Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2016/15486 K.2019/13973

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, süresi içinde temyizen incelenmesi davacı ve davalılar vekillerince istenilmesi ve davacı avukatınca duruşma talep edilmesi üzerine dosya incelenerek işin duruşmaya tabi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 25.06.2019 Salı günü tayin edilerek taraflara çağrı kağıdı gönderilmişti. Duruşma günü davacı adına vekili Avukat ... ile karşı taraf davalı ... Market ve Gıda İşletmeleri San. Tic. A.Ş. adına vekili Avukat ... ile davalı ... Besicilik Et ve Gıda İşlt. Paz. San. ve Tic. A.Ş. Adına vekili avukat ...geldiler. Duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra duruşmaya son verilerek Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor sunuldu, dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı vekili, davalılar arasında asıl işveren-alt işveren ilişkisinin bulunduğunu, işyeri devri hükümlerine göre son alt işverenin davalı ... Besicilik A.Ş. olduğunu, diğer davalının ise asıl işveren olduğunu, iş sözleşmesinin haklı bir sebep olmadan feshedildiğini, işçilik alacaklarının ödenmediğini ileri sürerek, kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, yıllık izin, fazla çalışma, resmi tatil ile ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının hüküm altına alınmasını talep etmiştir.

Davalı ... Market ve Gıda İşl. San. Tic. A.Ş. vekili, davacının müvekkili şirkete ait işyerinde çalışmadığını, müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini, dava konusu taleplerin zamanaşımına uğradığını ileri sürerek davanın reddini savunmuştur.

Davalı ... Besicilik Et ve Gıda İşlt. Paz. San. ve Tic.A.Ş. temsilcisi, davacının, şirkette 17/04/2013-25/09/2013 tarihleri arasında çalıştığını, şirketin başka şirketlerle irtibatı olmadığını, davacının iş sözleşmesinin haklı nedenle feshedildiğini, iddia ve taleplerin haksız olduğunu ve zamanaşımına da uğradığını ileri sürerek, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, toplanan deliller ve bilirkişi raporuna dayanılarak, yazılı gerekçeyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararı, davacı ve davalılar vekilleri temyiz etmiştir.

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre ve özellikle; franchise sistemine ve tedarikçilik ilişkisine dair savunma ileri sürülmekte ise de, bu savunmaya ilişkin dosyaya herhangi bir sözleşme sunulmadığı da dikkate alınarak, davalıların ve davacının aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-İş sözleşmesi feshinin hak düşürücü süre içerisinde gerçekleşip gerçekleşmediği noktasında uyuşmazlık vardır.

İşçi veya işveren bakımından haklı fesih nedenlerinin ortaya çıkması halinde, iş sözleşmesinin diğer tarafının sözleşmeyi haklı nedenle fesih yetkisinin kullanılma süresi sınırsız değildir. Bu bakımdan 4857 İş Kanunu’nun 26. maddesinde, fesih nedeninin öğrenildiği tarih ile olayın gerçekleştiği tarih başlangıç esas alınmak üzere iki ayrı süre öngörülmüştür. Bu süreler içinde fesih yoluna gitmeyen işçi ya da işverenin feshi, haklı bir feshin sonuçlarını doğurmaz. Bu süre, feshe neden olan olayın diğer tarafça öğretilmesinden itibaren altı işgünü ve herhalde fiilin gerçekleştiği tarihten itibaren bir yıl olarak belirlenmiştir.

Altı iş günlük süre işçi ya da işverenin haklı feshe neden olan olayı öğrendiği günden itibaren işlemeye başlar. Olayı öğrenme günü hesaba katılmaksızın, takip eden iş günleri sayılarak altıncı günün bitiminde haklı fesih yetkisi sona erer.

İşverenin tüzel kişi olması durumunda altı işgünlük süre feshe yetkili merciin öğrendiği günden başlar. Bu konuda müfettiş soruşturması yapılması, olayın disiplin kurulunca görüşülmesi süreyi başlatmaz. Olayın feshe yetkili kişi ya da kurula intikal ettirildiği gün altı iş günlük sürenin başlangıcını oluşturur. Bir yıllık süre ise her durumda olayın gerçekleştiği günden başlar.

Somut olayda, davacının, 19/09/2013 tarihinde, işyerinde çalışan diğer bir işçiyi bıçakla kasten yaraladığı, iş sözleşmesinin bu sebepten 27/09/2013 tarihinde işverence keşide edilen bildirim ile feshedildiği anlaşılmaktadır. Davacının eylemi, 4857 sayılı İş Kanunu’nun 25/II-d maddesi uyarınca, işverene haklı fesih imkanı vermekte ise de, Mahkemece feshin hak düşürücü süre içerisinde gerçekleşip gerçekleşmediği noktasında araştırma ve değerlendirme yapılmaması hatalıdır.

Anılan sebeple, davalı ... Besicilik Et ve Gıda İşlt. Paz. San. ve Tic. A.Ş.’nin feshe yetkili mercisinin kim olduğu ve olayın feshe yetkili mercii tarafından ne zaman öğrenildiği hususları araştırılarak, hak düşürücü süre meselesi değerlendirilmeli ve neticeye göre kıdem ile ihbar tazminatı talepleri bakımından bir sonuca gidilmelidir.

3-Davalı ... Besicilik Et ve Gıda İşlt. Paz. San. ve Tic. A.Ş. vekili, temyiz dilekçesi ekinde, bir kısım fazla çalışma ücreti tahakkuklu bordrolar ile yıllık izin kullanımına ilişkin belgeler sunulmuştur. Bu belgeler, her ne kadar ilk defa temyiz dilekçesi ekinde sunulmuş ise de, hakkı kısmen veya tamamen ortadan kaldırabilecek nitelikteki belgelerinin yargılamanın her aşamasında hatta temyiz aşamasında dahi dikkate alınması gereklidir. Anılan sebeple, temyiz dilekçesi ekinde sunulan ödeme belgelerine karşı davacı vekilinden diyecekleri sorulduktan sonra, bu belgeler bir değerlendirmeye tabi tutulmalıdır. Yukarıda yazılı sebeplerden kararın bozulması gerekmiştir.