Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2017/2920 K.2020/7997

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, müvekkilinin iş sözleşmesinin haksız şekilde işverence feshedildiğini ileri sürerek, kıdem ve ihbar tazminatları ile ödenmediğini iddia ettiği bir kısım işçilik alacaklarının hüküm altına alınmasını talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, davanın reddini savunmuştur.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan delillere ve bilirkişi raporlarına göre, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Karar davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davalının aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Taraflar arasında, davacının yol ve yemek ücreti alacaklarının bulunup bulunmadığı noktasında uyuşmazlık vardır.

Mahkemece, ücret bordrolarında davacıya 78,00 TL yol ve 305,00 TL yemek bedeli adı altında ödeme bulunduğu ve tanıklarca ödeme yapılmadığı ifade edildiğinden bordrolarda ödemeye yer verilmesinin karine oluşturduğu gerekçesiyle yol ve yemek ücreti hesaplanarak hüküm altına alınmıştır.

Dosyaya sunulan 2013/5626 ihale kayıt nolu alt işveren ... ... İş Ortaklığıyla yapılan ihale sözleşmesinin 7. maddesinde 26 gün üzerinde olmak üzere 11,75 TL yemek ve 3,00 TL yol giderinin işçinin tahakkuk bordrosunda gösterileceğinin belirtildiği, idari şartnamenin 25.3.2 maddesinde yemek ve yol giderinin aynı sözleşmede belirtildiği gibi düzenlendiği, ... Ltd.

Şti. ile yapılan 2009/118020 ihale kayıt nolu sözleşmenin 7. maddesinde miktar belirtilmeksizin yol+yemek ücretinin ihale bedeline dahil olduğunun zikredildiği, idari şartnamenin 25.3.2. maddesinde 26 gün üzerinde olmak üzere 5,50 TL yemek ve 2,00 TL yol giderinin işçinin tahakkuk bordrosunda gösterileceğinin belirtildiği, aylık brüt yol yardımının 52 TL, yemek yardımının 143,00 TL olduğu, 2011/172204 ihale kayıt nolu alt işveren ... ... Ltd.

Şti. ile yapılan ihale sözleşmesinin 7. maddesinde yol ve yemek ücretinin açıkça belirtilmemiş olduğu, ancak idari şartnamesinde 25.3.2 olarak 26 gün üzerinde olmak üzere 8,60 TL yemek ve 2,50 TL yol giderinin işçinin tahakkuk bordrosunda gösterileceğinin belirtildiği görülmektedir.

Davacı tarafça sunulan ücret bordrolarında ve emsal dosyalarda yol ve yemek tahakkuklarının diğer kazanç, sair kazanç, ek kazanç, sair ödeme veya açıkça yol ve yemek olarak belirtildiği tespit edildiğinden, mahkemece yapılacak iş, davacının çalışma dönemine ait tüm bordroların, bordroların ödendiğine dair hakediş ödeme belgelerinin ve tüm banka kayıtlarının dosyaya getirtilerek tahakkuk bulunan bordroların ödenip ödenmediğinin, mali müşavir ve ihale sözleşmeleri konusunda uzman bilirkişilerce incelettirilerek denetlenmesinden ibarettir. Eksik inceleme ile tanık beyanları gözetilerek ödeme yapılmadığı kanısıyla hüküm kurulması isabetsiz olmuştur.

3- Taraflar arasında davacının yıllık izin ücreti alacağının hesaplanması noktasında uyuşmazlık bulunmaktadır.

4857 sayılı İş Kanunu'nun 59. maddesinde, iş sözleşmesinin herhangi bir sebeple sona ermesi halinde, işçiye kullandırılmayan yıllık izin sürelerine ait ücretlerin son ücret üzerinden ödeneceği hükme bağlanmıştır. Yıllık izin hakkının ücrete dönüşmesi için iş sözleşmesinin feshi şarttır. Bu noktada sözleşmenin sona erme şeklinin ve haklı olup olmadığının önemi bulunmamaktadır.

Yıllık izinlerin kullandırıldığı noktasında ispat yükü işverene aittir. İşveren yıllık izinlerin kullandırıldığını imzalı izin defteri veya eşdeğer bir belge ile ispatlamalıdır.

Somut olayda; davacı vekili davacıya çalışma süresi boyunca yıllık izin haklarının kullandırılmadığını iddia etmiştir. Mahkemece ispat yükü üzerinde olan işverence imzalı yıllık izin defteri ve eşdeğer belge sunulmadığı davacının 16 yıllık dönemde hiç izin kullanmadığı gerekçesiyle 292 gün yıllık izin hakkının bulunduğu değerlendirilerek yapılan hesaplamaya göre hüküm kurulmuştur.

Ancak, davacının 16 yılı aşkın çalışma süresi boyunca hiç yıllık izin kullanmadığı hayatın olağan akışına ters olduğundan, mahkemece, davacının davayı somutlaştırma yükü (HMK 194), hakimin de davayı aydınlatma yükümlülüğü (HMK m. 31) bulunduğu göz önüne alınarak, davacının beyanı alındıktan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilip sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.