Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2015/5357 K.2016/10434

Mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır. Hüküm süresi içinde davalılar avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili; davacının ücretlerinin ödenmemesi, fazla çalışma ücretlerinin ödenmemesi, sigorta primlerinin gerçek ücreti üzerinden yatırılmaması nedeni ile iş akdini haklı sebeple 19.03.2012 tarihinde feshettiğin kıdem,ücret, yıllık izin, bayram genel tatil, fazla mesai alacağı ile ... 19. icra müdürlüğünün 2012/16564 esas sayılı itirazın 5855 tl için iptali ve %20 oranında icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı Savunmasının Özeti:

Davalı cevabında, davacının şantiye şefi olduğunu ücretinin buna göre belirlendiğini davacının mazeretsiz olarak işe gelmemesi sebebiyle hakkında tutulan tutanaklar sonucunda haklı olarak iş akdi sonlandırıldığını ve işçilik alacaklarını ödendiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece davacının iş akdini haklı nedenle sonlandırdığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir

Temyiz:

Karar davalı tarfından temyiz edilmiştir

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalının aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Fazla çalışma isteğinde bulunan işçi bu iddialarını ispatla yükümlüdür. İşçinin imzasını taşıyan bordro sahteliği ispat edilinceye kadar kesin delil niteliğindedir. Bir başka anlatımla bordronun sahteliği ileri sürülüp kanıtlanmadıkça, imzalı bordroda görünen fazla çalışma alacağının ödendiği varsayılır.

İşyerinde en üst düzey konumda çalışan işçinin görev ve sorumluluklarının gerektirdiği ücretinin ödenmesi durumunda ayrıca fazla çalışma ücretine hak kazanamaz. Bununla birlikte üst düzey yönetici konumunda olan işçiye aynı yerde görev ve talimat veren bir yönetici ya da şirket ortağı bulunması durumunda, işçinin çalışma gün ve saatlerini kendisinin belirlediğinden söz edilemeyeceğinden yasal sınırlamaları aşan çalışmalar için fazla çalışma talep hakkı doğar.

O halde üst düzey yönetici bakımından şirketin yöneticisi veya yönetim kurulu üyesi tarafından fazla çalışma yapması yönünde bir talimatın verilip verilmediğinin de araştırılması gerekir.

İşyerinde yüksek ücret alarak görev yapan üst düzey yöneticiye işveren tarafından fazla çalışma yapması yönünde açık bir talimat verilmemişse, görevinin gereği gibi yerine getirilmesi noktasında kendisinin belirlediği çalışma saatleri sebebiyle fazla çalışma ücreti talep edemeyeceği kabul edilmelidir.

Somut olayda davacının işyeri kayıtlarında şantiye şefi olduğu belirtilmiştir. Fazla çalışma konusunda işçinin kendisine verilen talimat bulunduğu da ispat edilemediğinden ve çalışma saatlerini kendi belirleyen konumda çalıştığı anlaşılan davacının fazla çalışma isteğinin reddi yerine kabulüne karar verilmesi bozma nedenidir.

3-Davacının aylık ücret miktar noktasında da uyuşmazlık yer almaktadır.

İş sözleşmesinin tarafları, asgarî ücretin altında kalmamak kaydıyla sözleşme özgürlüğü çerçevesinde ücretin miktarını serbestçe kararlaştırabilirler. İş sözleşmesinde ücretin miktarının açıkça belirtilmemiş olması, taraflar arasında iş sözleşmesinin bulunmadığı anlamına gelmez. İş sözleşmesinde ücretin kararlaştırılmadığı hallerde ücretin miktarı, işçinin kişisel özellikleri, iş yerindeki ya da meslekteki kıdemi, meslek unvanı, yapılan işin niteliği, iş sözleşmesinin türü, iş yerinin özellikleri, emsal işçilere o iş yerinde ya da başka iş yerlerinde ödenen ücretler, örf ve adetler göz önünde tutularak belirlenir.

Çalışma yaşamında zaman zaman iş sözleşmesi veya ücret bordrolarında gösterilen ücretlerin gerçeği yansıtmadığı görülmektedir. Bu durumda gerçek ücretin tespiti önem kazanır. İşçinin kıdemi, meslek unvanı, fiilen yaptığı iş, iş yerinin özellikleri ve emsal işçilere ödenen ücretler gibi hususlar dikkate alındığında imzalı bordrolarda yer alan ücretin gerçeği yansıtmadığı şüphesi ortaya çıktığında, bu konuda şahit beyanları gözetilmeli ve işçinin meslekte geçirdiği süre, iş yerinde çalıştığı tarihler, meslek unvanı ve fiilen yaptığı iş bildirilerek ilgili işçi ve işveren kuruluşlarından emsal ücretin ne olabileceği araştırılmalı ve tüm deliller birlikte değerlendirilerek bir sonuca gidilmelidir.

Somut olayda; davacının ücretinin aylık net 3.500,00 TL olduğunu belirlenmiştir. Davalının asgari ücret yönündeki savunması değerlendirilip ayrıntılı emsal ücret araştırması yapılmadan davacının ücretinin tespit edilmesi ve bu ücret üzerinden hesaplama yapılması hatalıdır. Eksik inceleme ile ücretin yazılı şekilde kabul edilerek hüküm altına alınması yerinde olmamıştır.

4- Bir diğer uyuşmazlık konusu dosyanın davalıları arasındaki ilişkiye dairdir. Davalı şirketlerin arasında ilişki ve organik bağ olup olmadığı mahkemece yeterince araştırılmadan, mahkeme kararı ile davalı vekilinin davacının 25.09.2009 tarihinde işe girdiğini beyanına göre sicil numaraları belirtilen bu şirketler arasında bir bağ bulunduğu tespiti eksik ve hatalı olmuştur.

Her iki şirketle ilgili ticaret sicil kayıtları getirtilmeli, ortakları ve faaliyet alanları belirlenmeli, dava dışı şirket ile davalı arasındaki ilişkinin gerçek bir işyeri devrine dayanıp dayanmadığı tespit olunmalıdır. Ticaret sicil kayıtları ile gerekirse vergi dairesi ve ... Kurumu kayıtları da getirtilerek etraflıca incelenmesi gerekir. Bu durum neticesinde sorumluluklar değerlendirilmelidir.

Mahkemece eksik incelemeyle karar verilmesi hatalı olup kararın bu yönden bozulması gerekmiştir.