Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2017/20141 K.2019/3676

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalılar vekilleri tarafından istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davacının ... A.Ş.’ye ait işyerinde satış ve pazarlama işinde çalıştığını, iş sözleşmesinin davalı şirket tarafından haklı bir sebep olmadan feshedildiğini, davalı şirketin diğer davalı ...Ş'nin (...dondurma) ...-... ana bayii olduğunu, müteselsil sorumluluk ilkesi gereği her iki davalının birlikte sorumlu olduğunu beyanla bir kısım işçilik alacaklarının davalılardan müştereken müteselsilen tahsilini talep etmiştir.

Davalılar Cevaplarının Özeti:

Davalı ...Ş. vekili, iş sözleşmesinin davacının devamsızlığı nedeniyle haklı sebeple feshedildiğini, davacının fazla çalışma iddiasının yerinde olmadığını, hafta sonu, dini ve milli bayramlarda izinlerini kullandığını savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ...Ş vekili, davacı ile davalı şirket arasında iş sözleşmesi bulunmadığını, diğer davalı şirket ile arasında asıl işveren alt işveren ilişkisi olmadığı gibi bayilik ilişkisi, ortaklık, hissedarlık gibi bir ticari münasebetin de olmadığını, davanın husumet yönünden reddi gerektiğini savunarak davanın reddini talep etmiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan deliller ve bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz Başvurusu:

Karar, yasal süresi içinde davalı ...Ş. vekili ile davalı ...Ş. vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalı .... A.Ş. vekilinin tüm, davalı ...Ş vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Taraflar arasında çözümlenmesi gereken uyuşmazlık davalı .... A.Ş. ile diğer davalı ...Ş. arasındaki ilişkinin hukuki niteliğinin belirlenmesi ve buna göre davalı ...Ş’ye husumet yöneltilip yöneltilemeyeceği noktasında uyuşmazlık bulunmaktadır.

Somut uyuşmazlıkta davacı davalılardan ... A.Ş. bünyesinde çalıştığını, ancak diğer davalı ... San. A.Ş.'ye ait ürünlerin satış ve pazarlama işini yaptığını, taraflar arasında bayilik ilişkisi bulunduğunu, bu sebeple işçilik alacaklarından her iki davalının birlikte sorumlu olduğunu ileri sürmüş, davalı ...Ş. ise taraflar arasında birlikte sorumluluğu gerektiren herhangi bir ilişki bulunmadığını savunarak davanın husumet yönünden reddini talep etmiştir.

Mahkemece, dinlenen tüm tanık beyanlarından davalı ...Ş.'nin davalı ... San.

A.Ş.'nin bölge bayii olduğu ve davalı ...Ş'nin diğer davalı şirket üzerinde denetleme yetkisine sahip olduğu, iki davalı şirket aynı yerde fiziki olarak faaliyet göstermeseler de 4857 sayılı Yasa'nın 2. maddesine göre sevk ve idare anlamında aynı işyeri olduğu ve davacının dava konusu edilen dönemler itibari ile doğan alacaklarından davalıların müştereken ve müteselsilen sorumlu oldukları kanaatine varılmıştır.

Ne var ki, gerekçeli kararda da belirtildiği gibi, dosya kapsamında davalılar arasındaki ilişkiyi ortaya koyacak herhangi bir bilgi veya belge bulunmamaktadır. Dava dışı ... Sanayi ve Ticaret A.Ş. tarafından düzenlenen yazı ... A.Ş. ile ilgili olmayıp, anılan yazıda davalı ... San. Tic A.Ş.’nin, ... San. ve Tic.

A.Ş.’nin ..., ... ili ve ilçeleri bölgesinde distribütörlüğünü yaptığını, bu distribütörlük görevinde “... golf” markalı ürünleri deposunda stokunu tutmaya, dağıtımını, satışını yapmaya ve araçlarında logosunu kullanmaya yetkili olduğu ifade edilmektedir. Bu yazıya göre davalılar ile dava dışı ... Sanayi ve Ticaret A.Ş. arasındaki bağın açıklığa kavuşturulmaması hatalıdır.

Davacı taraf, davalılar arasında bayilik ilişkisi bulunduğunu ileri sürmüş ise de, davalı ...Ş. ile diğer davalı arasında bayilik veya distibütörlük ilişkisi olup olmadığı yönünden de herhangi bir değerlendirme yapılmamıştır.

Mahkemece davalı şirket ile diğer davalı şirket arasında doğrudan mal satışına yönelik bir ilişki mi, yoksa ürünlerin belli bir süreye bağlı olarak pazarlanması veya dağıtımını içeren bir ilişki mi bulunduğu, davalı ...Ş.’nin dava dışı 3. şirketlerin ürünlerini ya da bizzat kendi üretimi olan ürünleri yine kendi inisiyatifi ile pazarlayıp pazarlamadığı, bu kapsamda davacının münhasıran davalı ...Ş.’ye ait ürünlerin satışı işinde çalışıp çalışmadığı, ...

A.Ş.’nin işçi alımı, denetimi ve ücretinin ödenmesi hususlarında herhangi bir talimatı, yetkisinin ve sorumluluğunun bulunup bulunmadığı, işin yürütümünden kaynaklı rizikonun kime ait olduğu gibi yönlerden yeterli araştırma ve inceleme yapılmadan davalılar arasında 4857 sayılı İş Kanunu’nun 2. maddesi anlamında asıl işveren alt işveren ilişkisi bulunduğunun kabulü isabetli değildir.

Bu itibarla, her iki davalı arasındaki ilişkinin hukuki niteliğinin belirlenmesi için davalılara ait tüm ticari kayıtlar da dahil olmak üzere tüm şirket kayıtları, mal satışına ilişkin sözleşme ve belgeler celbedilmeli, dosya kapsamındaki tüm deliller yeniden birlikte ele alınmak suretiyle taraflar arasındaki hukuki ilişkinin niteliği belirlenmeli, bu değerlendirmenin sonucuna göre de davalı ...Ş.’ye husumet yöneltilip yöneltilemeyeceği noktasında bir karar verilmelidir.

Eksik araştırma ve inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olup, kararın bu sebeple bozulması gerekmiştir.