Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2017/27930 K.2020/3974

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davacı vekili ile davalılardan Bengi Temizlik Servis Eğitim Hizmetleri Ltd. Şti. vekili tarafından istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, 21.01.2008-12.03.2010 tarihleri arasında temizlik görevlisi olarak çalışan müvekkilinin iş sözleşmesinin haksız feshedildiğini, Karşıyaka 3. İş Mahkemesi’nin 2010/445 esas -2011/559 karar sayılı ilamı ile davacının işe iadesine karar verildiğini, Dairemiz 2011/13093 esas -2012/12591 karar sayılı ve 27.07.2011 tarihli kararı ile onandığını, süresi içinde 14.09.2012 tarihli ihtarname ile işe iade edilmesinin davalılardan talep edildiğini, davalı Bengi Temizlik Servis ve Eğitim Hizmetleri Ltd.

Şti.'nin kabul etmediğini kıdem, ihbar tazminatı ile avukatlık ücreti ve yargılama giderlerini ödeyeceğini belirttiğini, diğer davalının cevap vermediğini, icra takibi yapıldığını, kesinleşen karara rağmen icra dosyasına kötüniyetli olarak itiraz ettiklerini, itirazın iptali ile %20 den az olmamak üzere icra inkar tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı Bengi Temizlik Servis ve Eğitim Hizmetleri Ltd. Şti. vekili, davacının 03.08.2010 ve işe iade davasının sonuçlanması üzerine 03.08.2011 tarihli ihtarname ile işe davet edildiğini, davacının icabet etmediğini, ihtarnamesinin haklı olarak ve 21.08.2012 tarihli ihtarname ile kabul edilmediğini, davacının samimi olmayan işe iade talebine dayalı alacakların reddine davacının % 20'den az olmayan tazminata karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan deliller ve bilirkişi raporu doğrultusunda, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir

Temyiz:

Karar davacı vekili ile davalılardan Bengi Temizlik Servis Eğitim Hizmetleri Ltd. Şti. vekili temyiz edilmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayandığı maddi delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, davalının tüm, davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Taraflar arasında işçiye ödenen aylık ücretin miktarı konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

4857 sayılı İş Kanunu'nda 32. maddenin ilk fıkrasında, genel anlamda ücret, bir kimseye bir iş karşılığında işveren veya üçüncü kişiler tarafından sağlanan ve para ile ödenen tutar olarak tanımlanmıştır.

Ücret kural olarak dönemsel (periyodik) bir ödemedir. Kanunun kabul ettiği sınırlar içinde tarafların sözleşme ile tespit ettiği belirli ve sabit aralıklı zaman dilimlerine, dönemlere uyularak ödenmelidir. Yukarıda değinilen Yasa maddesinde bu süre en çok bir ay olarak belirtilmiştir.

İş sözleşmesinin tarafları, asgarî ücretin altında kalmamak kaydıyla sözleşme özgürlüğü çerçevesinde ücretin miktarını serbestçe kararlaştırabilirler. İş sözleşmesinde ücretin miktarının açıkça belirtilmemiş olması, taraflar arasında iş sözleşmesinin bulunmadığı anlamına gelmez.

Çalışma hayatında daha az vergi ya da sigorta primi ödenmesi amacıyla zaman zaman, iş sözleşmesi veya ücret bordrolarında gösterilen ücretlerin gerçeği yansıtmadığı görülmektedir. Bu durumda gerçek ücretin tespiti önem kazanır.

İşçinin kıdemi, meslek unvanı, fiilen yaptığı iş, işyerinin özellikleri ve emsal işçilere ödenen ücretler gibi hususlar dikkate alındığında imzalı bordrolarda yer alan ücretin gerçeği yansıtmadığı şüphesi ortaya çıktığında, bu konuda tanık beyanları gözetilmeli ve işçinin meslekte geçirdiği süre, işyerinde çalıştığı tarihler, meslek unvanı ve fiilen yaptığı iş bildirilerek, ilgili işçi ve işveren kuruluşları ile Türkiye İstatistik Kurumu Başkanlığı internet sitesinde bulunan “Kazanç bilgisi sorgulama” ekranından emsal ücretin ne olabileceği araştırılmalı ve tüm deliller birlikte değerlendirilerek bir sonuca gidilmelidir.

Somut olayda; davacı temizlik görevlisi olarak 750,00 TL net ücret aldığını iddia etmektedir. Geçersiz fesih tarihindeki ücret bordrosu asgari ücret üzerinden düzenlenmiştir.

Yargılama aşamasında davacı tanığı olarak dinlenen ...'ın insan kaynakları ve muhasebe personeli olarak çalıştığı, davacının asgari ücretin üzerinde maaş aldığını asgari ücret kısmının banka ile kalan kısmın elden ödendiğine ilişkin beyanda bulunduğu ancak miktarı belirtmediği, diğer davacı tanığı ve davalı tanığın ücrete ilişkin beyanda bulunmadığı anlaşılmıştır.

Bilirkişi raporunda davacının asgari ücret ile çalıştığı kabul edilerek yapılan hesaplama üzerine davacı itirazı doğrultusunda ek rapor alınarak bilirkişi tarafından asgari ücret ve davacı iddiası gibi 750,00 TL ücret üzerinden iki seçenekli hesaplama yapılmış olup mahkemece asgari ücret üzerinden yapılan hesaplama hüküm altına alınmıştır.

Taraflar arasındaki, aylık ücret miktarına yönelik uyuşmazlığın çözümünde, davacının meslekte geçirdiği süre, işyerinde çalıştığı tarihler, meslek unvanı ve fiilen yaptığı iş bildirilerek ilgili meslek odalarından ve diğer kuruluşlardan yapılacak emsal ücret araştırması ile Türkiye İstatistik Kurumu'nun resmi internet sitesindeki “kazanç bilgisi sorgulama” kısmındaki bilgiler dikkate alınarak araştırma yapılmalı ve dosya kapsamındaki tüm deliller bir arada değerlendirilerek, aylık ücret miktarı noktasındaki uyuşmazlık çözümlenerek sözkonusu alacaklar değerlendirilmelidir.

Kararın bu sebeple bozulması gerekmiştir.