Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2017/13047 K.2018/12045

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı vekili, müvekkilinin iş sözleşmesinin davalı tarafından haklı sebep olmadan feshedildiğini belirterek kıdem ve ihbar tazminatı ile yıllık izin ücreti ve fazla çalışma ücreti alacaklarının hüküm altına alınmasını talep etmiştir.

Davalı vekili, davacının görev yaptığı bahçe büfe kantininde yapılan sayımlarda kasada toplam 21.000,00 TL açık tespit edildiğini, bu konuda davacı ve diğer alışanların savunmasının alındığı, savunması alınan işçilerin açığı kabul ettiklerini ancak sözleşmelerinin bu sebeple feshedilmemesini talep ettiklerini,davacının açığın kıdem tazminatı ve maaşından kesilmesini talep ettiği, feshin haklı ve geçerli nedene dayandığını belirtmiştir. Ayrıca davalı şirketin uğradığı zarar nedeni ile davacıdan alacaklı olduğunu belirterek 21.000,00 TL zararın takas ve mahsubunu talep etmiştir.

Mahkemece, davalının 04 kod ile İş Kanunu 17/d maddesi gereğince davacının iş sözleşmesini feshettiği, ileri sürülen fesih sebebi ile bağlı olduğu belirtilerek kıdem ve ihbar tazminatı alacakları hüküm altına alınmıştır. Ayrıca davalı taraf davacının şirketlerini 21.000,00 TL zarara uğrattığı yönünde takas mahsup talebinde bulunulmuşsa da iddia edilen hususun yargılamayı gerektirdiği, bu konuda usulüne uygun olarak açılmış bir dava bulunmadığı belirtilerek takas mahsup talebi değerlendirilmemiştir.

Karar, süresi içerisinde davalı tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Taraflar arasındaki uyuşmazlık cevap dilekçesinde ileri sürülen takas definin dikkate alınıp alınmayacağı konusundadır.

6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 139. maddesi uyarınca, iki..., karşılıklı olarak bir miktar para veya özdeş diğer edimleri birbirine borçlu oldukları takdirde, her iki borç muaccel ise her biri alacağını borcuyla takas edebilir.

Davalının, dava dayanağı olayı ve borcun varlığını inkâr etmeden, borçlu bulunduğu edimi, özel bir sebebe dayanarak yerine getirmekten kaçınmasına imkan veren hakka defi denir. Defiler, dava dilekçesine cevap verilirken ileri sürülmelidir. Aksi halde, davalı "savunmanın genişletilmesi yasağı" ile karşılaşabilir. Defiler, davada ileri sürülmedikçe hakim tarafından kendiliğinden dikkate alınmazlar. Takas bir defidir. Bu itibarla, ileri sürülmedikçe kendiliğinden dikkate alınamaz.

Takas, karşılık dava olarak ileri sürülebileceği gibi, defi olarak da ileri sürülebilir. Takasın defi olarak ileri sürüldüğü davada, takas ve mahsup sonucu kalan ve hüküm altına alınan miktar üzerinden yargılama harcı alınacak, takas ve mahsup defi nedeni ile reddedilen miktar üzerinden ileri süren yararına vekâlet ücreti ve yargılama giderine karar verilecektir.

Somut olayda, davalı vekili süresi içerisinde verdiği cevap dilekçesi ile davacının görev yaptığı bahçe büfe kantininde yapılan sayımlarda kasada toplam 21.000,00 TL açığa sebep olduğunun tespit edildiğini belirterek şirketin uğradığı bu zarar nedeni ile takas ve mahsup talebinde bulunmuştur. Mahkemece davalının bu konuda usulüne uygun dava açmadığı gerekçesi ile zarar iddiası konusundaki takas ve mahsup talebi değerlendirilmemiştir.

Yukarıda açıklanan bilgiler doğrultusunda davalının süresi içerisinde takas definde bulunduğu gözetilerek davacının kasa açığına sebep olup olmadığı, sebep olmuşsa miktarı görev tanımı da gözetilerek şirket kayıtları üzerinde denetime açık bilirkişi raporu alınarak belirlenmelidir. Sonucuna göre davacının hak kazandığı halde ödenmeyen tazminat ve alacaklarının miktarı tespit edilmelidir. Eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.