Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2016/3230 K.2016/5067

Mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır. Hüküm süresi içinde davalılar avukatları tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı vekili, müvekkilinin iş sözleşmesinin haklı bir sebep olmadan işverence feshedildiğini ileri sürerek feshin geçersizliğine ve işe iadesine, buna bağlı kanuni haklarının hüküm altına alınmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı şirketi vekili, husumet itirazında bulunarak, davacının yer aldığı projenin sonlanması sebebiyle davacının hizmetine ihtiyaç kalmadığı gerekçesiyle iş sözleşmesinin feshedildiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davalı ... Şirketi vekili, zamanaşımı ve husumet itirazında bulunduğunu, davanın husumetten reddi gerektiğini, proje sonlandığı için diğer davalının davacının iş sözleşmesinin sonlanmasını istediğini savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş ve bu karar davalılarca temyiz edilmiştir. Temyiz incelemesi sonucunda Dairemizce feshin geçerli olup olmadığı ve davalılar arasında asıl işveren alt işveren ilişkisi bulunup bulunmadığının araştırılması gerektiği belirtilmiştir. Mahkemece bozmaya uyulmasına karar verilmiş ve yapılan yargılama sonrasında muvazaa olduğunun kabulü ile davacının .... şirketine işe iadesine karar verilmiştir.

Taraflar arasında, asıl işveren alt işveren ilişkisinin muvazaaya dayanıp dayanmadığı konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

4857 sayılı İş Kanunu’nun 2. maddesinin altıncı fıkrasında asıl işveren-alt işveren ilişkisi; “bir işverenden, işyerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine ilişkin yardımcı işlerinde veya asıl işin bir bölümünde işletmenin ve işin gereği ile teknolojik sebeplerle uzmanlık gerektiren işlerde iş alan ve bu iş için görevlendirdiği işçilerini sadece bu işyerinde aldığı işte çalıştıran diğer işveren ile iş aldığı işveren arasında kurulan ilişki” olarak tanımlanmış;

aynı maddenin yedinci fıkrasında “Asıl işverenin işçilerinin alt işveren tarafından işe alınarak çalıştırılmaya devam ettirilmesi suretiyle hakları kısıtlanamaz veya daha önce o işyerinde çalıştırılan kimse ile alt işveren ilişkisi kurulamaz. Aksi halde ve genel olarak asıl işveren alt işveren ilişkisinin muvazaalı işleme dayandığı kabul edilerek alt işverenin işçileri başlangıçtan itibaren asıl işverenin işçisi sayılarak işlem görürler.

İşletmenin ve işin gereği ile teknolojik sebeplerle uzmanlık gerektiren işler dışında asıl iş bölünerek alt işverenlere verilemez” kuralına yer verilmiştir.

Asıl işveren-alt işveren ilişkisinin geçerli olarak kurulabilmesi için iki işverenin bulunması, mal veya hizmet üretimine ilişkin bir işin varlığı ve asıl işin bölünerek alt işverene verilmesi halinde “işletmenin ve işin gereği ile teknolojik sebeplerle uzmanlık gerektirme” unsurunun gerçekleşmiş olması gerekir. Bundan başka asıl işverenin işçilerinin alt işveren tarafından işe alınarak çalıştırılmaya devam ettirilmesi suretiyle haklarının kısıtlanması veya daha önce asıl işveren tarafından o iş yerinde çalıştırılan kimse ile alt işveren ilişkisi kurulması gibi muvazaa kriterlerinin bulunmaması icap eder. Aksi halde alt işveren işçisi başlangıçtan itibaren asıl işverenin işçisi sayılarak işlem görecektir.

Somut olayda, davacı davalılar nezdinde bilgisayar işinde danışman olarak çalışmıştır. Her ne kadar mahkemece davacının somut işi gereği davalılar arasındaki asıl işveren alt işveren ilişkisinin muvazaaya dayandığı sonucuna ulaşılarak davacının ... şirketine işe iadesine karar verilmişse de, davalılar arasındaki hizmet alım sözleşmesinde “ .. ve benzeri servis hizmetleri ”nin de belirtildiği nazara alındığında davalılar arasındaki alt işveren asıl işveren ilişkisinin geçerli olduğu ve muvazaalı olmadığı anlaşıldığından davacının ... şirketine işe iade edilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olmuştur.

Belirtilen sebeplerle, 4857 sayılı Kanun'un 20. maddesinin 3. fıkrası uyarınca, hükmün bozulmak suretiyle ortadan kaldırılması ve aşağıdaki gibi karar verilmesi gerekmiştir.