Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2017/23974 K.2019/16283

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, müvekkilinin davalı iş yerinde çalışmaya başlamadan önce değişik iş yerlerinde aynı meslekte 2080 gün çalıştığını bu durumun dikkate alınarak işe girdiği tarihte yürürlükte olan toplu iş sözleşmesi gereği derecesinin emsal işçilere göre derecelendirilip işe başlatılması gerekirken, toplu iş sözleşmesine aykırı olarak 3. sınıfın 1. derecesinden işe başlatıldığını,

davalı iş yerinde işe başladığı 01.10.1991 tarihinden önceki hizmetlerinin dikkate alınmadan hatalı olarak intibakının yanlış yapıldığını iddia ederek iş yerinde yetkili Türk Harb -İş Sendikası ile davalı arasında 21.02.2012 tarihinde düzenlenen protokol hükümlerine göre sınıf ve derecesinin işe alındığı tarih olan 01.10.1991 tarihi itibari ile 2. sınıf 4. derecesinin olduğunun tespiti ile anılan tarihten sonra intibaklarının yapılmasını ve ücret ve yan ödeme alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı Cevabının Özeti: Davalı vekili, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece yapılan yargılama sonucunda, alınan bilirkişi raporuna göre davacının davalı ...'nda çalışmaya başladığı 01.10.1991 tarihinde yürürlükte bulunan 13. dönem Toplu İş Sözleşmesinin hizmet akitlerinin yapılması başlıklı 21. maddesinde -hizmet yılları, sosyal sigorta prim ödeme gün sayısı belgesinde belirtilen toplam gün sayısı 300 'e bölünmek suretiyle bulunur- hükmünün yer alıp davacının işe giriş öncesindeki kıdemi belirlenirken bir yılın 300 gün kabulünün gerektiği buna göre davacının 01.10.1991 tarihine kadar 2114 gün (2114 gün/300 gün = 7,04 yıl) çalışmasının bulunduğunun tespit edildiği,

davacının özel sektörde vasıfsız iş olarak tanımlanan yükleme boşaltma (tahmil-tahliye) işçisi olarak çalıştığından çalışmalarının vasıfsız işçi olarak geçtiğini gösteren ayrıca bir belge almasının iş hayatının olağan uygulamasıyla bağdaşmadığı kanaatine varıldığı gerekçesiyle davacının işe başlama tarihi itibariyle 2. sınıf 4. ücret derecesinden işe başlatılması gerektiğinin tespiti ile fark ücret alacaklarının kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Karar davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Gerekçe:

Davacının ilk işe girişte yapılması gereken derece kademe tespitinin doğru yapılıp yapılmadığı konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.

Davacı 01.10.1991 tarihinde davalı iş yerinde çalışmaya başlamış ve 03.10.1991 tarihinde Türk Harb-İş Sendikasına üye olmuş olup işyerinde yürürlükte bulunan 01.03.1991- 28.02.1993 tarihli 13. Dönem İşletme Toplu İş Sözleşmesi’nin 36. maddesinin ( c ) bendinde; Herhangi bir veya bir kaç işyerinde ve aynı işte en az 6 yıl çalışmış ve bu hususta belge almış, ilkokul mezunu işçilerin 2. sınıf işçi olarak işe başlatılacağının düzenlendiği, 01.03.2011-28.02.2013 tarihli 23. Dönem Toplu İş Sözleşmesinin bir kısım maddelerinin değiştirildiği 21.02.2012 tarihli protokolün geçici 3. maddesinde ise; “a. 01 Mart 2011 tarihinden önce işe alınan ve öğrenim ya da çalışma hayatı itibarıyla hatalı ücret derecesinden işe başlatılan işçilerle ilgili olarak;

(1) İşçinin 23 Mart 2012 tarihine kadar, ücret derecesi intibakının yanlış yapıldığını ispatlayıcı nitelikteki belgelerle birlikte işyerine yazılı olarak müracaat etmesi,

(2) Bu madde hükümlerine göre teşkil edilecek Komisyon tarafından, işçinin işe alınış ücret derecesinin hatalı olduğunun tespit edilmesi halinde, Komisyon kararının iş yerine ulaşmasını takip eden aybaşından itibaren, Komisyon tarafından belirlenen ücret derecesine intibakı yapılır.

b. İşçinin hatalı ücret derecesine intibak ettirilmiş olması, işe alınmadan önceki çalışma hayatından kaynaklandığı durumlarla ilgili olarak; işçinin, işe giriş tarihinden önceki çalışma hayatının, işe alındığı iş ve meslek kolunda olduğunu çalışma belgesi veya bu nitelikteki belge ile ispatlaması ve bu sürelere ilişkin Sosyal Güvenlik Kurumu kayıtları (her hizmet yılı, 300 prim ödeme gün sayısı üzerinden hesaplanır) ile uyumlu olması zorunludur.

c. Bu madde hükümleri uyarınca oluşturulacak Komisyon; Millî Savunma Bakanlığınca görevlendirilecek iki, işveren ve işçi sendikaları ile ilgili kuvvet komutanlıklarından birer kişinin katılımıyla oluşturulur. Komisyona Millî Savunma Bakanlığı temsilcisi başkanlık yapar. Komisyon kararlarını oy çokluğu ile alır. Komisyon üyeleri, düzenlenecek rapora imza atmaktan imtina edemezler, ancak muhalefet şerhi koyabilirler. “ hususlarının düzenlendiği görülmüştür.

Somut olayda davacı, davalı iş yerinde işe başladığı tarihte yürürlükte bulunan 13. dönem toplu iş sözleşmesine göre 2. sınıf 4. dereceden işe başlatılması gerektiğini ve 21.02.2012 tarihli protokol hükümleri gereğince hatalı yapılan intibakının düzeltilmesi gerektiğini ileri sürmüş ve mahkemece yukarda yazılı gerekçeyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Ancak davacının işe girdiği tarihte 2. sınıf işçi olarak işe başlatılması için işe başlamadan önceki dönemde en az 6 yıl aynı işte çalışma koşulu öngörülmüş olup davacının dosya içerisinde yer alan hizmet döküm cetveli incelendiğinde davacının davalı iş yerinde işe başlamadan önce 1982/04-12.06.1991 tarihleri arasında 2124 gün çalışmasının gözüktüğü ve bunun 1985/12 – 05.06.1987 tarihleri arasında olmak üzere 540 gününün askerlik borçlanması olduğu görüldüğünden davacının işe girmeden önceki çalışmasının 6 yıl olmadığı anlaşıldığı gibi 6 yıl çalışma koşulu gerçekleşse idi dahi 21.02.2012 tarihli protokol hükümleri uyarınca işe giriş

tarihinden önceki bu 6 yıllık çalışma hayatının aynı işte geçtiği çalışma belgesi veya bu nitelikteki belgelerle de ispatlanamamıştır.

Açıklanan hususlar doğrultusunda ispatlanamayan davanın reddi yerine yanılgılı değerlendirme ile kabulüne karar verilmesi bozma sebebidir.