Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2019/20 K.2020/8202

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, süresi içinde duruşmalı olarak temyizen incelenmesi davacı vekilince istenilmesi üzerine dosya incelenerek işin duruşmaya tabi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 30/06/2020 Salı günü tayin edilerek taraflara çağrı kağıdı gönderilmişti. Duruşma günü davacı adına vekili Avukat ... geldi. Karşı taraf adına kimse gelmedi. Duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatın sözlü açıklaması dinlendikten sonra duruşmaya son verilerek Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor sunuldu, dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti: Davacı vekili, müvekkilinin 01.03.2001-30.04.2014 tarihleri arasında ... Ticaret A.Ş.'nin ... ... Mağazasında kasiyer görevlisi olarak çalıştığını, iş sözleşmesinin haksız olarak feshedildiğini ileri sürerek, kıdem ve ihbar tazminatı ile ücret alacağı, fazla çalışma ücreti alacağının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, zamanaşımı itirazında bulunarak, iş akdinin 4857 sayılı iş kanununun 25/II maddesi (e) bendi ve Toplu İş Sözleşmesi hükümleri gereğince haklı sebeple fesh edilmiş olduğunu,davacının kasasından alışveriş yaparak geçen ve alışverişini nakit olarak ödeyen müşterilerin alışverişlerini kasada "iptal" olarak gösterdiğini ancak müşterinin gerçekte alışverişini iptal etmediğini ve ürünleri alarak mağazadan gittiğini,

davacının yaptığı bu işlem neticesinde kasanın gün sonu işlemleri incelendiğinde müşterinin alışverişi iptal ettiği zannedildiğini ancak davacının bu paraları aldığı içinde kasası fazla vermemekte dolayısıyla kasa kapatmasında herhangi bir sorun yaşamadığını, ancak satış iptal gözüktüğü halde iptal edilen fişlerdeki malların mağazaya geri gelmesi gerekirken gerçekte müşteri tarafından parası ödenip alındığı için mal sayımında bu ürünler envanter açığı olarak gözüktüğünü,

öncelikle kasayı teslim alan büro elemanı tarafından fiş iptal işlemlerinin artması ve 23.04.2014 tarihli kontrolde de aynı gün birden fazla fiş iptal işlemi yapılmış olması sebebiyle şüphelenilerek davacının kasa işlemleri ve kamera kayıtları da incelenmek suretiyle tetkik edildiğini müşterilere fiş iptal yapılan alışverişlerden ... kart sisteminde kayıtlı telefonlarından ulaşılarak söz konusu tarihte mağazadan aldıkları ürünlerde bir sorun yaşayıp yaşamadıkları bu ürünleri almaktan neden vazgeçtikleri vs.sorulduğunu ve müşterilerin ürüleri aldıklarını ve bedelini ödediklerini,

iade etmek gibi bir durumun olmadığını bildirmeleri üzerine durumun 26.04.2014 tarihinde tutanak altına alınarak konu ve yapılan tespitler, müvekkili şirket yetkililerine intikal ettirilmiş olduğunu, neticede 30.04.2014 tarihinde ekli sunulan disiplin kurulu kararı ile davacının iş akdi İş Kanununun 25/II-(e) bendi ve Toplu İş Sözleşmesi hükümleri gereğince fesh edilmiş olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti:

İlk Derece Mahkemesince, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak yazılı gerekçe ile davanın reddine karar verilmiştir.

İstinaf Başvurusu:

İlk Derece Mahkemesinin kararına karşı, davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesi Kararının Özeti:

Bölge Adliye Mahkemesince, İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu gerekçesiyle, davacının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Temyiz Başvurusu:

Karar, davacı vekilince temyiz edilmiştir.

Gerekçe:

1-Dosya kapsamının birlikte değerlendirilmesiyle yapılan inceleme sonucunda, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kurallarına göre, Bölge Adliye Mahkemesi kararının aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan yönleri usul ve kanuna uygun görülmüştür.

2-Taraflar arasında davacının iş sözleşmesinin feshi konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

Dosya içeriğine göre, davacı davalı işyerinde 01.03.2001 – 30.04.2014 tarihleri arasında kasiyer görevlisi olarak çalışmıştır.

Davacı, iş sözleşmesinin davalı işverence haklı bir neden olmaksızın feshedildiğini iddia etmiş, davalı işveren ise, davacının 23.04.2014 tarihinde müşterilerin satın almış olduğu ve iade edilmeyen ürünlerin fişlerinde iptal işlemi yaparak fişte bulunan müşterilerden tahsil ettiği tutarları zimmetine geçirdiği kamera kayıtlarınca tespit edildiği gerekçesiyle, iş sözleşmesinin 4857 sayılı İş Kanununun 25/II. maddesi (e) bendi ve Toplu İş Sözleşmesi'nin 8.Bölüm Ek:l İşçilerin Vecibeleri 8 Maddesi uyarınca feshedildiğini savunmuştur.

Mahkemece, mali bilirkişi tarafından kasaların incelenmesi sonucu, davacının özellikle nakit alışveriş yapan herhangi bir iptal ve iade işlemi söz konusu olmaksızın ürün bedellerini nakit olarak ödeyerek ürünlerini alıp mağazadan ayrılan müşterilerin bir kısmına verilmesi gereken kesin satış fişlerini hiç kesmeksizin (ara toplam tuşuna basıp müşteriye yapması gereken nakit ödeme tutarını gösterip nakit parayı tahsil ettikten sonra kati toplam tuşu yerine iptal tuşuna basarak müşteriye kasanın yazdığı iptal fişini vermek sureti ile) yazar kasanın çıkardığı iptal fişlerini verdiği,

davalı işverene iptal edilen fiş tutarında eksik miktarda teslimat yaptığının bildirildiği bu haliyle davacı ile davalı arasındaki iş sözleşmesinin davalı işveren tarafından 4857 sayılı iş kanununun 25/2 -e maddesine dayalı olarak haklı ve geçerli nedenle derhal feshedildiği gerekçesiyle kıdem ve ihbar tazminatı isteklerinin reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesince de, davacının iş sözleşmesinin doğruluk ve bağlılığa uymayan davranışları sebebiyle İş Kanununun 25/2-e maddesine göre haklı sebeple feshedildiği belirtilerek davacının istinaf talebinin reddine karar verilmiştir. Ancak Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporu, bilirkişinin yerinde inceleme yetkisi ile, tek başına işyerine giderek yaptığı tespitleri de içermektedir.

Davacının tespit tarihini bilmemesi nedeniyle yokluğunda yapılan bu işlemler hukuki dinlenilme hakkının ihlali niteliğindedir. Mahkemece yapılacak iş, mahalinde taraflarında hazır bulunduğu sırada işyerinde keşif yapılmak suretiyle alınacak bilirkişi raporu ve dosya içeriği çerçevesinde karar vermekten ibarettir. Eksik inceleme yazılı şekilde karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.