Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2018/1227 K.2018/7322

MAHKEMESİİ. Hukuk Dairesi

DAVA TÜRÜ : İŞE İADE

İLK DERECE

MAHKEMESİ

İş Mahkemesi

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalılardan ... ile ... İnş. A.Ş vekilleri tarafından istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, müvekkilinin, davalılardan ...'na bağlı ... Bakım ve Rehabilatasyon Merkezi Müdürlüğünde, diğer davalı nezdinde taşeron işçi olarak çalışmakta iken, iş akdinin 17/03/2016 tarihli yazılı ihbarname ile haksız şekilde feshedildiğini, fesih ihbarnamesinde davacının "tehdit ve şantaj içeren davranışları olduğu, huzursuzluk çıkardığı ve yaşlıların psikolosini bozduğunun iddia edildiğini" belirterek feshin geçersizliğinin tespitine davacının işe iadesine, boşta geçen süreye ilişkin ücret alacağı ile işe başlatmama halinde işe başlatmama tazminatının işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı Bakanlık vekili, davacının yasak olduğunu bilmesine rağmen kurum içerisinde sürekli görüntü kaydettiğini ve gerekli yerelere gerekli görüntüleri göndereceğini beyan ettiğini, davacının söz konusu olaydan sonra ya blöf yaptığını ifade ederek kendini savunmakta ya da savunma yapmaktan imtina etmekte olduğunu, davacının önceki çalışma dönemlerinde aynı nitelikteki davranışları ve farklı nitelikte disipsinsizliklerinin müvekkili idarece mazur görüldüğünü, ancak tekrar niteliğindeki son davranışları üzerine davacının şantaj niteliğindeki gerçek dışı iddialarının, davacıya karşı duyulan güveni deyim yerindeyse yerle bir ettiğini,

iyiniyet ve dürüstlük ile bağdaşmayan haraketlerinde anlamsız şekilde ayak direyen davacının müvekkil idaredeki çalışmasının devam etmesinin objektif olarak tahammül edilemez nitelikte olduğunu beyan ederek davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

Davalı ... İnşaat Temizlik Turizm ve Tic. A.Ş. vekili, davanın husumet yönünden reddine karar verilmesini, ayrıca davacının işverenine karşı görvlerini yerine getirmekten ziyade kuruma tehditkar söylemlerde bulunması, huzursuzluk yaratması ve davacının tutanakta yer alan davranışlarda bulunması sebebiyle işverenin haklı sebeplerle fesih hakkını kullanmış olmasının doğru bir karar olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini savunmuştur. İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti:

Mahkemece, davacının iş akdinin feshi bildirimi yazılı olarak yapılmakla birlikte, tereddüde yer vermeyecek açıklıkta değildir. Sadece 4857 sayılı İş Kanunu'nun 25'nci maddesi II'nci fıkrasına atıf yapılmakla yetinilmiştir.

Ayrıca fesih öncesi tutulan tutanak ve devamında gelişen olayların feshe neden olduğunun davacı tarafından bilindiği anlaşılmakla birlikte, anılan olayların haklı sebeple derhal fesih sebebi olabilecek vahim boyutlarda olmadığı ancak işyerinde işin görülmesini önemli ölçüde etkileyen olumsuzluklar yaşanmasına sebep olduğu,

bu durumda haklı sebeple derhal fesih yoluna başvurmanın, feshi haksız ve usulsüz kılacağı ve işverenin işyeri kayıtlarında yer alan çok sayıdaki tutanakla sabit davacı davranışları karşısında ancak geçerli nedenle bildirimli fesih imkânından faydalanabileceği ve fakat usulüne uygun olarak istenmiş ve alınmış bir savunma da bulunmadığından geçerli sebeple yapılmış bir fesihten de sözedilemeyeceği değerlendirilmiş, feshin geçersizliğine ve davacının işe iade isteğinin kabulüne yönelik karar verilmiştir.

İstinaf Başvurusu:

İlk Derece Mahkemesinin kararına karşı, davalı vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesi Kararının Özeti:

Bölge Adliye Mahkemesi tarafından, davacıya ilişkin davacının huzurevi sigara odasında elinde video görüntülerinin olduğu, gerekli yerelere gerektiğinde göndereceği şeklinde konuşmalar yaptığı, kendisine işyerinde kameralı cep telefonunun kullanılmasının yasak olduğu söylendiğinde, mesai saatinde olmadığı ve işyerinde değil sigara odasında olduğunu belirttiği, ve bunun üzerine tutanak tutulduğu, 10/03/2016 tarihinde davacıya koruma altında bulunanlar ve personelin özel yaşam hakkında mevcut bulunan ve iddia ettiği delillerin kurum idaresine teslimi ve teslimin yapılmaması halinde yasal işleme başvurulacağına ilişkin ihtarda bulunulduğu, bu yazı içeriğinin açıkça savunma verilmesi isteği olmadığı anlaşılmaktadır.

İşyerinde kameralı cep telefonu kullanımının yasak olduğu 17/03/2015 tarihi itibariyle personelin kameralı cep telefonu kullanılmasının yasaklandığı tüm personele duyurulmuş, gerekli ilanlar yapılmış, fakat yasağın ihlali halinde uygulanacak cezaya ilişkin herhangi bir bildirim yapılmamıştır. Kurum tarafından davacıya ilişkin suç duyurusunda bulunulmuşsa da takipsizlik kararı verilmiştir.

Fesih işleminin haklı sebeple ve geçerli şekilde feshedildiği iddiasını işveren ispat etmek zorundadır. Davalı işveren tarafından herhangi bir tereddüte mahal vermeyecek şekilde feshin haklı sebeple yapıldığı ve feshin kaçınılmaz olduğu, davacı işçinin ahlak ve iyiniyet kurallarına uygun olmayan davranışları belirtilerek, açıkça ortaya konmamıştır. Bu itibarla feshin haklı olduğu ispat edilememiş, fesih esnasında yazılı bir savunma istemi de olmadığından, geçerli olarakta kabul edilememiş bu nedenle tarafların istinaf başvurusunun esas yönünden reddine dair karar verilmiştir.

Temyiz:

Karar yasal süresi içerisinde davalı Bakanlık ve ... İnş. A.Ş. vekilleri tarafından temyiz edilmiştir.

Gerekçe:

Taraflar arasında, iş sözleşmesinin haklı veya geçerli nedenle feshedilip feshedilmediği hususunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

4857 sayılı Kanun’un 18. maddesine göre otuz veya daha fazla işçi çalıştıran işyerlerinde en az altı aylık kıdemi olan işçinin belirsiz süreli iş sözleşmesini fesheden işveren, işçinin yeterliliğinden veya davranışlarından ya da işletmenin, işyerinin veya işin gereklerinden kaynaklanan geçerli bir sebebe dayanmak zorundadır.

4857 sayılı Kanun’un 18. maddesi bakımından işçinin davranışlarından kaynaklanan sebepler, işçinin aynı Kanun'un 25/II. maddesinde öngörülen ve işverene derhal fesih yetkisi tanıyan haklı sebepler niteliğinde ve ağırlığında olmayan, işyerinde işin görülmesini önemli ölçüde olumsuz etkileyen, sözleşmeye aykırı davranışlarıdır. İşçinin davranışı ancak işyerinde olumsuzluklara yol açması halinde geçerli sebep olabilir.

İşçinin sosyal açıdan olumsuz bir davranışı, toplumsal ve etik açıdan onaylanmayacak bir tutumu işyerinde üretim ve iş ilişkisi sürecine herhangi bir olumsuz etki yapmıyorsa geçerli sebep sayılamaz. Yargılama sırasında bu sebeplerin ağırlıkları her olayın özelliğine göre değerlendirilmelidir.

İşçinin iyiniyet ve ahlak kurallarına uymayan davranışı sonucunda iş ilişkisine devam etmek işveren açısından çekilmez hale gelmişse, diğer bir anlatımla güven temeli çökmüşse işverenin haklı sebeple derhal fesih hakkı doğar.

Buna karşılık, işçinin davranışı taraflar arasında bulunması gereken güven temelini çökertecek ağırlıkta bulunmamakla, iş ilişkisine devamı tam anlamıyla çekilmez hale getirmemekle birlikte, işin normal işleyişini bozuyorsa, işyerindeki uyumu olumsuz yönde etkiliyor ve işverenden bu nedenle iş ilişkisini yürütmesi normal olarak beklenemiyorsa 4857 sayılı Kanun'un 18/1. maddesi gereği geçerli fesih hakkı doğar.

4857 sayılı Kanun’un 20. maddesinin ikinci fıkrasına göre feshin geçerli sebebe dayandığını ispat yükümlülüğü işverene aittir. İşçi, feshin başka bir sebebe dayandığını iddia ettiği takdirde, bu iddiasını ispatla yükümlüdür.

İş sözleşmesinin devamı konusunda davacının fesih sebebi yapılan davranışı kesin şekilde kanıtlanamamış ise de tanık anlatımları ile ortaya çıkan olgulardan işverenden iş ilişkisini sürdürmesi beklenemez derecede şüphe meydana gelmiş olup bu durumda iş sözleşmesinin feshinin yerinde olduğu kabul edilmelidir.

Somut olayda, davacının bakım ve rehabilitasyon merkezinde bakım elemanı olarak çalıştığı, bakmakla yükümlü olduğu engelli ve yaşlılarla ilgili ses ve görüntü kayıtlarının gerekli yerlere göndereceğine dair beyanları nedeni ile hakkında davalı kurum tarafından tutanak tutulduğu ve davacıdan mevcut bulunan delillerinin idareye tesliminin istendiği, ayrıca söz konusu eylemi nedeni ile hakkında şantaj ve tehdit suçundan ... Cumhuriyet Başsavcılığı'na suç duyurusunda bulunulduğu, Cumhuriyet Başsavcılığı'nın yaptığı soruşturma neticesinde davacı hakkında delil yetersizliği nedeni ile kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildiği anlaşılmıştır.

Davacının yaptığı görev ve iş akdinin fesih sebebi olan beyanları ile ilgili iddia edilen eylemi dikkate alındığında taraflar arasındaki güven ilişkisinin zedelendiği, davalı işverenin davacıyla çalışmasının devam etmesinin beklenemeyeceği, bu durumda feshin geçerli olduğu ve işe iade davasının reddi gerektiği anlaşılmıştır. Mahkemece davacının davasının kabulüne karar verilmesi hatalı olup, bozmayı gerektirmiştir.

Belirtilen nedenlerle, 4857 sayılı Kanun'un 20. Maddesinin 3. fıkrası uyarınca, hükmün bozulmak suretiyle ortadan kaldırılması ve aşağıdaki gibi karar verilmesi gerekmiştir.

Hüküm: Yukarıda açıklanan gerekçe ile;

1-... Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesinin 2017/1009 esas, 2017/1299 sayılı kararı ile ... İş Mahkemesi'nin 2016/115 esas, 2017/90 sayılı kararının BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,

2-Davanın REDDİNE,

3-Karar tarihi itibariyle alınması gerekli olan 35,90 TL karar ve ilam harcından, peşin alınan 29,20 TL harcın mahsubu ile bakiye 6,70 TL karar ve ilam harcının davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,

4-Davacının yapmış olduğu yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, davalı Bakanlığın yaptığı 231,80 TL yargılama giderinin ve Davalı ... İnş Ltd. Şti. tarafından yapılan 55,00 TL yargılama giderinin davacıdan tahsili ile ilgili davalılara ödenmesine,