Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2017/7452 K.2017/16192

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen karar, süresi içinde davacı ... davalı vekilleri tarafından temyiz edilmiş ve davalı vekili tarafından duruşma talep edilmiş ise de; duruşma gününün taraflara tebliği için tebligat gideri verilmediğinden duruşma isteğinin reddine ve incelemenin dosya üzerinden yapılmasına karar verildikten sonra Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor sunuldu, dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davacının 2003 yılından berî üretim bölümünde forklift operatörü olarak doğrudan üretim sürecinde çalıştığını, üretime doğrudan katılmasına ve talimatları davalı işverenden almasına rağmen kayıtlarda muvazaalı bir şekîlde taşeron firmaların çalışanı olarak gösterildiğini, alt işverenler değiştiği halde çalışmaya devam ettiğini, yaptığı işi, davalının kadrolu işçileriyle birlikte yerine getirdiğini, işverenler arasındaki ilişkinin muvazalı olduğunu, başından beri davalının işçisi olduğunu, üretim sürecinde çalışan diğer işçilerden daha az ücret aldığını,

çalıma süresi boyunca davalının kendi personeline verdiği ücret niteliğindeki sosyal hak ve yardımlardan yararlandırılmadığını, işverenin, eşit işe eşit işlem yükümlülüğüne aykırı davrandığını ileri sürerek, eksik ödenen fazla mesai ücreti, ulusal bayram genel tatil ücreti, ücret alacağı ve eşitlik ilkesine aykırılık tazminatı ile sosyal yardım alacaklarının faizleriyle birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Birleşen dosya içeriğinde ise; kesinleşen işe iade kararına rağmen davalı işverenin davacıyı işe başlatmadığını ileri sürerek kıdem ve ihbar tazminatının hüküm altına alınmasını talep etmiştir. Davalı Savunmasının Özeti:

Davalı vekili, zamanaşımı definde bulunarak, davacı tarafından yerine getirilen işin asıl iş değil yardımcı iş olduğunu, asıl işin yapıldığı tütün mamulleri üretim sahasının davacının çalıştığı tütün deposundan bağımsız ve tamamen ayrı bina da otomatik olarak el değmeden, davalı tarafından istihdam edilen çalışanlar vasıtasıyla yürütüldüğünü, davacının foklift kullanmak suretiyle tarım ürünü olan tütün hammaddesinin kutular halinde kamyonlardan indirilmesi,

depoya istiflenmesi ve taşınması ile ifa ettiği taşıma işinin asıl iş değil yardımcı îş olduğunu, davacının kesintisiz çalışmadığını, davalı ile Gözdem Şirketi arasındaki sözleşmenin sona ermesi sonrasında davacının iş akdinin feshedildiğini, davalı ile anlaşma yapan ... Hizmet ve İşletmecilîk A.Ş.'ye başvuru yapıp çalışmaya başladığını, ...

Şirketinin davacının iş sözleşmesini feshi üzerine 05.03.2011 tarihinde bütün haklarının ödendiğini, davacının işvereni ibra ettiğini belirterek, davanın reddini istemiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, davacının muvazaa iddiası ve ... A.Ş. işçisi olup olmadığı hususunun işe iade davasında Yargıtay ilamı ile açıklığa kavuşturulduğunu, davacının forklift operatörü olarak davalının asıl işinde çalıştırıldığı, muvazaa ilişkisi sebebiyle baştan itibaren ...

A.Ş. işçisi sayılması gerektiği kabul edildiğinden talep ve dava konusu yapılan tüm alacaklardan davalının sorumlu olacağı, davacının hangi işçilerin emsali işçi olduğunu açıklamadığı gibi açıklanan bir kısım işçilerin de davacının emsali işçi olacağı yönünde tespite varılamadığı, emsal ücret araştırmasına cevaben meslek odalarının bildirdiği ücretlerin üzerinde ücretle çalıştığı anlaşıldığından davacının fark ücret ve ücret farkına dayalı fazla çalışma, genel tatil çalışma ile ilgili alacak iddiasının kanıtlanamadığı sonucuna varılmış, hesaplanan kıdem ve ihbar tazminatının ise talep kadarı hüküm altına alınmıştır.

Temyiz: Karar, davacı ... davalı taraf vekillerince temyiz edilmiştir. Gerekçe: 1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davacının ve davalının aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. 2-Taraflar arasında davacının fark çalışma ücreti ve sosyal yardım alacaklarına hak kazanıp kazanmadığı uyuşmazlık konusudur.

Davacının iş akdinin feshinin ardından, davalı işverene karşı açtığı işe iade davasının mahkemece kabulüne karar verildiği, temyiz incelemesi dairemizce yapılan karar hakkında yapılan inceleme neticesinde 2013/33936 esas, 2013/29217 karar sayılı ilam ile davacının temyiz itirazı yerinde görülmüş, ilgili dosyadaki davalılar ... Hizmet ve İşletmecilik A.Ş. ile ...

Tütün Ürünleri Sanayi A.Ş. arasında muvazaa bulunduğunun yapılan keşif sonrası alınan bilirkişi raporu ile sabit olduğu gerekçesi ile davacının ... Tütün Ürünleri Sanayi A.Ş. bünyesindeki işine iadesi yönünde yeni hüküm kurulmuştur.

İş bu dosya kapsamında yapılan yargılamada da mahkeme gerekçesinde davacının muvazaa iddiasının işe iade davasında yapılan yargılama neticesinde sabit hale geldiği yerinde olarak belirtilmiş, ancak davacının emsal işçi iddiası hakkında yeterli araştırma yapılmadan sonuca gidilmiş ve davacının kadrolu çalışan işçilere göre oluşan fark taleplerinin reddine karar verilmiştir.

Bu kapsamda, davacı vekilinin davacı ile emsal olduğunu belirttiği işçiler hakkında herhangi bir araştırma yapılmamış, bu kişilerin hangi tarihlerde hangi bölümlerde çalıştığı, ne iş yaptıkları, aynı bölümde davacının kadrosunda çalışan kimseler olup olmadığı, bu kişilerin çalışmasının devam edip etmediği, sona ermiş ise hangi tarihte ve ne şekilde sona erdiği gibi hususlar araştırılmadan taleplerin reddine karar verilmiştir.

Örneğin, davacının iddia ettiği kişilerden ... isimli çalışanın kadrolu işçilerden olduğu ve forklift operatörü olarak görev yaptığı, iş akdinin feshinin ardından işe iade davası açtığı sistem üzerinden yapılan sorgulamadan anlaşılabilmektedir.

Buna göre; davacının emsal işçi olarak belirttiği kişiler hakkında yukarıda belirtilen şekilde araştırma yapılarak, gerekirse ilgili kişilerin varsa davalı firmaya karşı açtıkları işe iade veya alacak dosyalarındaki tanık beyanları incelenerek, davacı ile beraber çalışma süresi boyunca aynı birimde çalışıp çalışmadıkları araştırılmalı, belli bir döneme kadar çalışmış olsalar bile bu dönemle sınırlı olarak olarak emsal işçi kabul edilmeli ve davacının fark alacak talepleri değerlendirilmelidir. Eksik araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması bozmayı gerektirmiştir.

3-Davacının kıdem ve ihbar tazminatı alacağı bulunup bulunmadığı da uyuşmazlık konusudur.

Davalı taraf yargılamanın başından itibaren, davacının ... Şirketi işçisi olarak çalıştığı dönem sonunda ödendiğini ifade ettiği kıdem ve ihbar tazminatı ödeme belgelerini sunmasına rağmen, hükme esas alınan bilirkişi raporunda ilgili ödemelerin hesaplamadan mahsup edilmediği ve hatalı hesaplamanın hükme esas alındığı anlaşılmaktadır. Buna göre, davacının ödeme iddiası ve sunduğu ödeme belgelerinin değerlendirilmesi gerekirken yazılı şekilde hesaplama yapılması bozma sebebidir.

Sonuç: