tespitin hatalı olduğunu, Bakanlığın müvekkiline ait 24 işyerinden oluşan işletmede % 40 çoğunluk esasına göre yetki verdiğini, oysa listede yer alan işyerlerinden sadece üçünün aktif olduğunu, diğerlerinin ihale bitimi sebebiyle kapanış işlemleri yapılan ve işçi çalıştırılmayan kapatılmış işyerleri olduğunu, bu sebeple işletme düzeyinde yetki tespiti yapılmasının hatalı olduğunu,

eğer bir tespit yapılacaksa bu tespitin işyeri düzeyinde olması gerektiği ve % 50 oranının esas alınması gerektiğini, müvekkilinin ağırlıkla kamu kurumlarından aldığı ihaleler sonucunda geçici sürelerle işyeri açarak işçi çalıştırdığını, girilen tüm ihaleler ve işyerlerinin nitelikleri ve işkollarının birbirinden farklı olduğunu, tüm işyerlerinin genel işler işkolunda kabul edilmesinin hatalı olduğunu, listelenen 24 işyerinden 19 tanesinin farklı işkollarında açıldığını, müvekkiline ait Sünger/Ankara adresinde yer alan işyerinin taşımacılık işkolunda yer aldığını ve davalı sendikanın faaliyet alanı dışında yer aldığını,

bu sebeple bu işyerinde çalışan işçilerin dikkate alınmaması gerektiğini, müvekkiline ait Uğur İşhanı/İzmir adresinde faaliyet gösteren işyerinin şirketin merkez ofisi olduğunu ve ticaret, büro, eğitim ve güzel sanatlar işkolunda yer aldığını, bu işyerinin de davalı sendika yetki alanı dışında yer aldığını, nihayet müvekkiline ait son faal işyerinin davalı sendikanın faaliyet alanı içerisinde yer alan tek işyeri olduğunu, çoğunluk tespitinde sadece bu işyerinin değerlendirmeye alınması ve % 50 çoğunluk aranması gerektiğini, bu durumda sendikanın çoğunluğu sağlayamadığının görüleceğini,

sendikalı işçi sayısına da itiraz ettiklerini ileri sürerek müvekkiline ait işletmede davalı sendikanın gerekli çoğunluğu sağladığına dair 09.02.2014 tarih ve 3080 sayılı yetki tespitinin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı Bakanlık vekili, davanın görevli makamın bulunduğu yer mahkemesi olan İzmir İş Mahkemesinde görülmesi gerektiğini, başvuru tarihi itibariyle davacıya ait genel işler işkolunda faaliyet gösteren 38 ayrı işyeri tescil kaydının bulunduğunu, dava dilekçesinde belirtilen faal üç işyeri dikkate alınsa dahi yetki tespitinin işletme düzeyinde yapılması gerektiğini savunarak, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı sendika vekili, itiraz dilekçesinin görevli makama kaydettirilmediği için davanın usulden reddinin gerektiğini, davanın yetki sürecini uzatmaya matuf olduğunu, tespite konu işletmede yapılan işlerin genel işler işkolunda yer aldığını, aynı işkolunda birden fazla işyeri bulunduğu için yetki tespitinin işletme düzeyinde yapılması gerektiğini, müvekkili sendikanın gerekli çoğunluğu sağladığını savunarak, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir.

Temyiz:

Kararı davacı temyiz etmiştir.

Gerekçe:

Dava, ... tarafından yapılan olumlu yetki tespitinin iptaline ilişkindir.

6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu'nun 79. maddesine göre “Bu Kanunun uygulanmasından doğan uyuşmazlıklar iş davalarına bakmakla görevli ve yetkili mahkemelerde görülür. Ancak yedinci ila on birinci bölümlerin uygulanmasından doğan uyuşmazlıklar için, görevli makamın bulunduğu yer mahkemesi yetkilidir.”

6356 sayılı Kanun'un 2/1-c maddesine göre görevli makam; işyeri toplu iş sözleşmesi için işyerinin, işletme toplu iş sözleşmesi için işletme merkezinin bağlı bulunduğu Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğünü, aynı Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğünün yetki alanına giren işyerleri için yapılacak grup toplu iş sözleşmelerinde bu işyerlerinin bağlı bulunduğu Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğünü, birden fazla Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğünün yetki alanına giren işyerlerini kapsayacak grup toplu iş sözleşmesi için ise Bakanlıktır.

Yetki tespiti ve yetki itirazı konusu 6356 sayılı Kanun'un, “Toplu İş Sözleşmesinin Yapılması” başlıklı sekizinci bölümünde düzenlenmiştir. Yukarıda belirtilen kanuni düzenleme karşısında, yetki tespitinin iptaline ilişkin açılacak davaların görevli makamın bulunduğu yer mahkemesinde görülmesi gerekir.

İnceleme konusu davada, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının 19.02.2014 tarih ve 3080 sayılı yetki tespitine göre, ...'ne ait işletmede davalı ...-İş Sendikasının kanunun aradığı gerekli çoğunluğu tespit edilmiş, bunun üzerine işveren tarafından, olumlu yetki tespitinin iptali talep olunmuştur.

Somut olayda, yetki tespitine konu işletmenin merkez adresinin Birincibeyler-Konak/İzmir olduğu anlaşılmaktadır. Bu cümleden olarak, dava konusu işletme merkezi, İzmir Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğü'ne bağlı bulunmaktadır. Şu halde, temyiz konusu davada, görevli makamın bulunduğu yer mahkemesi olan İzmir İş Mahkemesi kesin yetkilidir. Bu itibarla, mahkemece, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 114/1-ç ve 115/2. maddeleri gereğince, yetkisizlik sebebiyle davanın usulden reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm tesisi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

Sonuç: