Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2015/33114 K.2015/34346

Mahkeme, isteğin reddine karar vermiştir. Hüküm süresi içinde davacı ... davalılardan ... ile ... avukatları tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı ...-İş Sendikası vekili, ... tarafından, davalı......'nin hizmet alım sözleşmesi kapsamında,.......Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Hastanesinde yürüttüğü bilgisayar otomasyonu, veri giriş, veri hazırlama ve kontrol işletmenliği işlerinin İşkolları Tüzüğünün 24 sıra numaralı "Sağlık" işkolunda yer aldığının tespit edildiğini, ancak yapılan tespitin hatalı olduğunu ileri sürerek işkolu tespit kararının iptaline ve şirket tarafından yapılan işlerin genel işler işkoluna girdiğinin tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalılar, davanın reddine karar verilmesini talep etmişlerdir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, davalı şirket işçileri tarafından yapılan işin niteliği itibariyle büro işlerinden olduğu, mülga 2821 sayılı Sendikalar Kanunu'na dayanılarak çıkartılan iş kolları tüzüğünde ilgili işlerin 17 sıra nolu "ticaret, büro, eğitim ve güzel sanatlar" iş kolundan sayıldığı belirtilmiş, ancak davanın reddine karar verilmekle birlikte ...'nın 25.01.2012 tarih ve 28184 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanan 2012/2 sayılı iş kolu tespit kararındaki 24 sıra numaralı iş kolu tespit kararının iptaline ve........... tarafından yürütülen........ fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Hastanesi ve..... Merkez Polikliniğinde yapılan büro işlerinin iş kolları tüzüğünün 17 nolu "Ticaret, Büro, Eğitim ve Güzel Sanatlar" iş koluna girdiğinin tespitine karar verilmiştir.

Temyiz:

Kararı davacı vekili ile davalılar ... ve Sağlık İşçileri Sendikası vekilleri temyiz etmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere göre, tarafların aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Dava, ... tarafından yapılan işkolu tespitine itiraz istemine ilişkindir.

İşkolu tespit tarihi itibariyle yürürlükte bulunan mülga 2821 sayılı Kanun'un 3. maddesinde sendikaların işkolu esasına göre kurulacakları belirtilmiştir. Bu itibarla, işkolu kavramının, sendikaların faaliyet alanlarını belirleyen temel bir öge olduğu söylenebilir. İşkolu kavramı ile, benzer işler bir hukuki kalıp altında toplu iş hukukuna sunulmaktadır.

İşkolu tespitinde birim olarak işyerinin esas alınacağı normatif düzenlemelerin tartışmasız bir sonucudur.

İşkolu tespit davalarında her işverenin işyerinin bağımsız işyeri olarak kabul edilip o işyerinde yapılan işlerin niteliği itibarıyla işkolu tespiti gerekir. 2821 sayılı Kanun'un 60. maddesinde yer alan “Bir işyerinde yürütülen asıl işe yardımcı işler de, asıl işin girdiği işkolundan sayılır” kuralı ise, bir işyeri sınırları ve organizasyonu içerisinde yürütülen işler için önem taşır. Bununla birlikte birbirinden ayrı işyerlerinde asıl iş yardımcı iş kavramı geçerli olmaz.

Bu noktada ifade etmek gerekir ki, alt işverenin işkolu tespiti, asıl işverenin yaptığı işe göre belirlenemeyeceği gibi, alt işverenin işkolu tespitinin asıl işverenden ayrı olarak yapılması gerekmektedir. Alt işverene ait işyerinde yapılan işlerin, asıl işverene ait işyerinde yapılan işlere yardımcı iş olarak değerlendirilmesi de mümkün değildir.

Zira böyle bir durumda, coğrafi olarak aynı alanda faaliyet yürütülse de, hukuki olarak, iş organizasyonu kapsamında alt işverene ait farklı bir işyeri, asıl işverene ait farklı bir işyeri söz konusudur.

Nitekim 07.11.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu'nun 4. maddesinin gerekçesinde “Bir işyerinde yürütülen yardımcı işin alt işveren tarafından üstlenilmesi halinde, bu iş artık asıl işveren yönünden yardımcı iş olarak kabul edilemez. Bu işler alt işveren bakımından asıl iş kabul edilir ve işkolu buna göre belirlenir” şeklinde anılan durum açık olarak belirtilmiştir.

Somut olayda, ... tarafından 25.01.2012 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan tespite göre,...... tarafından .... Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Hastanesinde işlerin İşkolları Tüzüğü'nün 24 sıra numaralı “Sağlık” işkolunda yer aldığına dair işkolu tespit kararı verilmiştir.

Mahkemece, alt işveren tarafından yürütülen işlerin niteliği itibariyle, dava konusu işyerinin İşkolları Tüzüğü'nün 17 sıra numarasında yer alan “Ticaret, Büro, Eğitim ve Güzel Sanatlar” işkolunda yer aldığının tespitine karar verilmesi ve bu yönden işkolu tespit kararının iptaline karar verilmesi isabetli ise de, davacının işkolu tespit kararının iptali talebi kabul edildiğinden, davanın kısmen kabulüne karar verilmesi gerekirken hüküm fıkrasında davanın reddine karar verildiğinin belirtilmesi doğru olmamıştır.

Ne var ki, bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3. maddesi uyarınca halen yürürlükte olan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 438/7. maddesi uyarınca hükmün aşağıdaki şekilde düzeltilerek onanmasına karar vermek gerekmiştir.