Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2016/19781 K.2019/18642

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalılardan ... vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, müvekkilinin davalı işyerinde 14/05/2010-31/12/2013 tarihleri arası bekçi olarak çalıştığını, iş sözleşmesinin işverence haklı neden olmaksızın feshedildiğini beyanla kıdem ve ihbar tazminatı, ulusal bayram ve genel tatil, yıllık ücretli izin, hafta tatili ile fazla çalışma alacaklarının tahsilini talep etmiştir.

Davalıların Cevabının Özeti:

Davalı Bakanlık vekili, davacının ile aralarında iş sözleşmesi bulunmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davalı şirket davaya cevap vermemiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan deliller ve bilirkişi raporuna dayanılarak, yazılı gerekçeyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Kararı davalı ... vekili temyiz etmiştir.

Gerekçe:

Dava açılması ile usul hukuku bakımından ortaya çıkan sonuçlardan birisi de derdestliktir.

1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 187/4. maddesinde ilk itiraz olarak düzenlenen derdestlik, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 114/1-ı maddesi uyarınca öncekinden farklı şekilde bir dava şartı olarak düzenlenmiştir. Dava şartı, davanın esası hakkında inceleme yapılabilmesi için varlığı ve yokluğu gerekli olan haller olarak tanımlanır. Dava şartlarından birinin bulunmadığı anlaşılırsa; mahkemece, dava esastan inceleme yapılmaksızın salt bu nedenle reddedilecektir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 114/ı maddesi “Aynı davanın, daha önceden açılmış ve hâlen görülmekte olmaması hususunu dava şartı olarak belirtmiştir. Eldeki dava açısından derdest kabul edilebilmesi için öncelikle eldeki davadan daha önce açılmış bir davanın olması ve bu davanın da eldeki dava ile konusu, tarafları ve sebebinin aynı olması gerekir. Aynı kanunun 115. maddesi uyarınca dava şartlarının olup olmadığı mahkeme tarafından yargılamanın her aşamasında resen araştırılır.

Her iki davanın aynı sayılması için gerekli şartlar bakımından maddi anlamda kesin hüküm ile derdestlik arasında hiç bir fark yoktur. O sebeple bu dava ile görülmekte olan başka bir davanın aynı dava olduğunu söyleyebilmek için; maddi anlamda kesin hükümdeki gibi; her iki davanın taraflarının, dava konusunun ve dava sebeplerinin aynı olması gerekir.

İki davanın taraflarının aynı olması için tarafların her iki davada da aynı sıfatla davacı veya davalı sıfatıyla hareket etmiş olmaları gerekmez. Derdestlik itirazında dava sebebinden maksat da hukuki sebepler değil davanın dayanağını teşkil eden vakıalardır. Her iki davanın taraflarının, konusunun ve dava sebeplerinin aynı olduğu kanısına varılırsa 6100 sayılı Kanun'un 114/ı. ve 115/2. maddesine göre ise davanın usulden reddine karar verilmelidir.

Somut olayda davacının işbu davadan önce ...Asliye Hukuk (İş) Mahkemesinin 2014/63 esas – 2014/251 karar sayısına kayıtlı dava dosyası ile aynı taleplere ilişkin önceki tarihli dava açtığı sabittir.

Mahkemece, davacının açtığı 2014/63 esas – 2014/251 karar sayılı önceki tarihli dava, pasif husumet yokluğundan reddedilmiş ise de davacı temyizi üzerine Dairemizce 2014/18338 esas 2015/31057 karar sayılı dosya üzerinden yapılan temyiz incelemesinde karar; davacının maddi bir hatadan kaynaklanan veya dürüstlük kuralına aykırı olmayan taraf değişikliği talebi kabul edilerek davasını Milli Eğitim Bakanlığına yöneltmesi için süre verilmesi, taraf teşkili sağlandıktan sonra,

tarafların bildireceği kanıtlar toplanıp gerekli değerlendirmeler yapıldıktan sonra sonuca gidilmesine yönelik olarak bozulduğu anlaşılmış olup Dairemizin 2014/18338 esas 2015/31057 karar sayılı bozma ilamına göre davalı ... Bakanlığının derdestlik itirazı değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.