Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2016/29135 K.2020/8779

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davacı ve davalılardan ...Ambalaj Atık İnş. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. vekillerince istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, davacının üst işveren ... Belediyesi'nde temizlik elemanı olarak sigortalı çalıştığını, sigorta primlerinin ihale usulü ile hizmet alım sözleşmesi yapan alt işveren ... Ambalaj Atık İnş. Gıda San. Ve Tlc. Ltd. Şti. tarafından ödendiğini, üst işveren ve alt işverenin işçilik alacaklarından müştereken ve müteselsilen sorumluluğu bulunduğunu, davacının iş akdinin 05.08.2013 tarihinde haklı bir neden olmaksızın feshedildiğini iddia ederek kıdem ve ihbar tazminatı ile fazla mesai , hafta tatili, ulusal bayram genel tatil, yıllık izin ve bir aylık ödenmeyen ücret alacağının davalılardan tahsilini istemiştir.

Davalı ... vekili, işbu davada ...'na husumet yöneltilemeyeceğini, davacının belediye bünyesinde çalışmadığını, diğer davalının çalışanı olduğunu, diğer davalının ... sınırları içerisinde bir protokol ile kağıt ambalaj toplama işini bedelsiz olarak kendi namına yapan bir firma olduğunu, davacının herhangi bir şekilde belediyeden talimat almadığını, diğer davalı şirketin belediyenin taşeron firması ya da hizmet alımı yaptığı bir firma olmadığını, diğer davalı ile belediye arasında ihale ile hizmet alımı olmadığını, dolayısıyla alt işveren-üst işveren ilişkisinin de bulunmadığını,

fesih işlemi diğer davalı tarafından yapıldığı için belediyenin bu konuda bir bilgisi bulunmadığını belirterek haksız davanın reddini talep etmiştir.Davalı ...Ambalaj Atık İnş. Gıda San. Ve Tic. Ltd. Şti. vekili, davanın reddi gerektiğini savunmuştur.Mahkemece, davalı ... Ambalaj Atık İnş. Gıda San. Ve Tlc. Ltd. Şti’ nin ... ve ... İktisadi İşletmesi ile arasındaki protokol uyarınca ...

Belediyesi sınırları içerisinde geri kazanımlı ambalajların toplanması işini yaptığı, bu iş için belediye tarafından firmaya imtiyaz tanınmışsa da verilen imtiyaz karşılığında firma tarafından belediyeye bedel ödenmediği, tanıklarca, davacının ve diğer çalışanların, belediyenin gösterdiği yerlerdeki kağıtları topladıklarının beyan edildiği, davalı belediyenin diğer davalı ...Ambalaj Atık İnş. Gıda San ve Tic. Ltd.

Şti'den bir bedel karşılığında hizmet almadığının anlaşıldığı gerekçesiyle davalılar arasındaki ilişkinin asıl işveren alt işveren ilişkisi olarak nitelendirilmesi mümkün görülmemiş, hesaplanan alacaklardan davalı firmanın tek başına sorumlu olduğu anlaşılarak davalı ... hakkındaki davanın husumetten reddine karar verilmiştir. Kararı, davacı vekili ile davalılardan davalı ...Ambalaj Atık İnş. Gıda San. Ve Tic. Ltd. Şti. vekili temyiz etmişlerdir.

Gerekçe: 1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davacının ve davalı ...Ambalaj Atık İnş. Gıda San. Ve Tic. Ltd. Şti.’nin aşağıdaki bentleri kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir. 2-Taraflar arasında davalılar arasındaki ilişkinin tespiti ve hüküm altına alacaklardan sorumluluklarının bulunup bulunmadığı hususunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

Somut olayda davacı 04.08.2010-05.08.2013 tarihleri arasında ... Belediyesi sınırlarında kağıt-hurda toplama işi yapan davalı şirket elemanı olarak çalışmıştır. Dosya içerisinde mevcut olan 2012 ve 2013 tarihli ... Belediyesi sınırları içinde ambalaj atıklarının kaynağında ayrı toplanması-taşınması ve ayrıştırılmasına ilişkin sözleşmenin taraflarının davalı ... Belediyesi ile yetkilendirilmiş kuruluş ... İktisadi İşletmesi (...) ve yüklenici firma davalı ... Ambalaj Atık İnş.

Gıda San. Ve Tic. Ltd. Şti. olduğu, sözleşme konusunun Ambalaj Atıklarının Kontrollü Yönetmeliği Ve Bakanlık tarafından konu ile ilgili çıkarılacak tebliğler gereğince kaynağında ayrı toplama sisteminin kurulması için, taraflarca söz konusu ...

Belediye mücavir alanı sınırları içerisinde belirlenen bölgelerde ... koordinesiyle, geri kazanımlı ambalajların ( cam, metal, plastik, kompozit, kağıt ve karton) kaynağında evsel atıklardan ayrı olarak toplanması ve değerlendirilmesi işlemlerinin taraflarca işbirliği içinde yürütülmesi olduğu görülmüştür. Yargılama esnasında dinlenen davacı tanıklarından Ali Koğacak “Belediyenin Geri Dönüşüm adı altındaki hizmetlerini davalı şirket ihale ile alıyordu.

Bizler şirketin elemanıyız. Ancak Belediyenin atıklarını topluyorduk. Kurumlardan kağıtları topluyorduk. Kullanılan araçlar şirketin aracıdır. Ancak araçların üzerinde Belediyenin adı yazmaktadır. Atıkları davalı şirket topluyordu. Belediye şirketin şeflerine talimat veriyordu. Bizde şeflerden alıyorduk” şeklinde, davalı tanıklarından ... da “Davacı şirket ...belediyesinden ihale ile geri dönüşümlü atıkların toplanması işini aldı.

Davacıda bu işte servis elemanı olarak çalışıyordu.” şeklinde beyanda bulunmuşlardır. Dosya içeriğine göre davalılar arasındaki ilişkinin hukuki niteliği açıklığa kavuşturulmuş değildir. Mahkemece yazılı gerekçeyle davalı ... yönünden husumetten ret kararı verilmiş ise de, yapılan araştırma ve inceleme hükme yeterli bulunmamaktadır. Dosyada yer alan davalılar arasında imzalan sözleşme içeriklerine göre bu konuda sonuca varılması mümkün değildir.

Davalılar arasındaki hukuki ilişkinin tespiti açısından sözleşme konusu işle ilgili tüm ihale evrakları, sözleşme ve diğer bilgi, belge ve yazışmaların taraflardan ve ayrıca yetkilendirilmiş kuruluş ...

İktisadi İşletmesi (...)’den dosyaya celbi ile sözleşmede Bakanlık olarak adı geçen ilgili bakanlık Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’ndan da ayrıca sorularak davalılar arasındaki sözleşme ve yapılan işe ilişkin varsa tüm belge ve evraklar istenmeli, gerekirse taraf tanıkları da bu hususta yeniden dinlenerek ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek taraflar arasındaki ilişkinin niteliği tespit edilmeli ve sonucuna göre karar verilmelidir.Anılan yönler gözetilmeden, eksik incelemeyle karar verilmesi hatalı bulunmuş, hükmün bozulması gerekmiştir.

3- Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 13. maddesinde; tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde gösterilen hukuki yardımların konusu para veya para ile değerlendirilebiliyor ise avukatlık ücreti, davanın görüldüğü mahkeme için tarifenin ikinci kısmında belirtilen maktu ücretlerin altında kalmamak kaydıyla (yedinci maddenin ikinci fıkrası, dokuzuncu maddenin birinci fıkrasının son cümlesi ile onuncu maddenin son fıkrası hükümleri saklı kalmak kaydıyla,) tarifenin üçüncü kısmına göre belirleneceği ancak hükmedilen ücretin kabul veya reddedilen miktarı geçemeyeceği düzenlenmiştir.