Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2017/36274 K.2020/8139

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili; davacının, davalı şirket bünyesinde 13.05.2004 tarihinde çalışmaya başladığını, 01.07.2010 tarihinden itibaren Bölge Satın Alma Müdürü olarak çalıştığını, iş akdinin 07.11.2014 tarihinde feshedildiğini, bunun üzerine ...

İş Mahkemesi’nin sayılı dosyası ile işe iade davası açtıklarını, Mahkemece 2014/1105 E. 2015/582 K sayılı ve 29.05.2015 tarihli karar ile feshin geçersizliğine, süresi içerisinde başvurmasına rağmen işe başlatılmaması halinde ödenecek tazminat tutarının davacının 6 aylık brüt ücreti tutarında belirlenmesine ve karar kesinleşinceye kadar geçecek 4 aylık ücret ve haklarının ödenmesine karar verildiğini, kararın temyiz edilmeksizin kesinleştiğini ve kesinleşme şerhini 30.11.2015 tarihinde tebliğ aldıklarını, 01.12.2015 tarihinde işverene iadeli taahhütlü posta yolu ile işe iade başvurususunda bulunduklarını,

başvurunun 07.12.2015 tarihinde işverene tebliğ edildiğini, işverenin ...

1.Noterliği’nin 09.12.2015 tarih, 17311 yevmiye no'lu ihtarnamesi ile kararın 06.06.2015 tarihinde kesinleştiğinin ve işe iade başvurusunun yasal süre içerisinde yapılmadığını bildirdiğini, bu ihtarnameye cevap olarak kararın kesinleştiğine dair bildirimi 30.11.2015 tarihinde tebliğ aldıklarını, dolayısıyla başvurunun süresinde olduğunu bildirdiklerini, bir ay içinde davacıya tazminat ve alacakları ödenmediğinden ...

5. İcra Müdürlüğü’nün 2016/1027 E. sayılı dosya üzerinden boşta geçen süre ücreti olarak 25.000,00 TL’nin ve 6 aylık brüt ücret tutarında işe başlatmama tazminatı olarak 47.040,00 TL’nin ödenmesinin talep edildiğini, işverenin takibe karşı yetki itirazında bulunduğunu, ayrıca borcun tamamına da itiraz ettiğini, davacının ...

Bölge Müdürlügü’nde çalıştığından yetki itirazının yerinde olmadığını, 28.07.2015 tarihinde tebliğ aldıkları gerekçeli kararda kesinleşme şerhi bulunmadığını, nitekim 29 05 2016 tarihli karar celsesinde kararın gerekçesi taraflara tefhim olunmadığından temyiz süresinin gerekçeli kararın tebliği ile başladığını, bu nedenlerle işe iade başvurusunun süresinde yapılmış olduğunu, davacının geçersizliğine karar verilen fesih tarihindeki ücretinin 7.416,00 TL olduğunu beyanla itirazın iptali ile takibin devamına ve davalı aleyhine %20’den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili; davacının işe iade kararı sonrası işe başlatılmak üzere başvurması gereken 10 günlük süreninin kararın kesinleştiği tarihte başladığını, aksi taktirde işveren tarafından yapılan feshin geçerli fesih hükümleri doğurduğunu, ...

İş Mahkemesi’nin 2014/1105 E., 2015/582 K. sayılı ve 29.05.2015 tarihli kararın gerekçeli kararının yazım tarihinin 09.06.2015 tarihi olduğunu, gerekçeli kararın 22.07.2015 tarihinde taraflara tebliğe çıkartıldığını, kararın davacı vekiline 28.07.2015 tarihinde tebliğ edildiğini, taraflarca temyiz edilmeyen kararın böylece 07.08.2015 tarihinde kesinleştiğini, işe iade başvurusunun ise 01.12.2015 tarihinde yapıldığını, kararın verildiği tarihten aylar sonra yapılan başvurunun samimi olmadığını,

bu nedenle feshin geçeli bir feshe dönüştüğünü beyanla davanın reddine ve davacı aleyhine %20’den az olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti:

İlk Derece Mahkemesince, davacı işçinin kendiliğinden işe iade kararın ne zaman kesinleştiğini bilmesinin mümkün olmadığı, davacı işçinin kesinleşme şerhini içerir işe iade kararını tebliğ aldıktan sonra 10 gün içerisinde işe iade başvurusu yapması gerektiği, somut olayda ise davacı tarafın kesinleşme şerhini içerir gerekçeli kararı 30/11/2015 tarihinde tebliğ aldıktan 1 gün sonra işe iade başvurusunda bulunduğu, bu şekliyle işe iade başvurusunun süresinde olduğu işçinin işe iade talebinde samimi olduğu davacının söz konusu alacaklara hak kazandığı gerekçesiyle ;davanın kısmen kabulü ile ... 5.İcra Dairesi'nin 2016/1027 Esas nolu icra dosyasındaki davalı borçlunun itirazının kısmen iptaline ve icra inkar tazminatı talebinin ise reddine karar verilmiştir.

İstinaf Başvurusu:

İlk Derece Mahkemesinin kararına karşı, davalı taraf istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesi Kararının Özeti:

Bölge Adliye Mahkemesince; ...

İş Mahkemesi’nin 2014/1105 E., 2015/582 K. sayılı ve 29.05.2015 tarihli işe iade isteminin kabulüne ilişkin kararının taraflarca temyiz edilmediği, davacı vekilinin gerekçeli kararı 28.07.2015 tarihinde tebliğ aldığı bu tarihe göre işe iade için yaptığı 01.12.2015 tarihli başvurunun on günlük süreyi geçirdiği, mahkemelerce gerekçeli karara yazılan kesinleşme şerhlerinin bir beyan niteliğinde olduğu, kararın bir unsuru olmadığı, infazı engellemeyeceği, işe iade kararları için de ayrık bir durumun bulunmadığı, dikkate alınarak; gerekçeli kararın davacı vekilince tebliğ alınması,

taraflarca temyiz edilmeksizin 07.08.2015 tarihinde kesinleşmiş olması karşısında, bu günden itibaren on gün içinde işe iade isteğinde bulunması gerekirken süreyi geçirdiğinden işe iade kararı ile hüküm altına alınan tazminat ve ücrete dair icra takibine yönelik itirazın kaldırılması talebinin kısmen kabulüne karar verilmesi ve yanılgılı değerlendirme ile sonuca gidilmesinin hatalı olduğu belirtilerek; davalının istinaf başvurusunun kabulüyle, ilk derece mahkemesi kararının HMK 353/1-b 2. maddesi gereğince kaldırılmasına, davanın ve icra inkar tazminatı talebinin reddine dair hüküm kurulmuştur.

Temyiz Başvurusu:

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Taraflar arasında işe iadesine karar verilen davacının yasal süresi içerisinde işverene başvuruda bulunup bulunmadığı hususunda uyuşmazlık mevcuttur.

4857 sayılı İş Kanunu'nun 21. maddesinin 5. fıkrasına göre, işçi, kesinleşen mahkeme kararının kendisine tebliğinden itibaren on iş günü içinde işe başlamak için işverene başvuruda bulunmak zorundadır. Aksi halde işverence yapılan fesih geçerli bir feshin sonuçlarını doğurur. İşçinin işe iade yönündeki başvurusu ciddi ve samimi olmalıdır. İşçinin gerçekte işe başlamak niyeti olmadığı halde, işe iade davasının sonuçlarından yararlanmak için yapmış olduğu başvuru geçerli bir işe iade başvurusu olarak değerlendirilemez.

4857 sayılı Kanun'un 21. maddesine göre işveren işe iade için başvuran işçiyi bir ay içinde işe başlatmak zorundadır. Aksi halde feshin geçersizliği davasında belirlenen iş güvencesi tazminatı ile çalıştırılmadığı en çok dört aylık süre ücret ve diğer hakları ödenmelidir. İşverenin işe davete dair beyanının da ciddi ve samimi olması gerekir. İşverenin işe başlatma amacı olmadığı halde işe başlatmama tazminatı ödememek için yapmış olduğu çağrı, gerçek bir işe başlatma daveti olarak değerlendirilemez.

İşçinin işe iade sonrasında başvurusuna rağmen işe başlatılmaması halinde, işe başlatılmayacağının sözlü ya da eylemli olarak açıklandığı tarihte veya bir aylık başlatma süresinin sonunda iş sözleşmesi işverence feshedilmiş sayılır. İhbar ve kıdem tazminatı ile iş güvencesi tazminatı belirtilen fesih tarihindeki emsal işçi ücretine göre hesaplanır.

Dosya içeriğinden. 13.05.2004 - 07.11.2014 tarihleri arasında davalı işveren nezdinde çalışan davacının iş akdinin haklı ve geçerli neden olmaksızın feshedildiği gerekçesiyle ...

İş Mahkemesi’nin 2014/1105 E., 2015/582 K. sayılı dosyasında açmış olduğu işe iade istemli davasının yapılan yargılaması sonucunda 29.05.2015 tarihinde davacının işe iadesine karar verildiği, gerekçeli kararın 28.07.2015 tarihinde davacı vekiline tebliğ edildiği ve taraflarca temyiz edilmeyerek kesinleştiği, kesinleşme şerhini havi kararın ise 30.11.2015 tarihinde davacı vekiline tebliğ edildiği ve davacı vekilince 01.12.2015 tarihinde davalı işverene davacının işe başlatılması yönünde başvuruda bulunulduğu, davalı işverenin işe başlatılma talebinin süresinde olmadığı gerekçesiyle 09.12.2015 tarihinde itirazda bulunduğu, anlaşılmaktadır.

4857 sayılı İş Kanunu'nun 21. maddesinin 5. fıkrasına göre, işçi, kesinleşen mahkeme kararının kendisine tebliğinden itibaren on iş günü içinde işe başlamak için doğrudan veya vekili aracılığıyla işverene başvuruda bulunmak zorundadır.Kanunun açık hükmü gereğince işçinin işe başlatılma başvurusunda bulunabilmesi için verilen kararın kesinleşmesinin gerektiği şüphesizdir.İşçinin bu tarihten önceki başvurusu kural olarak sonuç doğurmamalıdır. Mahkeme kararı temyiz edilmeksizin, tefhim veya tebliğden itibaren 8 gün içinde kesinleşebileceği gibi, temyiz üzerine Yargıtay tarafından onama veya 4857 sayılı İş Kanunu’nun 20/3 maddesi uyarınca Yargıtay tarafından kesin olarak karar verilmek sureti ile kesinleşebilir.

Her ne kadar kesinleşen mahkeme kararının taraflara tebliğ edilmesine ilişkin olarak medeni usul kanunlarımızda yada icra mevzuatımızda bir hüküm bulunmamakta ise de, 4857 sayılı İş Kanunu’nun 21/5. maddesinin açık düzenlemesi gereğince ayrık bir durum söz konusu olduğundan, işverene başvuru için belirlenen 10 günlük süre kesinleşmeden itibaren değil, kesinleşmiş kararın tebliğinden itibaren başlar. İşçinin kesinleşen kararı kendi olanakları ile öğrenmesi yeterli olmadığı gibi,kararın kesinleşmesi de yetmemekte, kesinleşen kararın tebliğ edilmesi gerekmektedir.Zira, burada kanun işçinin şekli olarak işverene ‘en geç başvurabileceği süreyi’ düzenlemiştir.

Somut olayda; yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda, ...

İş Mahkemesi’nin 2014/1105 E., 2015/582 K. sayılı ve 29.05.2015 tarihli işe iade kararının taraflarca temyiz edilmeyerek kesinleştiği, kesinleşme şerhli kararın 30.11.2015 tarihinde davacı vekiline tebliğ edildiği, davacı vekilince 4857 sayılı İş Kanunu'nun 21. maddesinin 5. fıkrasına uygun şekilde kesinleşen mahkeme kararının kendisine tebliğinden itibaren on iş günü içinde olmak üzere 01.12.2015 tarihinde davalı işverene davacının işe başlatılması yönünde başvuruda bulunulduğu belirlenmiş olmakla,

Bölge Adliye Mahkemesi tarafından davacının yasal süresi içerisinde işverene başvurmadığı gerekçesiyle İlk Derece Mahkemesinin icra takibine karşı yapılan itirazın iptali kararının kaldırılmasına dair vermiş olduğu karar bu yönüyle hatalı bulunup, bozmayı gerektirmiştir.