Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2016/23022 K.2019/20797

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, müvekkilinin ... Elektrik Dağıtım A.Ş. 21. İletim Tesis ve İşletme Grup Müdürlüğü olan işyerinde 15/09/2007 tarihinden itibaren ihale alınan şirketler nezdinde temizlik görevlisi olarak çalıştığını direk çekme, çay servisi ve kalorifer yakma gibi işleri de yaptığını, mesainin 08.30-17.30 arası olduğunu haftada iki yada üç kez fazla çalışma yapıldığını, cumartesi günleri de çalıştığını, izinlerini kullanmadığını, asgari geçim indirimlerinin ödenmediğini, iş sözleşmesini yeni ihale alan şirkette çalıştırılmayarak haksız feshedildiğini ileri sürerek kıdem ve ihbar tazminatı ile bir kısım işçilik alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, iş sözleşmesini davacının 30/06/2012 tarihinde kendi isteği ile sona erdirdiğini, ibraname imzaladığını, davacının çalıştığı son firmanın 17/05/2012-30/06/2012 tarihleri arasında ihale aldığını ve ihale süresinin sona ermesi ile iş ilişkisinin de sona erdiğini, davacının işyerinde çok geçimsiz olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, yapılan yargılama sonucu toplanan deliller ve bilirkişi raporuna dayanılarak davanın kısmen kabulüne karar vermiştir.

Temyiz:

Kararı, davalı vekili kanuni süresi içerisinde temyiz etmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalının aşağıdaki bent kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Taraflar arasında davacının, ulusal bayram genel tatil ücret alacağı ve fazla çalışma ücreti alacağının hesaplanması konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır.Fazla çalışma yaptığını iddia eden işçi bu iddiasını ispatla yükümlüdür. Ücret bordrolarına ilişkin kurallar burada da geçerlidir. İşçinin imzasını taşıyan bordro sahteliği ispat edilinceye kadar kesin delil niteliğindedir.

Bir başka anlatımla bordronun sahteliği ileri sürülüp kanıtlanmadıkça, imzalı bordroda görünen fazla çalışma alacağının ödendiği varsayılır.Fazla çalışmanın ispatı konusunda işyeri kayıtları, özellikle işyerine giriş çıkışı gösteren belgeler, işyeri iç yazışmaları delil niteliğindedir. Ancak, fazla çalışmanın yazılı belgelerle kanıtlanamaması durumunda tarafların, tanık beyanları ile sonuca gidilmesi gerekir.

Bunun dışında herkesçe bilinen genel bazı vakıalar da bu noktada göz önüne alınabilir. İşçinin fiilen yaptığı işin niteliği ve yoğunluğuna göre de fazla çalışma olup olmadığı araştırılmalıdır.İmzalı ücret bordrolarında fazla çalışma ücreti ödendiği anlaşılıyorsa, işçi tarafından gerçekte daha fazla çalışma yaptığının ileri sürülmesi mümkün değildir.

Ancak, işçinin fazla çalışma alacağının daha fazla olduğu yönündeki ihtirazi kaydının bulunması halinde, bordroda görünenden daha fazla çalışmanın ispatı her türlü delille yapılabilir. Bordroların imzalı ve ihtirazi kayıtsız olması durumunda, işçinin bordroda belirtilenden daha fazla çalışmayı yazılı belge ile kanıtlaması gerekir.

İşçiye bordro imzalatılmadığı halde, fazla çalışma ücreti tahakkuklarını da içeren her ay değişik miktarlarda ücret ödemelerinin banka kanalıyla yapılması durumunda, ihtirazi kayıt ileri sürülmemiş olması, ödenenin üzerinde fazla çalışma yapıldığının yazılı delille ispatlanması gerektiği sonucunu doğurmaktadır.Ulusal bayram genel tatil ücret alacağı bakımından da aynı ilkeler geçerlidir.Somut olayda, hükme esas alınan bilirkişi raporunda,

davacının 30.09.2009 tarihinde kalorifer yakma belgesi aldığını bu tarihten itibaren aralık ocak şubat mart aylarında haftanın dört günü 08.00-17.00 arası mesai yaptığı iki günü de 08.00-20.00 arası çalıştığı, 1.5 saat ara dinlenme düşülerek haftalık 10 saat fazla çalışma yaptığının kabulü ile hesaplama yapılmıştır.

Dosyaya meteoroloji genel müdürlüğü hava sıcaklığını gösterir belgeler sunularak davacının 15 derece üzeri olan günlerde kalorifer yakmadığı belirtilerek davalı tarafından bilirkişi raporuna itiraz edilmiştir. Mahkemece bilirkişi raporuna itirazlar değerlendirilmemiştir.

Kalorifer yakılmadığı belirtilen 15 derece üzeri günleri gösterir işverenlikçe sunulan belgelere karşı davacı tarafın beyanları alınmalı, tanıklar yeniden dinlenilerek söz konusu belgelerde gösterilen çalışma yapılmayan günlere ilişkin ayrıntılı bilgi ve görgüleri sorulmalıdır. Neticeye göre dosya kapsamı birlikte nazara alınarak fazla çalışma ücreti alacakları yeniden değerlendirilmelidir

3- Öte yandan; İşçiye ücreti dışında ödenen asgari geçim indirimi yasa ile getirilmiş olup, bireyin ve ailenin asgari geçim düzeyini sağlayacak bölümünün toplam gelirden düşülerek vergi dışı bırakılmasıdır. Bu nedenle ücretin eki değildir. Ücret olarak nitelendirilemez ve işçilik alacaklarının hesaplanmasına esas ücrete dahil edilemez. Uygulanması gereken faiz türü yasal faiz olup mahkemece en yüksek banka mevduat faizi uygulanması hatalı olup bozmayı gerektirmiştir. Yukarıda açıklanan nedenler ile kararın bozulması gerekmiştir.