Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2018/10573 K.2018/19913

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davacı ve davalılar vekilleri tarafından istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, müvekkilinin davalı şirket nezninde çok ağır şartlar altında radyasyon yayan cihazlarda uygun olmayan koşullarda çalıştırılmış olmasına rağmen işe ihtiyaç duyması nedeniyle çalışmaya devam ettiğini, ancak davalı şirketin hiç bir gerekçe göstermeden müvekkilinin iş sözleşmesini feshettiğini belirterek müvekkilinin işe iadesini talep etmiştir

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı ... vekili, davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ... Ürünleri Tic. Paz. San. Ltd. Şti. vekili, davanın reddini talep etmiştir.

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti:

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir

İstinaf başvurusu :

İlk Derece Mahkemesinin kararına karşı, taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesi Kararının Özeti :

Bölge Adliye Mahkemesince, ... 1. İş Mahkemesi 2016/198 esas 2017/108 karar sayılı ilamının kaldırılmasına, diğer istinaf nedenleri yönünden başvrularının reddine, davanın Kabulüne, işverence gerçekleştirilen Feshin geçersizliğine ve davacının alt işveren ... sağlık ürünleri Tic. Paz. San. Ltd.

Şti. işe iadesine, davacının süresinde başvurması halinde işverence işe başlatılmadığı takdirde ödenmesi gereken tazminat miktarının davacının kıdemi dikkate alınarak takdiren 4 aylık brüt ücreti tutarı olarak belirlenmesine, kararın kesinleşmesinden itibaren davacının yasal süresi içerisinde müracaatı halinde 4 ayı geçmemek üzere ücret ve diğer haklarının davacıya verilmesi gerektiğinin belirlenmesine, işe başlatmama tazminatı ile boşta geçen süre ücretinden alt işveren ile birlikte asıl işverenin müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğunun tespitine karar verilmiştir.

Temyiz başvurusu : Kararı, davacı ve davalılar vekilleri temyiz etmiştir. Gerekçe: Dosya içeriğine göre, feshin geçerli bir nedeni bulunduğu ve koşullarına uyulduğu ispatlanamadığından mahkemece feshin geçersizliğine ve davacının işe iadesine karar verilmiş olması dosya içeriğine uygun olup, davalıların bu yöne ilişkin temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

4857 sayılı İş Kanunu’nun 21. maddesi uyarınca, mahkemece feshin geçersizliğine karar verildiğinde, işçinin başvurusu üzerine işveren tarafından bir ay içinde işe başlatılmaz ise, işçiye ödenmek üzere en az 4, en çok 8 aylık ücreti tutarında tazminatın belirlenmesi gerekir. Dairemizin yerleşik uygulaması gereği, iş güvencesi niteliğindeki bu tazminat işçinin kıdemi, fesih sebebi gibi olgular dikkate alınarak belirlenmelidir. Maddenin alt ve üst sınırları aşılamaz.

Üst sınırın aşılmasının tek istisnası 2821 sayılı Sendikalar Kanunu’nun 31. maddesindeki sendikal nedenle yapılan fesihlerdir. Bu maddede sendikal neden halinde işe başlatmama tazminatının işçinin en az bir yıllık ücreti tutarında belirleneceği açıklanmıştır. Dairemizin uygulaması bu yöndedir. (08.04.2008 gün ve 2007/27773 esas, 2008/7819 karar sayılı ilamımız).

Dairemiz yıllık ücretli izinle ilgili 53. maddedeki kıdem sürelerini dikkate alarak 6 ay ile 5 yıl arasında kıdemi olan işçi için 4, 5 yıl ile 15 yıl arasında kıdemi olan işçi için 5, 15 yıldan fazla kıdemi olan işçi için 6 aylık ücreti tutarında işe başlatmama tazminatın belirlenmesini öngörmekte, fesih sebebine göre bu miktarlarda azami sınır 8 aya kadar da çıkmaktadır.

İşletme gerekleri ile fesihte emeklilik nedeninin gösterilmesi ve davacının emekliliğe hak kazanması halinde işe başlatmama tazminatı alt sınırdan belirlenmektedir.

Dosya içeriğine göre somut uyuşmazlıkta davacı işçinin davalıya ait işyerinde 5 yıldan fazla çalıştığı, işverence gerçekleştirilen feshin geçerli nedene dayanmadığı anlaşıldığından feshin geçersizliğine ve davacının işe iadesine karar verilmesi isabetlidir. Ancak davacı işçinin kıdemine ve fesih nedenine göre mahkemece işe başlatmama tazminatının davacının 4 aylık ücreti tutarında belirlenmesi doğru bulunmamıştır. Bu tazminatın davacının 5 aylık ücreti oranında belirlenmesinin dosya içeriğine uygun düşecektir.

4857 sayılı İş Yasasının 20/3 maddesi uyarınca Dairemizce aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

1-Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararının BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,

2-İşverence gerçekleştirilen Feshin geçersizliğine ve davacının alt işveren ... sağlık ürünleri Tic. Paz. San. Ltd. Şti. işe iadesine,

3-Davacının süresinde başvurması halinde işverence işe başlatılmadığı takdirde ödenmesi gereken tazminat miktarının davacının kıdemi dikkate alınarak takdiren 5 aylık brüt ücreti tutarı olarak belirlenmesine,

4-Kararın kesinleşmesinden itibaren davacının yasal süresi içerisinde müracaatı halinde 4 ayı geçmemek üzere ücret ve diğer haklarının davacıya verilmesi gerektiğinin belirlenmesine, işe başlatmama tazminatı ile boşta geçen süre ücretinden alt işveren ile birlikte asıl işverenin müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğunun tespitine,

5-Davalı ... Bakanlığının harçtan muaf olması nedeniyle alınması gereken 35,90 TL harcın davalı ... Ürünleri Tic. Paz. San. Ltd. Şti'nden tahsiliyle hazineye gelir kaydına,

6-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince 2.180,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

7-Adli yardımdan karşılanan 20,00 TL tebliğ ücret, 27,00 TL müzekkere masrafı olmak üzere toplam 47,00 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiliyle hazineye gelir kaydına,

8-Davacı tarafça karşılanan 44,00 TL tebliğ ücreti yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

9-Davalı ... Ürünleri Tic. Paz. San. Ltd. Şti'nin yapmış olduğu yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,