Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2017/26088 K.2019/22990

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davalının müvekkili şirket aleyhine ... 6. iş mahkemesinin 2012/183 Esas 2014/199 Karar sayılı dosyasından işçi alacakları yönünden dava açtığını mahkemece verilmiş olan karar ile ...

12. icra müdürlüğünün 2014/8373 Esas sayılı dosyasıyla takip başlatıldığını, ilgili icra dosya borcuna karşılık davalı vekiline toplam 125.200,00 TL ödemede bulunulduğunu, Yargıtay 7. Hukuk Dairesinin 2015/8871 Esas 2015/7427 Karar ve 28.04.2015 tarihli kararı ile yerel mahkeme kararının davalı lehine bozulduğunu, ...

6. iş mahkemesinin 01.12.2015 tarihli ilamı ile bozmaya uyularak hüküm kurulduğunu, davalı vekilince belirtilen alacağa dayalı olarak müvekkili işyerine 14.01.2016 tarihinde tekrar hacze gelindiğinde dosya borcunun yaklaşık 209.000,00 TL olarak göründüğünün belirtilmesi üzerine müvekkili şirket tarafından dosya üzerinden yapılan bu tarihe kadar davalı vekilinin istemi üzerine çeşitli şekillerde makbuz karşılığı ödenen 125.200,00 TL'nin davalı yan tarafından icra dosyasına bildirim yapılmadığının anlaşıldığını, davalı yan tarafından belirtilen ödemelerin icra dosyasına yansıtılmadığını,

usul ve yasalara aykırı olarak ödemelerin mahsup edilmeksizin haciz işlemi yapıldığını iddia ile davalı yana ödemede bulundukları miktar olan 125.200,00 TL kadar borçlu bulunmadıklarının tespitini, davalı yanın kötü niyetinin açıklığı karşısında %20 icra tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı tarafça süresi içerisinde cevap dilekçesi ibraz edilmemiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanılan delillere dayanılarak, davalı alacaklı tarafından iş bu davanın açılmasından (19/01/2016) sonra, davalı alacaklı vekili tarafından icra dosyasına sunulan 26.01.2016 tarihli yazı ile ödemelerin icra dosyasına bildirilmesi ile davacı borçlunun ödenen 125.500 TL'den tahsil sebebi ile borcu kalmadığı bildirildiğinden, menfi tespit talebi yönünden dava konusuz kaldığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına; ancak iş bu menfi tespit davası açılıncaya kadar da ödemeler ile ilgili olarak takibin yürütüldüğü icra dosyasına bildirimde bulunulmayarak haksız faiz işletilmesine sebebiyet verilmesi kötü niyetli kabul edildiğinden davacı lehine % 20 icra kötü niyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmiştir.

Temyiz:

Karar süresi içerisinde davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, belgelere ve tüm dosya kapsamına göre; davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Taraflar arasında, davacının kötüniyet tazminatı alacağına hak kazanıp kazanmadığı konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 72. maddesi uyarınca menfi tespit davası açan borçlunun tazminat isteme hakkı vardır. Anılan maddenin 5. fıkrası aynen; “Dava borçlu lehine hükme bağlanırsa derhal takip durur. İlamın kesinleşmesi üzerine münderecatına göre ve ayrıca hükme hacet kalmadan icra kısmen veya tamamen eski hale iade edilir. Borçluyu menfi tespit davası açmaya zorlayan takibin haksız ve kötü niyetli olduğu anlaşılırsa, talebi üzerine, borçlunun dava sebebi ile uğradığı zararın da alacaklıdan tahsiline karar verilir. Takdir edilecek zarar, haksızlığı anlaşılan takip konusu alacağın yüzde yirmisinden aşağı olamaz.” hükmünü içermektedir.

Madde metninden de açıkça anlaşıldığı üzere menfi tespit davası açmak zorunda bırakılan borçlunun tazminat talep edebilmesi için gerekli koşullar; bu yönde bir talep olması, borçluya karşı icra takibi yapılmış bulunması ile takibin haksız ve kötüniyetli olmasıdır.

Başka bir ifadeyle; İcra İflas Kanunu'nun 72/5. maddesi hükmüne göre, menfi tespit davasının davacı (borçlu) lehine sonuçlanması üzerine, alacak likit olsun veya olmasın, böyle bir alacağa dayalı takibin, haksız ve kötüniyetli olması halinde, istem varsa, davacı (borçlu) lehine kötüniyet tazminatına hükmedilmesi gereklidir. Takibin haksız olması tek başına yetmemekte, ayrıca kötüniyetli olması da gerekmekte olup, ispat yükü; takibin kötüniyetli olduğunu iddia eden davacı (borçlu)’nun üzerindedir.

Nitekim aynı ilkeler, Hukuk Genel Kurulunun 17.03.2010 tarihli ve 2010/19-123 esas, 2010/154 karar, 07.12.2011 tarihli ve 2011/13-576 esas 2011/747 karar ve 20.03.2013 tarihli ve 2012/19-778 esas, 2013/250 sayılı kararlarında da vurgulanmıştır.

Somut olayda, davalı işçi tarafından işçilik alacaklarının tahsili amacıyla ...

12. İcra Müdürlüğünün 2014/8373 sayılı icra dosyasında başlatılan takip üzerine davacı işveren tarafından haricen yapılan ödemelerin icra dosyasına bildirilmediği gerekçesiyle kötüniyet tazminatı talep edilmiş olup; mahkemece, işbu menfi tespit davası açılıncaya kadar da ödemeler ile ilgili olarak takibin yürütüldüğü icra dosyasına bildirimde bulunulmayarak haksız faiz işletilmesine sebebiyet verilmesi kötü niyetli kabul edildiğinden davacı lehine % 20 icra kötü niyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmiştir.

Ancak dava dilekçesi davalıya 01.02.2016 tarihinde tebliğ edilmiş olup; davalı tarafça işbu dava dilekçesi tebliğ edilmeden evvel 26.01.2016 tarihinde yapılan ödemeler icra dosyasına bildirilmiştir. Ayrıca takip dosyasına, her bir ödeme için ödeme tarihi de açıkça belirtilmek suretiyle bildirim yapıldığından haksız faiz işletilmesine sebebiyet verilmesi durumu da söz konusu değildir.

Bu nedenle, sözkonusu alacağın tahsili amacı dışında kötüniyetle icra takibi yapıldığı kanıtlanamadığından kötüniyet tazminatı talebinin reddine karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile kabulü hatalı olmuştur.