Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2017/13411 K.2018/14411

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı, davalı restoranda 08.08.2011 – 10.10.2013 tarihleri arasında kesintisiz şekilde ana görev tanımı olan şef garson olarak en son aylık 1.200,00 TL net ücretinin yanında 75,00 TL asgari geçim indirimi ile 100,00 TL tutarında servis ücreti ile işverence sağlanan yemek sosyal yardımı da alarak çalıştığını, davacının davalı işyerinde haftanın 6 günü 13:00-13:30 ile 03:00-04:00 saatleri arasında çalıştığını, hafta sonları ise bu çalışmanın 05:00-06:00 saatlerine kadar uzayabildiğini, davacının müşterilerin dağılmasından sonra arka plân işlerine yardım ettiğini, davalı işyerindeki bu çalışma düzeninin tüm dini ve resmi bayramlarda da bu şekilde devam ettiğini beyanla fazla mesai alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, davacının davalı işyerinde iddia ettiği süreler ile çalışmasının hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, davacı tarafça ihtirazı kayıt konulmaksızın imzalanan ücret bordroları ile banka kayıtlarında da davacının aldığı ücretin tam ve eksiksiz olarak kendisine ödendiğini, dava konusu alacağa dava tarihinden itibaren yasal faiz talep edilebileceğini beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. iş sözleşmesinin haklı bir sebep olmadan davalı işveren tarafından feshedildiğini, beyan ederek kıdem tazminatı, ihbar tazminatı ile yıllık izin, fazla mesai, ulusal bayram ve genel tatil ile hafta tatili alacaklarının hüküm altına alınmasını talep etmiştir

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan deliller ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Kararı davalı vekili temyiz etmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere göre, davalının aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Davacının fazla çalışmalarına esas çalışma saatleri konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.

Fazla çalışma yaptığını ve ulusal bayram genel tatil günlerinde çalıştığını iddia eden işçi bu iddiasını ispatla yükümlüdür. İşçinin imzasını taşıyan bordro sahteliği ispat edilinceye kadar kesin delil niteliğindedir. Bir başka anlatımla bordronun sahteliği ileri sürülüp kanıtlanmadıkça, imzalı bordroda görünen fazla çalışma alacağının ödendiği varsayılır.

Fazla çalışma yapıldığının ve ulusal bayram genel tatil günlerinde çalışıldığının ispatı konusunda işyeri kayıtları, özellikle işyerine giriş çıkışı gösteren belgeler, işyeri iç yazışmaları, delil niteliğindedir. Ancak, fazla çalışmanın bu tür yazılı belgelerle kanıtlanamaması durumunda tarafların dinletmiş oldukları tanık beyanları ile sonuca gidilmesi gerekir. Bunun dışında herkesçe bilinen genel bazı vakıalar da bu noktada göz önüne alınabilir. İşçinin fiilen yaptığı işin niteliği ve yoğunluğuna göre de fazla çalışma olup olmadığı araştırılmalıdır.

İmzalı ücret bordrolarında fazla çalışma ücreti ödendiği anlaşılıyorsa, işçi tarafından gerçekte daha fazla çalışma yaptığının ileri sürülmesi mümkün değildir. Ancak, işçinin fazla çalışma alacağının daha fazla olduğu yönündeki ihtirazi kaydının bulunması halinde, bordroda görünenden daha fazla çalışmanın ispatı her türlü delille söz konusu olabilir. Buna karşın, bordroların imzalı ve ihtirazi kayıtsız olması durumunda dahi, işçinin geçerli bir yazılı belge ile bordroda yazılı olandan daha fazla çalışmayı yazılı delille kanıtlaması gerekir.

Fazla çalışmanın yazılı delil ya da tanıkla ispatı imkan dahilindedir. İşyerinde çalışma düzenini bilmeyen ve bilmesi mümkün olmayan tanıkların anlatımlarına değer verilemez.

Somut olayda, davacının davalı işverenlikçe davacının davalı işyerinde hizmetinin geçtiği 2013 Ekim-2011 Ağustos arası dönemlerine ilişkin bir kısım ücret bordroları dosyaya sunulmakla, davacı tarafça imzalı olan bu bordroların fazla mesaiye ilişkin tahakkuklar içerdiği görülmüştür. Davacı tarafça ihtirazı kayıt konulmaksızın imzalanan ücret bordroları hakkında, davacı tarafça bordronun sahteliği ileri sürülüp kanıtlanmadıkça, imzalı bordroda görünen fazla çalışma alacaklarının ödendiği varsayılacağından, dosyada mevcut bordrolardaki tahakkuklar gereği bu dönemlerin fazla mesai alacaklarının hesaplanmasında dışlanması gerekmektedir.

3-Davacının fazla mesai alacaklarına ilişkin hükme esas alınan bilirkişi raporunda davacının; haftanın 3 günü 13:30-03:00 saatleri arasında ve haftanın diğer 3 günü 13:30-04:00 saatleri arasında 1,5 saatli ara dinlenmenin tenzili ile haftada 75 saat fiilen çalışma ile haftalık 30 saat fazla mesai yaptığı değerlendirilmiştir.

Ancak davacının dairemizin incelemesinden geçen 2017/8918 esas nolu dosya da vermiş olduğu beyanlarına göre; haftanın iki günü için saat 02:00 -02:30 da, diğer günler ise 03:30-04:00 ‘ e kadar çalıştıklarını beyan etmiştir.

Yine davalı işyerinde aynı dönem çalıştıkları anlaşılan,ilgili dosya ile aynı gün temyiz incelemesinden onama ile sonuçlanan emsal nitelikteki Dairemizin 2017/8805 esas sayılı dosyasında tanık anlatımlarına göre davacının pazartesi-salı günleri 13:30-01:00 saatleri arasında 1,5 saat ara dinlenmesi kullanarak (01:00 - 13:30 = 11,5 saat – 1,5 saat = 10 saat x 2 gün) = 20 saat, çarşamba-perşembe günleri 13:30-03:00 saatleri arasında 1,5 saat ara dinlenmesi kullanarak (03:00 - 13:30 = 13,5 saat – 2 saat = 11,5 saat x 2 gün) = 23 saat,

cuma-cumartesi günleri 13:30-04:00 saatleri arasında1,5 saat ara dinlenmesi kullanarak (04:00 - 13:30 = 14,5 saat – 2 saat = 12,5 saat x 2 gün) = 25 saat, toplamda ise 68 saat (20 + 23 + 25 saat) olmak üzere yasal çalışma süresi olan haftalık 45 saatin (68 saat–45 saat =) 23 saat üzerinde fazla çalışma yaptığı değerlendirilmiştir.

Hal böyle olunca aynı işyerinde çalışan ve aynı işi yaptığı tespit edilen işçilerin farklı olarak daha fazla mesai yaptığının kabulü hakkaniyete aykırı olacaktır.

Bu nedenle uygulama birliği açısından Mahkemece yapılması gereken, davacının fazla mesai alacağına ilişkin hesaplamaları; ikinci fıkradaki bozma kapsamına girmeyen (bordro olmayan veya tahakkuk içermeyen) dönemler için davacının emsal dosyadaki beyanları ve emsal dosyadaki hesaplamalara göre yeniden değerlendirilerek yapılmasıdır. Mahkemece hatalı değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirir.