Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2015/22928 K.2017/28483

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı ... vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İstemin Özeti:

Davacı vekili davacının ...

Belediyesi Başkanlığı emrinde çalışmakta iken 6111 sayılı Yasa kapsamında bir başka kuruma nakledildiğini, davacının sendika üyesi olduğunu ve yürürlükte bulunan toplu iş sözleşmesinden istifade ettiğini, yürürlükte bulunan mevzuat ve toplu iş sözleşmesi hükümleri gereğince ödenmesi gereken bayram harçlığı, giyim ve koruyucu eşya yardımı alacağının hiç ödenmediğini, yemek yardımı ve yakacak yardımı toplu iş sözleşmesinde net kararlaştırılmasına rağmen belirlenen miktarın brüt ödendiğini,

günlük 13 saat civarında çalışan davacıya fazla mesai alacağı ile hafta sonları ve ulusal bayram genel tatil günlerinde çalıştırılan davacıya bu alacaklarının ödenmediğini belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla bir takım işçilik alacaklarının davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Davalı Savunmanın Özeti:

Davalı Belediye Başkanlığı, açılan davanın mesnetsiz olduğunu, bahsi geçen alacaklarının davacıya ödendiğini, olağandışı durumlarda davacının (arıza, yangın, vs.) 1 veya 2 saati aşmamak üzere çalıştırıldığını, ödemelerin bordrolara yansıtıldığını, yazılı talimat olmaksızın belediyede işçi çalıştırılmadığını, çalışma halinde mesai eklendiğini beyanla davanın reddini istemiştir.

Davalı ... İdare vekili, davanın zamanaşımına uğradığını, bu yönünden reddi gerektiğini, davacının idareden herhangi bir alacağı olmadığını beyanla davanın reddini talep etmiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, yapılan yargılama sonucunda toplanan deliller ve bilirkişi raporuna dayanılarak, yazılı gerekçe ile davanın kısmen kabul kısmen reddine karar verilmiştir.

Temyiz:

Karar davalı ... İdare vekilince temyiz edilmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalının aşağıdaki bentlerin kapsamı dışındaki sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Davacı işçinin fazla çalışma yapıp yapmadığı hususu taraflar arasında uyuşmazlık konusudur.

Fazla çalışma yaptığını iddia eden işçi bu iddiasını ispatla yükümlüdür. İşçinin imzasını taşıyan bordro sahteliği ispat edilinceye kadar kesin delil niteliğindedir. Bir başka anlatımla bordronun sahteliği ileri sürülüp ispatlanmadıkça, imzalı bordroda görünen fazla çalışma alacağının ödendiği varsayılır.

Fazla çalışmanın ispatı konusunda işyeri kayıtları, özellikle işyerine giriş çıkışı gösteren belgeler, işyeri iç yazışmaları delil niteliğindedir. Ancak, fazla çalışmanın bu tür yazılı belgelerle ispatlanamaması durumunda tarafların dinletmiş oldukları tanık beyanları ile sonuca gidilmesi gerekir. Bunun dışında herkesçe bilinen genel bazı vakıalar da bu noktada göz önüne alınabilir.

İşçinin fiilen yaptığı işin niteliği ve yoğunluğuna göre de fazla çalışma olup olmadığı araştırılmalıdır.

İmzalı ücret bordrolarında fazla çalışma ücreti ödendiği anlaşılıyorsa, işçi tarafından gerçekte daha fazla çalışma yaptığının ileri sürülmesi mümkün değildir. Ancak, işçinin fazla çalışma alacağının daha fazla olduğu yönündeki ihtirazı kaydının bulunması halinde, bordroda görünenden daha fazla çalışmanın ispatı her türlü delille söz konusu olabilir. Buna karşın, bordroların imzalı ve ihtirazı kayıtsız olması durumunda dahi, işçinin geçerli bir yazılı belge ile bordroda yazılı olandan daha fazla çalışmayı yazılı delille ispatlaması gerekir.

Somut olayda; dinlenen tanık beyanları ile davacının sabah 08:00’de işbaşı yaptığı, 17:00’de çalışmasının sona erdiği ancak arıza olduğu dönemlerde bu saatlerin dışında da çalıştığı belirtilmiş ancak somut bir veri belirtilmediğinden davacının fazla mesai yaptığını ispat edilememiştir.

Dosyaya sunulan işyeri kayıtlarında tahakkuk eden alacaklar başlıklı bazı belgelerde davacının fazla mesai yaptığı kabul edilerek tahakkuklarının yapıldığı ancak bunların ödenmediği, bu hususun işveren imzasını içeren kayıtlarla tespit edildiği, kaldı ki yine davacı vekilince dosyaya sunulan muhasebe fişi ve bütçe emanet raporundan bu tahakkukların ödenmediği anlaşılmaktadır.

Yapılacak iş davacının fazla mesai alacağı bulunup bulunmadığı yönünden kazanılmış hak ilkesi de göz önünde bulundurularak bilirkişiden tüm dökümanları ile birlikte rapor alıp bunun sonucuna göre karar vermektir. Bu hususun göz önüne alınmaması hatalı olup bozmayı gerektirir.

3-Davacı dava dilekçesinde kısmi dava açtığını belirtmiş olup fazla mesai alacağı için dava tarihinden itibaren en yüksek banka mevduat faizi, artırılan kısım için ise ıslah tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasını talep etmiştir. Fazla mesai alacağı geniş anlamda ücret alacağı içerisinde olduğundan en yüksek banka mevduat faizinin uygulanması gerekmektedir. Ancak taleple bağlılık kuralı göz önüne alınarak ıslahla artırılan kısım için en yüksek banka mevduatını aşmamak üzere yasal faizin hükmedilmesi gerekirken bu hususun gözetilmemesi hatalı olmuştur.

4-Kabule göre; yargılama giderinin kabul ve ret oranına göre davacı ve davalı tarafa yükletilmesi gerekirken bu hususun gözetilmemesi de hatalıdır.