Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2016/27787 K.2019/1603

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davacının .... alt işveren, davalı ....'nin asıl işveren olarak gözüktüğü ... Telekom Müdürlüğünde bulunan türk telekom çağrı merkezinde 05.10.2007 – 27.07.2012 tarihleri arasında müşteri temsilcisi olarak çalıştığını, davacının 07.03.2008 yılında ... Sendikasının üyesi olduğunu, sendika üyeliğinin işverene 28.05.2009 tarihinde bildirildiğini, toplu iş sözleşmesinden kaynaklanan alacaklarının ödenmemesi sebebi ile ... 16. İş Mahkemesi'nin 2010/45 esas, ...

11. İş Mahkemesinin 2009/903 esas, ... 19. İş Mahkemesi'nin 2011/878 esas, ...

13. İş Mahkemesinin 2011/112 esas sayılı dosyası ile açılan davaların kabulüne karar verildiğini ve kararların Yargıtayca onanmak sureti ile kesinleştiğini, davacının şirket çalışanı olarak Toplu İş Sözleşmesi hükümlerinden yararlanması gerektiğinin bu şekilde kesinleştiğini ileri sürerek daha önce dava edilemeyen 21.07.2011 ve işten çıkış tarihi olan 27.07.2012 tarihine kadarki fark ücret, ilave tediye, ikramiye, yemek yardımı ve giyim yardımının ödenmesi gerektiğini bildirerek toplu iş sözleşmesi'nden kaynaklı alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı ... vekili, davacının ....'nin işçisi olduğunu, Türk ... Sendikası ile .... arasında imzalanmış herhangi bir toplu iş sözleşmesi bulunmadığını, davacının davalı şirket ile ... Sendikası arasında imzalanmış olan toplu iş sözleşmesinden de yararlanmasının mümkün olmadığını, davanın öncelikle husumetten reddinin gerektiğini, davacının iddiasının aksine herhangi bir muvazaadan söz edilemeyeceğini, bildirerek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Davalı .... vekili; diğer davalı .... arasında asıl işin bölünerek alt işverene verilmesi durumunun söz konusu olmadığını, davacının üyesi olduğu sendikanın dahili davalı şirketin bağlı olduğu iş kolunda faaliyet gösterme ve örgütlenme yetkisinin bulunmadığını, dolayısıyla toplu iş sözleşmesi maddelerinin uygulanamayacağını beyanla haksız ve yersiz açılan davanın reddini talep etmiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, davanın kısmen kabulü yönünde hüküm kurulmuştur.

Temyiz:

Karar, davalı .... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalı .... vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Taraflar arasında davacının dava konusu alacaklarının hesabında toplu iş sözleşmesi hükümlerinin uygulanıp uygulanmayacağı uyuşmazlık konusudur.

Davacının talebi iş yerinde geçerli olan toplu iş sözleşmelerinden yararlanması gerektiğine ilişkindir. Bu noktada tespiti gereken husus, davacının kayıtlar üzerinde dava dışı .... işçisi olarak görülse de gerçekte davalı şirketin işçisi olup olmadığının tespiti gerekmektedir. Yargıtayın önceki yerleşik kabulü, ilişkinin muvazaalı olduğu yönündedir. Davacının ...

13. İş Mahkemesinin 2011/112 esas sayılı dosyası ile açtığı davada muvazaa nedeniyle kabul kararı verilmiş, Yargıtayca onanarak kesinleşmiştir. Ancak iş kolu tespitine ilişkin kararın Yargıtay incelemesinden geçerek kesinleştiği 05.07.2012 tarihinden itibaren muvazaa olgusunun bulunmadığı Dairemizce de kabul edilmektedir.

Bu durumda 05.07.2012 tarihinden önceki alacak talepleri bakımından eski kabul ve uygulama yani muvazaanın kabul edildiği uygulamanın devam etmesi gerekmektedir.

Yargıtay 9. Hukuk Dairesinin 05.07.2012 tarihli 2012/18720 esas 2012/26716 karar sayılı ilamında ....'nin iş kolunun haberleşme olmadığının tespit edilmesiyle muvazaa olgusunun ortadan kalktığını bu sebeple davacının toplu iş sözleşmesinden doğan haklarını talep edemeyeceğinden davaların reddine karar verilmiştir. Türk ...

A.Ş. ve dava dışı .... arasındaki ilişkinin Yargıtay 9. Hukuk Dairesinin anılan iş kolu tespiti kararından önceki dönemler için bu ilişkinin muvazaalı olduğu kabul edilerek uygulamalar yapılmış, bu yönde verilen kararlar Yargıtay denetiminden geçerek kesinleşmiştir.

O halde “iş kolu tespiti kararına kadar olan dönemler için” muvazaa olgusu konusundaki istikrar kazanan yargısal uygulamaların dikkate alınarak “bu dönemlere” ait davacının tüm isteklerinin değerlendirilmesi gerekir.

Davacının iş akdinin 27.07.2012 tarihinde sona erdiği görüldüğünden davalı ve dahili davalı .... arasındaki ilişkinin 05.07.2012 tarihine kadar muvazaalı olduğu kabul edilerek, değerlendirmenin ona göre yapılması gerektiği halde 27.07.2012 tarihine kadar hesaplama yapılması hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.