Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2017/13136 K.2018/10543

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı ... vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı isteminin Özeti:

Davacı, davalı ... Bakanlığına bağlı ... Ağız ve Diş Sağlığı Merkezinde Eylül 2008 tarihinden itibaren değişen alt işverenler nezdinde veri giriş elemanı olarak çalışmaya başladığını 01/11/2013 tarihinde evlilik nedeniyle işten ayrıldığını beyanla kıdem tazminatı, fazla çalışma ücreti, ulusal bayram ve genel tatil ile ücret alacaklarına hükmedilmesini talep etmiştir.

Davalı cevabının özeti:

Davalı Bakanlık, husumet itirazında bulunmuş, davanın reddini talep etmiştir.

Davalı şirket ise davaya cevap vermemiştir.

Mahkeme kararının özeti:

Mahkemece, toplanan delillere ve bilirkişi raporuna göre, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Karar süresi içinde davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Gerekçe:

Davacı işçinin fazla çalışma ile ulusal bayram ve genel tatil çalışması yapıp yapmadığı konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.

Fazla çalışma yaptığını iddia eden işçi bu iddiasını ispatla yükümlüdür. İşçinin imzasını taşıyan bordro sahteliği ispat edilinceye kadar kesin delil niteliğindedir. Bir başka anlatımla bordronun sahteliği ileri sürülüp ispatlanmadıkça, imzalı bordroda görünen fazla çalışma alacağının ödendiği varsayılır.

Fazla çalışmanın ispatı konusunda işyeri kayıtları, özellikle işyerine giriş çıkışı gösteren belgeler, işyeri iç yazışmaları delil niteliğindedir. Ancak, fazla çalışmanın yazılı belgelerle kanıtlanamaması durumunda tarafların, tanık beyanları ile sonuca gidilmesi gerekir. Bunun dışında herkesçe bilinen genel bazı vakıalar da bu noktada göz önüne alınabilir. İşçinin fiilen yaptığı işin niteliği ve yoğunluğuna göre de fazla çalışma olup olmadığı araştırılmalıdır.

İmzalı ücret bordrolarında fazla çalışma ücreti ödendiği anlaşılıyorsa işçi tarafından gerçekte daha fazla çalışma yaptığının ileri sürülmesi mümkün değildir. Ancak, işçinin fazla çalışma alacağının daha fazla olduğu yönündeki ihtirazi kaydının bulunması halinde, bordroda görünenden daha fazla çalışmanın ispatı her türlü delille yapılabilir.

Bordroların imzalı ve ihtirazi kayıtsız olması durumunda, işçinin bordroda belirtilenden daha fazla çalışmayı yazılı belge ile ispatlaması gerekir. İşçiye bordro imzalatılmadığı halde, fazla çalışma ücreti tahakkuklarını da içeren her ay değişik miktarlarda ücret ödemelerinin banka kanalıyla yapılması durumunda, ihtirazi kayıt ileri sürülmemiş olması, ödenenin üzerinde fazla çalışma yapıldığının yazılı delille ispatlanması gerektiği sonucunu doğurmaktadır.

Genel tatil çalışmasının ispatında da aynı kurallar geçerüdir.

Somut olayda, davacı 07:30-17:30 saatleri arasında çalıştığını, ayrıca işyerinde nöbet usulü ilave çalışma yaptırıldığını ileri sürerek fazla çalışma alacaklarını talep etmiştir. Dosyaya klasörler halinde puantaj kayıtları, özel mesai raporları genel tatil ve mesai ücret ödeme belgeleri vs. işyeri belgeleri sunulmuştur.

Hükme dayanak alınan bilirkişi raporundaki hesaplamalarda ise yalnızca ücret bordrolarının dikkate alınmış olduğu, bordrolarda 2011 Haziran ayından sonra fazla çalışma tahakkukları bulunması nedeniyle bu dönem dışlanarak, önceki dönem için ise tanık anlatımlarına dayalı olarak günlük 08:00-19:30 arası 11.5 saat 1,5 saat ara dinlenme ile 10 saat çalışılarak haftalık 5 saat fazla çalışma yapıldığı tespitiyle ve çalışmanın sonraki dönemde tahakkuk ettirilen fazla çalışma süreleriyle uyumlu olması nedeniyle kısmen davalı işyeri belgelerine dayalı olduğu gerekçesiyle hakkaniyet indirimi uygulamaksızın hesaplama yapıldığı anlaşılmaktadır.

Oysa, davaya karşı zamanaşımı def'i nedeniyle değerlendirme kapsamında kalan ve bordrolarda tahakkuk bulunmayan 03.03.2009- Mayıs 2011 arası 2 yıl 2 aylık dönem için dosyada sunulu bulunan işyeri kayıt ve belgeleri incelenip, davacının çalışma saatlerinin ve nöbete kaldığı tarihler belirlenerek fazla çalışma ile ulusal bayram ve genel tatil ücret alacaklarına ilişkin hesaplama yapılması gerekmesine karşın, salt tanık anlatımlarına dayanılması hatalı bulunup, bozmayı gerektirmiştir.

Tüm bu hesaplamalarda davacının kararı temyiz etmemesi nedeniyle davalılar yararına oluşan usuli kazanılmış haklarda gözetilmelidir.