Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2017/1773 K.2020/7009

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının iş sözleşmesine haksız olarak son verildiğini belirterek kıdem ve ihbar tazminatı, yıllık izin alacağı, fazla mesai ücreti, ulusal bayram ve genel tatil ücreti taleplerinin davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı davanın reddini savunmuştur.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece aldırılan bilirkişi raporundaki hesaplamalar göre alacakların kısmen kabulüne karar verilmiştir

Temyiz:

Kararı davalı vekili temyiz etmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalı vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Taraflar arasında işçiye ödenen aylık ücretin miktarı konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

Çalışma hayatında daha az vergi ya da sigorta primi ödenmesi amacıyla zaman zaman, iş sözleşmesi veya ücret bordrolarında gösterilen ücretlerin gerçeği yansıtmadığı görülmektedir. Bu durumda gerçek ücretin tespiti önem kazanır.

İşçinin kıdemi, meslek unvanı, fiilen yaptığı iş, işyerinin özellikleri ve emsal işçilere ödenen ücretler gibi hususlar dikkate alındığında imzalı bordrolarda yer alan ücretin gerçeği yansıtmadığı şüphesi ortaya çıktığında, bu konuda tanık beyanları gözetilmeli ve işçinin meslekte geçirdiği süre, işyerinde çalıştığı tarihler, meslek unvanı ve fiilen yaptığı iş bildirilerek, ilgili işçi ve işveren kuruluşları ile ...

Kurumu Başkanlığı internet sitesinde bulunan “Kazanç bilgisi sorgulama” ekranından emsal ücretin ne olabileceği araştırılmalı ve tüm deliller birlikte değerlendirilerek bir sonuca gidilmelidir.

Somut olayda, davacının ücreti davacının talebi doğrultusunda 1.550,00 TL net ve 2.168,10 TL brüt olarak tespit edilerek bu miktar ücrete göre davacının alacakları tespit edilmiştir. Ücret araştırması ise yalnızca aynı çevrede bulunan işverenlerden sorularak yapılmış olup birbirinden çok farklı ücretler bildirildiği gibi ilgili işçi ve işveren kuruluşlarından araşıtırma yapılarak davacının iddiası ve emsal ücret araştırması yapılan işverenlerce belirtilen ücretler karşılaştırılmamıştır.Bu durumda taraflar arasında davacının ücretinin itilaflı olduğu dosya kapsamında sabittir.

Bu nedenle ilgili işçi ve işveren kuruluşlarından ve meslek odası başkanlığından ve ... Kurumu Başkanlığı internet sitesinde bulunan “Kazanç bilgisi sorgulama” ekranından davacının iş yerindeki kıdemi, meslek ünvanı, iş yerinde çalıştığı tarihler gibi bilgiler de bildirilerek emsal işçi ücretinin ne olabileceği araştırılmalı ve tüm deliller birlikte değerlendirilerek davacının alabileceği ücret tespit edilip,tespit edilen ücrete göre davacının hak ettiği işçilik alacakları hususunda karar verilmelidir. Eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmiş olması hatalı olup bozma nedenidir.

3-İşçinin fazla çalışma ve tatil alacaklarından indirim yapılması konusunda yasal bir düzenleme bulunmamaktadır. Fazla çalışmaların uzun bir süre için hesaplanması ve miktarın yüksek çıkması halinde Yargıtayca son yıllarda indirim yapılması gerektiği istikrarlı uygulama halini almıştır. Bu indirim, dosyadaki delillerin durumu ve niteliğine göre yapılması gerekli uygun bir indirimdir. Ancak fazla çalışmanın tanık anlatımları yerine yazılı belgelere ve işveren kayıtlarına dayanması durumunda böyle bir indirime gidilmemektedir. Yapılacak indirim, işçinin çalışma şekline, işin düzenlenmesine ve hesaplanan fazla çalışma ücreti miktarına göre takdir edilmelidir.

Somut uyuşmazlıkta, hükme esas alınan bilirkişi raporunda 18.03.2011 – 19.08.2014 tarihleri arasındaki dönem için tanık beyanlarına dayalı olarak fazla mesai ve ulusal bayram genel tatil alacağı hesaplandığı anlaşılmış olup Mahkemece %20 indirim yapılarak söz konusu alacaklara hükmedilmiştir. Davacının söz konusu alacaklarının tanık beyanlarına dayalı olarak hesaplanması, yaptığı iş ve çalışma süresi dikkate alındığından yapılan indirim azdır. Bu nedenle yukarıda belirtilen hususlar dikkate alınarak ve hakkın özüne etki etmeyecek miktarda dosya kapsamına uygun indirim yapılması gerektiği halde %20 indirimle alacakların hüküm altına alınması da bozmayı gerektirmiştir.