Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2017/26194 K.2019/23406

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalılar vekillerince istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, müvekkilinin iş sözleşmesini emeklilik nedeniyle 20.05.2014 tarihinde feshettiğini ileri sürerek, kıdem tazminatı ile davacıya ödenmediğini ileri sürdüğü yıllık ücretli izin alacaklarının davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalılar Cevaplarının Özeti:

Davalı ... vekili; zamanaşımı def'i ile husumet itirazında bulunmuş, davacının iş sözleşmesinin işe devamsızlığı sebebiyle haklı nedenle feshedildiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

Davalı ... Taah. A.Ş. tarafından davaya cevap verilmemiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece; toplanan delillere ve bilirkişi raporlarına göre, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Kararı davalılar vekilleri temyiz etmiştir.

Gerekçe:

1- Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalı kurum vekilinin tüm, davalı şirket vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki tüm temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2- Taraflar arasında, davacının yıllık izin ücreti alacağının miktarı noktasında uyuşmazlık vardır.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 31. maddesinde hâkim, uyuşmazlığın aydınlatılmasının zorunlu kıldığı durumlarda, maddi veya hukuki açıdan belirsiz yahut çelişkili gördüğü hususlar hakkında, taraflara açıklama yaptırabilir, soru sorabilir, delil gösterilmesini isteyebilir şeklinde düzenleme yapılarak hakime yargılama sonunda doğruya ulaşma görevini yüklemiştir. Anayasamızın 141. maddesine göre, yargı basit, çabuk ve ucuz gerçekleşmelidir.

Devlet yargının basit, ucuz ve çabuk gerçekleşmesi için gerekli düzenlemeleri yapmak durumundadır. Zira hakkın tanınması ve korunmasındaki gecikmeler, hukuk devleti ilkesi ile uyumlu değildir, adil yargılanma hakkını ihlâl eder. Bu sebeple yargılama sonucunda ulaşılacak hüküm, doğru, gecikmemiş ve kendisinden beklenen etkiyi gösteren bir niteliğe sahip olmalıdır.

Bundan dolayı belirsiz vakıaların açıklattırılmasına, eksikliklerin hâkim tarafından işaret edilerek taraflarca giderilerek yargılamanın uzatılmasının önüne geçilmesine ilişkin hâkimin davayı aydınlatma yükümlülüğü bulunmaktadır. Usul hukukunda bu yükümlülüğün anlamı, doğru hüküm kurulmasıdır. Bu hususta yapılacak bir inceleme içinse, tarafların iddialarını eksiksiz ve zaman, yer gibi somut unsurlarıyla tam bir açıklık içinde yargılamaya getirmeleri gerekmektedir.

Somut olayda; davacı vekili, müvekkilinin yıllık ücretli izinlerini 2004 yılına kadar kullanmadığını, 2004 yılından itibaren ise eksik kullandığını iddia etmiş, davacı tanığı ... kendisinin işyerinde 1998 yılında çalışmaya başladığını, davacının 2001-2002 yılına kadar yıllık izin kullanmadığını, o tarihten sonra 14 gün yıllık izin verildiğini; ancak, davacının yıllık izin kullanıp kullanmadığını bilmediğini beyan etmiştir. Mahkeme tarafından hükme esas alınan bilirkişi raporunda, davacının on yedi yıldan fazla olan hizmet süresi boyunca sadece yirmi dört gün yıllık ücretli izin kullandığı kabulü ile yıllık ücretli izin hesabı yapılmıştır.

Davacının dava dilekçesindeki talebi ve davacı tanığının beyanı da dikkate alındığında; davacının hangi yıllarda yıllık izin kullandığı, hangi yıllarda kullanamadığına yönelik ayrıntılı beyanı alınmadan, davacıya iddiasını somutlaştırma yönünde süre verilmeden, talebi de aşar şekilde davanın esası hakkında karar verilmesi doğru değildir. Gerek 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 194. maddesi kapsamında davacının somutlaştırma yükümlülüğü, gerekse aynı Kanun’un 31. maddesi kapsamında hakimin davayı aydınlatma yükümlülüğü bulunması karşısında, mahkemece davacı asil dinlenmeden sonuca gidilmesi hatalı olmuştur.

Anılan sebeple, davacı asilin gerek kullandığı gerekse kullanmadığı yıllık ücretli izinlerin tarihleri, dönemleri ve süreleri konusunda ayrıntılı olarak beyanı alınmalı, sonuca göre yıllık izin ücreti talebi ile ilgili değerlendirme yapılmalıdır. Eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsizdir.