Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2017/21007 K.2019/5024

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davacı ve davalılardan ... vekilleri tarafından istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, müvekkilinin davalı Bakanlığa bağlı İl Sağlık Müdürlüğünde bilgisayar operatörü olarak çalıştıını, %60 engelli olup vergi indiriminden yararlandırılması gerekirken vergi muafiyetinden yararlandırılmayarak ücretinin eksik ödendiğini, fazla çalışma yaptığını, çalışma şartlarındaki adaletsizlik ve çalışma koşullarının insan sağlığını tehlikeye düşürecek nitelikte olması nedeniyle iş akdini haklı nedenle feshettiğini belirterek kıdem tazminatı ile yıllık izin ve fazla çalışma ücreti alacaklarının hüküm altına alınmasını talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı ... husumet ve zamanaşımı itirazında bulunarak davanın reddini talep etmiştir. Daval şirket davaya cevap vermemiş, aşamalarda davanın reddini savunmuştur.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanılan deliller ve bilirkişi raporuna dayanılarak davanın kısmen kabul, kısmen reddine karar verilmiştir.

Temyiz:

Karar süresi içerisinde davalı ... vekili ve davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, belgelere ve tüm dosya kapsamına göre; davalı ... vekilinin tüm, davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Taraflar arasında davacının iş sözleşmesinin kıdem tazminatına hak kazanacak şekilde sona erip ermediği uyuşmazlık konusudur.

İşçinin emeğinin karşılığı olan ücret işçi için en önemli hak, işveren için en temel borçtur. 4857 sayılı İş Kanunu'nun 32/4. maddesinde ücretin en geç ayda bir ödeneceği kurala bağlanmıştır. Yine 4857 sayılı Kanunu'nda, 5953 sayılı Basın İş Kanunu'nun 14. maddesinde öngörüldüğü gibi ücretin peşin ödeneceği öngörülmemiştir. Buna göre, aksi bireysel ya da toplu iş sözleşmesinde kararlaştırılmadığı sürece işçinin ücreti bir ay çalışıldıktan sora ödenmelidir.

Ücreti ödenmeyen işçinin bu ücretini işverenden dava ya da icra takibi gibi kanuni yollardan talep etmesi mümkündür.

Ücreti ödenmeyen işçinin alacağı konusunda takibe geçmesi ya da ücreti ödeninceye kadar iş görme edimini yerine getirmekten kaçınması, iş ilişkisinin devamında bazı sorunlara yol açabilir.

Bu bakımdan, işverenle bir çekişme içine girmek istemeyen işçinin, haklı sebebe dayanarak iş sözleşmesini feshetme hakkı da tanınmıştır.

İşçinin ücretinin kanun veya sözleşme hükümlerine göre ödenmemesi işçiye bu imkanı verir. Ücretin hiç ya da bir kısmının ödenmemiş olması bu konuda önemsizdir.

Ücretin ödenmediğinden söz edebilmek için işçinin kanun ya da sözleşme ile belirlenen ücret ödenme döneminin gelmiş olması ve işçinin bu ücrete hak kazanmış olması gerekir.

4857 sayılı Kanun'un 24/II-e. bendinde sözü edilen ücret, geniş anlamda ücret olarak değerlendirilmelidir. İkramiye, primi, yakacak yardımı, giyecek yardımı, fazla mesai, hafta tatili, genel tatil gibi alacakların da ödenmemesi işçiye haklı fesih imkanı verir.

Somut olayda, davacı tarafından fesih öncesinde 11.03.2013 tarihinde işverene mazeretli ve mazeretsiz izin kullanmadığı halde ücretinin eksik ödendiğini belirten dilekçe verilmiş, bu dilekçe üzerine İdarece 13.03.2013 tarihinde davalı şirkete Ocak ve Şubat 2013 aylarına dair davacının aylık ücret hesabının nasıl yapıldığına ilişkin ayrıntılı hesaplama tablosu talep edilmesine rağmen cevap verilmediğini belirten yazı yazılmıştır.

Davacının %60 engelli olup vergi indiriminden yaralanması gerektiğinde kuşku yoktur.

2013 yılı itibariyle davacıya ait ücret bordrolarının tümü celbedilerek mali müşavir bilirkişi tarafından incelenerek sağlık kurulu raporuna göre vergi indiriminden yaralanıp yaralanmadığı, ücretinin eksik ödenip ödenmediği belirlenerek ücretin eksik ödendiğinin tespiti halinde davacının iş sözleşmesini feshinin haklı nedene dayandığının kabulü ile kıdem tazminatı talebinin kabulüne, aksi halde ise şimdiki gibi karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile davacının memurluk sınavını kazanması nedeniyle işten kendisinin ayrıldığı gerekçesiyle kıdem tazminatı talebinin reddine karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.