Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2016/19453 K.2019/16955

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili; asıl işveren ... Üniversitesi Hastanesi ile alt işveren ... Sosyal Hizmetler Ltd. Şti.- ... İnsan Kaynakları Ltd.

Şti. adi ortaklığı arasındaki ilişkinin muvazaalı olduğunun ve bu işyerinin 17 sıra numaralı Sağlık ve Sosyal Hizmetler iş kolunda olduğunun tespiti için yapılan başvuru sonucunda ÇSGB İş Teftiş Kurulu Başkanlığı tarafından yapılan incelemede sözleşmenin tarafları arasındaki ilişkinin muvaazalı olmadığı yönünde rapor hazırlandığını, bu raporun 19.12.2014 tarihli yazı ile 25.12.2014 tarihinde Sendikaya tebliğ edildiğini, oysa aynı başvuru nedeniyle yapılan iş kolu tespiti incelemesinde bu işyerinde yapılan işlerin sağlık işi olduğu gerekçesiyle iş yerinin 17 sıra numaralı Sağlık ve Sosyal Hizmetler iş kolunda olduğunun saptandığını,

böylece çelişki oluştuğunu, benzer ihalelere göre hazırlanan sözleşmelerde ..., ..., ... ve ...

Üniversitesi Hastanelerinde davalı Bakanlıkça saptanan muvazaa tespitlerinin kesinleştiğini belirterek Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı İş Teftiş Kurulu Başkanlığınca düzenlenen 09.10.2014 tarih, 7250-İNC-53 sayılı inceleme raporuna itirazlarının kabulü ile inceleme raporunun iptaline ve alt işveren - asıl işveren ilişkisinin muvazaalı olduğunun tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti: Davalı Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı vekili; ihale sonucu düzenlenen sözleşmenin konusunun yardımcı iş kapsamında olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir. Mahkeme Kararının Özeti: Mahkemece, toplanan deliller ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davanın kabulü ile Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının İş Teftiş Kurulu Başkanlığınca düzenlenen 09.10.2014 tarih, 7250-İNC-53 sayılı raporun iptali ile alt işveren - asıl işveren ilişkisinin muvazaalı olduğunun tespitine dair hüküm kurulmuştur. Temyiz: Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir. Gerekçe:

4857 sayılı İş Kanunu'nun 3/2. maddesine göre "Bu Kanunun 2. maddesinin altıncı fıkrasına göre iş alan alt işveren; kendi işyerinin tescili için asıl işverenden aldığı yazılı alt işverenlik sözleşmesi ve gerekli belgelerle birlikte, birinci fıkra hükmüne göre bildirim yapmakla yükümlüdür. Bölge müdürlüğünce tescili yapılan bu işyerine ait belgeler gerektiğinde iş müfettişlerince incelenir.

İnceleme sonucunda muvazaalı işlemin tespiti halinde, bu tespite dair gerekçeli müfettiş raporu işverenlere tebliğ edilir. Bu rapora karşı tebliğ tarihinden itibaren otuz iş günü içinde işverenlerce yetkili İş Mahkemesine itiraz edilebilir. İtiraz üzerine görülecek olan dava basit yargılama usulüne göre dört ay içinde sonuçlandırılır. Mahkemece verilen kararın temyizi hâlinde Yargıtay altı ay içinde kesin olarak karar verir.

Kamu idarelerince bu raporlara karşı yetkili iş mahkemelerine itiraz edilmesi ve mahkeme kararlarına karşı diğer kanun yollarına başvurulması zorunludur. Rapora otuz iş günü içinde itiraz edilmemiş veya mahkeme muvazaalı işlemin tespitini onamış ise tescil işlemi iptal edilir ve alt işverenin işçileri başlangıçtan itibaren asıl işverenin işçileri sayılır".

Somut uyuşmazlıkta, iş müfettişi tarafından düzenlenen raporda dava dışı ... Sosyal Hiz. Ltd. Şti.& ... İnsan Kaynakları Ltd. Şti. iş ortaklığı ile T.C. ...

Üniversitesi Sağlık Araştırma ve Uygulama Hastanesi arasında "Hasta Karşılama, Taşıma ve Yönlendirme Hizmetleri" işinin yürütülmesi için akdedilmiş olan 29.04.2013 tarihli hizmet alım sözleşmesinin, gerek kanunda ve yönetmelikte sayılan hususlar, gerekse de yargı kararları dikkate alındığında mevzuata uygun olarak gerçekleştirilmiş olduğu, bu sebeple taraflar arasında kurulan ilişkinin 4857 sayılı İş Kanununun 2. Maddesi ile Alt İşverenlik Yönetmeliğinde yer alan düzenlemeler çerçevesinde muvazaalı (kanuna aykırı) bir işlem olmadığı kanaati ortaya konulmuştur.

Bu tespit üzerine, davalı tarafça hatalı olduğu ileri sürülerek raporun iptali talep edilmiştir. Mahkemece bilirkişi raporuna itibar edilmek suretiyle, dosyadaki tüm bilgi ve belgelere göre, inceleme konusu işyerinde yapılan işlerin yardımcı iş olmayıp asıl iş olduğu, bu sebeple T.C. ... Üniversitesi Sağlık Araştırma ve Uygulama Hastanesi ile alt işveren ... Sosyal Hizmetler Ltd. Şti.- ... İnsan Kaynakları Ltd.

Şti. adi ortaklığı arasındaki ilişkinin muvazaalı olduğu sonucuna varılmıştır.

Ancak işyerinde yapılan asıl işin hastalıkların teşhis edilerek buna göre hastaların tedavi edilmesi olduğu nazara alındığında; hasta karşılama, taşıma ve yönlendirme hizmet alımı işi kapsamında yapılan işlerin yardımcı iş niteliğinde olduğu açıktır.

Diğer taraftan, alt işverenin o işyerindeki faaliyetleri asıl işverenle aynı olabileceği gibi, ayrı bir iş kolunda da olabileceğinden; mahkeme hükmüne dayanak olarak, incelemeye konu işyerinin 17 sıra numaralı “sağlık ve sosyal hizmetler” işkolunda yer aldığına ilişkin tespit kararının gerekçe gösterilmesi isabetsizdir.

Belirtilen nedenlerle, yukarıda anılan 29.04.2013 tarihli hizmet alım sözleşmesinin tarafları arasındaki hukuki ilişkinin muvazaalı olmadığı yönündeki tespite dair 09.10.2014 tarihli müfettiş raporunun yerinde olduğu anlaşılmakla, bu raporun iptali istemine yönelik olarak açılan davanın reddine karar verilmesi gerekirken, aksi yönde hüküm kurulması hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.