Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2018/6213 K.2018/13397

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi taraflar vekillerince istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının 09/11/2000 tarihinde davalı işyerinde ' Rehber ve Usta Öğretici' olarak çalışmaya başladığını, her yıl 15 Aralık - 14 Aralık sürelerini kapsayan taahhüt name imzalatarak daimi esaslı, tam gün ve farklı iş tanımlamasıyla muhtelif birimlerde çalıştırıldığını sigorta primlerinin eksik yatırıldığını, fazla çalışma, hafta tatili, ve UBGT günü çalışma ücretleri ile ilave tediyelerinin ödenmediğini, alacaklarının ödenmesi için yaptığı 18/01/2013 tarihli başvuruya cevap alamaması üzerine,

28/01/2013-2465 sayılı ihtarname göndererek iş akdini haklı nedenlerle feshettiğini ve alacaklarının 7 gün içinde ödenmesini istediğini belirterek, şimdilik ücreti alacağı 500.- TL, fazla çalışma ücreti 500.- TL, UBGT ücret alacağı 500.- TL, hafta tatili ücret alacağı 500.- TL, ilave tediye ücreti 500.- TL, promosyon ücreti 500.- TL, kıdem tazminatı 13.000.- TL alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve yargılamanın son aşamasında ıslah dilekçesi sunarak talep miktarlarını artırmıştır.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının 09/11/2000 tarihinde 657 sayılı Yasa'nın 89 ve 176. maddeleri uyarınca part-time usta öğretici olarak çalışmaya başladığını, davacıyla davalı idare arasında İş Yasası kapsamında bir iş akdi bulunmadığından görev ve işçilik alacakları bakımından zamanaşımı itirazında bulunduklarını, davacıya imzalatılan belgenin iş sözleşmesi olmadığını, usta öğreticilerin uyması gereken kurallara ait tek taraflı taahhütname olduğunu, işten ayrılırken davalı idareye ihbarda bulunması gerektiğini,

ek ders ücret hesaplamalarının 657 sayılı yasaya uygun hesaplandığı aynı yasanın brüt ek ders ücreti dışında hafta tatili, bayram tatili ve benzeri bir ücret ödemesini öngörmediğini, fazla çalışma ücreti ve ilave tediye ödemelerinin de yasal dayanağının bulunmadığı işe başlamadan yıllık olarak imzalanan iş sözleşmelerinde hangi şartlarda çalışılacağının belirlendiğini, bu nedenle kıdem tazminatı talebinin yerine olmadığını davalı belediye promosyon ödemesi yapılmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan deliller ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Kararı taraflar temyiz etmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalının tüm, davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Davacı işçinin ulusal bayram ve genel tatillerde ve fazla çalışma yapılıp yapmadığı hususu taraflar arasında uyuşmazlık konusudur.

Fazla çalışma yaptığını iddia eden işçi bu iddiasını ispatla yükümlüdür. Fazla çalışmanın ispatı konusunda işyeri kayıtları, özellikle işyerine giriş çıkışı gösteren belgeler, işyeri iç yazışmaları delil niteliğindedir. Ancak, fazla çalışmanın yazılı belgelerle kanıtlanamaması durumunda tarafların, tanık beyanları ile sonuca gidilmesi gerekir. Bunun dışında herkesçe bilinen genel bazı vakıalar da bu noktada göz önüne alınabilir. İşçinin fiilen yaptığı işin niteliği ve yoğunluğuna göre de fazla çalışma olup olmadığı araştırılmalıdır.

Fazla çalışmanın yazılı delil ya da tanıkla ispatı imkan dahilindedir. İşyerinde çalışma düzenini bilmeyen ve bilmesi mümkün olmayan tanıkların anlatımlarına değer verilemez.

Ulusal bayram ve genel tatill alacakları içinde yazılı kriterler değerlendirilerek karar verilmesi gerekmektedir.

Davacının fazla mesai ve ulusala bayramlarda fazla çalışmaları; hükme esas alınan bilirkişi raporunda... ve görevlendirilmesine göre çalışmasının 08.30'da başlayıp en erken saat 20.00'ye ve bazen 23.00'e kadar devam ettiği, Yargıtay uygulaması da dikkate alınarak günde ortalama üç saatten haftada 18 saat fazla çalışma yaptığı, yine tanık beyanlarına göre de; yalnız dini bayramların haricindeki tatillerde çalışma olduğu hesaplanmıştır.

Dosyada mevcut mavi klasörün içerisinde, çalışma tarihine göre gün gün yazılı olan ve de saat içeren kayıtlar ile yine aylık rapor sorgulaması adı altında giriş çıkış kayıtlarının olmasına rağmen buna ilişkin bir değerlendirme yapılmadığı görülmüştür.

Söz konusu kayıtlara göre giriş çıkışların nasıl bir sistem ile kaydedildiğini, ilgili dökümanların nasıl tespit edildiğinin araştırılarak, denetime elverişli rapor alınmak suretiyle ve de tarafların bu yöndeki beyanları da alınarak hesaplamaların bu değerlendirme ile yeniden yapılması gerekmektedir. Yazılı şekilde eksik araştırma ile karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.