Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2017/22497 K.2019/11866

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davacı ve davalı ... vekilleri tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, garson olarak çalışan müvekkilinin iş sözleşmesinin haksız feshedildiğini ileri sürerek kıdem ve ihbar tazminatı ile bir kısım işçilik alacaklarının tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı kurum vekili, husumet yönünden davanın reddini istemiştir.

Davalı şirket vekili, davacı ile birlikte 2007 yılından itibaren çalışmaya başladıklarını, davacının kendi isteği ile ayrıldığını savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkeme Kararının Özeti :

Mahkemece, toplanan deliller ve bilirkişi raporu doğrultusunda, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Karar, davacı vekili ile davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, tarafların aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Taraflar arasında, işçilik alacaklarının zamanaşımına uğrayıp uğramadığı konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

Zamanaşımı, alacak hakkının belli bir süre kullanılmaması yüzünden dava edilebilme niteliğinden yoksun kalabilmesini ifade eder. Bu tanımdan da anlaşılacağı üzere zamanaşımı, alacak hakkını sona erdirmeyip sadece onu "eksik bir borç" haline dönüştürür ve "alacağın dava edilebilme özelliği"ni ortadan kaldırır. Bu itibarla zamanaşımı savunması ileri sürüldüğünde, eğer savunma gerçekleşirse hakkın dava edilebilme niteliği ortadan kalkacağından, artık mahkemenin işin esasına girip onu da incelemesi mümkün değildir.

Kısmi davada ise zamanaşımı yalnızca dava edilen kısım için kesilir. Henüz açılmayan (saklı tutulan) ve daha sonra ıslahla arttırılan bölüm için zamanaşımı işlemeye devam eder. Ancak kısmi davadaki miktar, kısmi davanın açıldığı dava tarihine göre geriye doğru belirlenen zamanaşımı süresini kapsar. Bakiye alacak talep edildiği tarihe göre, geriye doğru zamanaşımı süresi içinde kalıyor ise zamanaşımına uğramadığı kabul edilmelidir.

Kısaca kısmi davadaki alacak miktarı belirlendiği tarihten itibaren öncelikle ileriye doğru gerçekleşen alacak için mahsup edilmeli, bakiye alacak ise ondan sonraki süreyi kapsamalıdır. İlk kısmi davada belirlenen alacak mahsup edildikten sonra bakiyenin talep edildiği tarihten geriye doğru zamanaşımı süresi içinde kalan alacak, alacaklı lehine hüküm altına alınmalıdır.

Dosya içeriğine göre kısmi olarak açılan davada davalı tarafın cevap dilekçesinde ki zamanaşımı def’i dikkate alınarak bilirkişi raporu tanzim edilmiş davacı vekili bilirkişi hesap raporundan sonra ıslah sureti ile alacakları arttırmış ve davalı vekili ise ıslaha karşı süresinde zamanaşımı itirazında bulunmuştur. Davacı dava dilekçesinde fazla çalışma ücretinı 5.000,00 TL olarak istemiştir.

Hükme esas alınan bilirkişi raporunda davacının 8.401,90 TL fazla çalışma ücret alacağı hesaplanmıştır. Davacı tarafından bilirkişi raporu doğrultusunda ıslah ile miktarın arttırılması üzerine davalı tarafından ıslaha karşı zamanaşımı def'i ileri sürülmüştür. Ek raporda davacının dava dilekçesinde talep ettiği miktarların ıslaha karşı zamanaşımı savunmasından etkilenip etkilenmediği tespit edilmeden hesaplama yapılmıştır.

Mahkemece ıslaha karşı zamanaşımı itirazının dikkate alınması aşamasında davacının dava dilekçesindeki ilk talepleri göz önünde bulundurularak davalının ıslaha karşı zamanaşımı itirazı yeniden değerlendirilerek hüküm kurulması gerekirken yazılı şekilde hesaplama ile hüküm kurulması hatalı olup, bozmayı gerektirmiştir.

3-Hükme esas alınan bilirkişi raporunda davacının kıdem tazminatı net hesaplandığı halde mahkemece brüt olarak hükmedilmesi hatalıdır. 4-Taraflar arasında davacının hizmet süresi uyuşmazlık konusudur.

Dosya içeriğine göre ; davacı vekili 01.08.1993 yılından 21.01.2013 yılına kadar hizmet alımı yapılan şirketler nezdinde davalı kurumda çalıştığını iddia etmiştir. Davalı vekili davacının 2007 yılı itibari ile şirkette çalıştığını, önceki dönem çalışmasının olmadığını savunmuştur. Tanıklar davacının uzun yıllar işyerinde çalıştığını beyan etmiştir. Hizmet cetvelinde 01.08.1993-28.06.2005 tarihleri arası çalışması görünen işveren ... işyeri adresi ...

Üretim Kampı olduğu anlaşılmaktadır. Hizmet süresinin tespiti kamu düzeni ile ilgilidir. Davacının hizmet döküm cetvelinde kayıtlı 08.07.2005- 01.05.2007 yılları arası döneminde işveren olarak gözüken işyerlerinin davalı şirket ile ilgili hizmet alım ilişkisinin bulunup bulunmadığı araştırılmalıdır.

Davacının belirtilen dönemde davalı şirkete bağlı işyerinde çalışması olup olmadığı belirlenerek hizmet süresi kuşkuya yer vermeyecek şekilde açıklığa kavuşturulmalı ve sonucuna göre karar verilmelidir.