Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2017/38043 K.2017/18321

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi taraflar vekillerince istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, müvekkilinin davalı işyerinde 29.05.2013-29.05.2014 tarihleri arasında çalıştığını, iş sözleşmesinin bildirim önellerine uyulmaksızın feshedildiğini, esasen fesih nedeninin müvekkilin sendikal faaliyetlerde bulunması ve sendikaya üye olmasından kaynaklandığını ileri sürerek, feshin geçersizliği ile işe iadesine, boşta geçen süre ücreti ile sendikal tazminata hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, müvekkili ...Taşıt Muayene İstasyonları İşletmeciliği A.Ş.'nin iş sözleşmesini haklı nedenle feshettiğini, davacı tarafın iddia ettiği üzere sendikal faaliyetlerden dolayı iş akdinin feshedildiği savını kabul etmediklerini, şirket yetkilileri hakkında sendikal hakların kullanılmasının engellenmesi suçundan yapılan şikayette, ... Cumhuriyet Savcılığınca kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, sendikal nedenin yerinde olmadığı ancak işveren şirketin kazaya uğrayan ...plakalı çekicide meydana gelen hasarı tespit ettirmemesi, işten çıkarılan işçinin meydana gelen kazadaki kusur oranının belirlenmesi için herhangi bir inceleme yaptırılmaması, araçtaki hasar tespitinin ve işçinin kusuruyla ilgili işlemler tamamlandıktan sonra 4857 sayılı İş Kanununun 19/2 maddesi gereği usulüne uygun savunması alınmadan iş sözleşmesinin feshedilmesinin haksız fesih olarak değerlendirildiği gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Kararı taraf vekilleri temyiz etmiştir.

Gerekçe:

1-Davacı vekilinin süre tutum dilekçesi ile temyiz itirazları yönünden; sebepleri bildirilmiş olmayan bozma isteğinin reddine,

2- Davalı vekilinin temyiz itirazları yönünden; taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacı işçinin iş sözleşmesinin devamı sırasında davalı işverene ait araç ile meydana gelen kazada kusurlu olup olmadığı ve kaza nedeni ile işverenin uğradığı zarar miktarının tespiti noktasında toplanmaktadır.

Mahkemece, bilirkişi raporuna atıfla davacının D sınıfı ehliyeti olmamasına rağmen herhangi bir eğitim verilmeden aracın kullandırıldığı ve çalışma alanında iş güvenliği önlemlerinin tam anlamıyla sağlanamadığı belirtilerek işverenin asli kusurlu olduğunun tespit edildiği, işveren şirketin kazaya uğrayan ...plakalı çekicide meydana gelen hasarı tespit ettirmemesi, işten çıkarılan işçinin meydana gelen kazadaki kusur oranıın belirlenmesi için herhangi bir inceleme yaptırılmaması, araçtaki hasar tespitinin ve işçinin kusuruyla ilgili işlemler tamamlandıktan sonra 4857 sayılı İş Kanunu madde 19/2 gereği usulüne uygun savunması alınmadan iş sözleşmesinin feshedilmesinin haksız fesih olarak değerlendirildiğinden bahisle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Taraflar arasında iş sözleşmesinin feshinin haklı ya da geçerli sebebe dayanıp dayanmadığı uyuşmazlık konusu olup, normatif dayanak 4857 sayılı İş Kanunu'nun 18. ve devamı maddeleridir.

4857 sayılı Kanunun 25/II-ı. bendinde, işçinin işverenin malı olan veya malı olmayıp da eli altında bulunan makine, tesisat, başka eşya ya da maddelere otuz günlük ücreti tutarını aşacak şekilde zarar vermesi halinde işverenin haklı fesih imkanının bulunduğu belirtilmiştir.

İşçinin kusursuz olduğunun ortaya çıkması halinde işverenin haklı fesih imkanı olmadığı gibi, işçinin kusuru belli bir yüzde ya da belli bir oran olarak saptanmışsa; zararın miktarı da bu kusur nispetinde azaltıldıktan sonra otuz günlük brüt ücreti aşıp aşmadığına bakılmalıdır. Zararın otuz günlük ücreti aşması durumunda işverenin fesih hakkı doğar ve işçinin zararı derhal ödemiş ya da ödeyecek olması, işverenin bu hakkını ortadan kaldırmaz.

İşverence zarar tutarının işçiden talep edilmemiş oluşu, fesih öncesi savunma alınmaması yada davalı işverence hasar ve kusur tespiti yaptırılmamış olması da fesih hakkını olumsuz etkileyen bir durum değildir.

Somut olayda davacının iş sözleşmesi, 29.05.2014 günlü fesih bildirimi ile 26.05.2014 tarihinde ...plakalı çekici aracı muayeneye alırken, kanal giriş kapısının sağ tarafına çarparak araca ve kanal kapısına maddi hasar verdiği, tamir masraflarının bir aylık maaş tutarını aştığı ve bu nedenle sebebiyet verdiği kazadan dolayı 4857 sayılı Kanunun 25/ll-ı maddesi uyarınca işvereni otuz günlük ücreti tutarıyla ödenemeyecek derecede kayba uğrattığı gerekçesiyle bildirimsiz olarak feshedilmiştir.

Mahkemece bilirkişi incelemesi sonucunda düzenlenen 07.01.2016 havale tarihli raporda, kazanın oluşumunda davalı ... ...Taşıt Muayene İstasyonları İşlet. AŞ sahibinin asli kusurlu olduğu ve kusur oranının %60 olarak belirlendiği, araç muayene teknisyeni olarak çalışan davacının ise tali kusurlu olduğu ve kusur oranının %40 olarak belirlendiği, toplam hasar bedelinin ise 15.625,09 TL olduğu tespit edilmiştir. Buna göre dosyaya sunulan banka dekontlarından da davacının 2014/5 maaşının 1.420,71 TL olduğu, davacının belirlenen kusur oranına göre 30 günlük ücreti aşan zararın meydana geldiği anlaşılmış olmakla, feshin haklı nedene dayandığı kabul edilerek davanın reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı gerekçe ile kabulü hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

Sonuç:

Belirtilen nedenlerle, 4857 sayılı İş Kanunu'nun 20. maddesinin 3. fıkrası uyarınca, hükmün bozulmak suretiyle ortadan kaldırılması ve aşağıdaki gibi karar verilmesi gerekmiştir.