Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2019/2822 K.2019/8848

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davacı ile davalılardan ... vekilleri tarafından istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, 01.08.1988 tarihinde ... Köy Hizmetleri İl Müdürlüğü’nde sigortalı olarak çalışmaya başladığını, Yol-İş Sendikası üyesi olduğunu, üyesi olduğu sendika ile davalı idare adına TÜHİS arasında imzalanan TİS’den yararlanmaya başladığını, 2001 Şubat ayında kadrolu olduğunu ancak kadroya geçerken 2001 yılı öncesindeki çalışmalarının gözetilmeksizin intibakının yapıldığını ve hatalı yapılan intibak işlemi nedeniyle ücretlerinin eksik ödendiğini ileri sürerek derece ve kademesinin yeniden tespit edilerek, buna göre eksik ödenmiş olan TİS'den kaynaklı ücret farkı alacaklarına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı ... İl Özel İdaresi vekili cevap dilekçesinde özetle, davacının 02.02.2011 tarihinden önce belirsiz süreli hizmet akdi ile çalıştığını ve hiç birinde 1 yıl aralıksız çalışmasının bulunmadığını, bu çalışmaların mevsimlik olduğunu ve sürekli olmadığını alacakların zamanaşımına uğradığını, davacının intibakının 03.01.2001 - 28.02.2003 tarihleri arasında yürürlükte olan TİS hükümlerine, yönetmelik ve genelgelere uygun olarak yapıldığını, davacının alacak talebinin haksız olduğunu beyanla, davanın reddi gerektiğini savunmuştur.Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece davanın kabulüne dair verilen 13.04.2015 tarihli karar, Dairemizin 2018/720 Esas, 2018/5000 Karar sayılı 27.02.2018 tarihli kararı ile bozulmuş, Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılamada, dava ...’na yöneltilmiş ve ... hakkında husumetten red kararı verilerek, davaya dahil edilen ... hakkında ise davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.Temyiz:

Karar, davacı vekili ve davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, toplanan deliller ye kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davacının tüm, davalı ... vekilinin ise aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Mahkemece bozma ilamına uygun yargılama yapılıp yapılamadığı konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır.Bir mahkemenin, Yargıtay Dairesince verilen bozma kararına uyması sonunda, kendisi için o kararda gösterilen şekilde inceleme ve araştırma yaparak, yine o kararda belirtilen hukuki esaslar gereğince hüküm verme yükümlülüğü doğar.

“Usuli kazanılmış hak” olarak tanımlayacağımız bu olgu mahkemeye, hükmüne uyduğu Yargıtay bozma kararında belirtilen çerçevede işlem yapma ve hüküm kurma zorunluluğu getirmektedir (09.05.1960 gün ve 21/9 sayılı YİBK).Dairemizin 2018/720 Esas, 2018/5000 Karar sayılı bozma ilamında “..davacının 1988-2001 yılları arasında 2670 gün mevsimlik işçi olarak çalışması olduğu,

işyerinde yürürlükte olan toplu iş sözleşmesi uyarınca 7 yılın, ''3 kademe ve 7 dereceye'' tekabül ettiği, zamanaşımı definde bulunulması nedeniyle dava tarihinden geriye doğru 5 yıl öncesi olan 27.05.2008 tarihinden itibaren, davacının alacaklarının 3 kademe, 7 derece eklenmesi suretiyle yeniden hesaplama yapılarak aradaki belirlenen fark üzerinden hüküm kurulduğunun bildirildiği görülmektedir.

Ancak, davacının mevsimlik işçi olarak geçen 7 yılının ''3 derece, 7 kademe'' ye tekabül etmesine karşın, tersi şeklinde ''3 kademe ve 7 dereceye'' şeklinde belirlenerek yapılan hesaplama da hatalı olup, bozmayı gerektirmiştir.” bozma sebeplerine yer verilmiştir. Mahkemece bozma ilamına uyulmasına rağmen bozmaya uygun yargılama yapılmamış ve bozma kararının gerekleri yerine getirilmemiştir.

Zira Dairemizin bozma ilamında, dava konusu alacakların da hatalı hesaplandığı, davacının mevsimlik işçilikte geçen süresi de nazara alınarak derece ve kademesinin “3. derece 7. kademe” olarak tespit edilmesine rağmen tersi şekilde “3.kademe 7.derece” kabulü ile dava konusu alacakların hatalı hesaplandığı, “3.derece 7.kademe” ye göre yeniden hesaplama yapılması gerektiği belirtilmiştir.

Mahkemece davacının “3.derece 7.kademede” olduğunun tespitine karar verilmiş ise de doğru olarak tespit edilen derece ve kademesine göre yeniden hesaplama yapılarak var ise fark ücret alacaklarının belirlenmesi gerekirken, “3.kademe 7.derece” ye göre yapılan hesaplamaya itibar edilerek, bir önceki kararda yer alan miktarın aynısı tutarında fark ücret alacaklarının hüküm altına alınması doğru olmamıştır.

Mahkemece yapılacak iş, davacının mevsimlik işçilikte geçen çalışma süresinin, zamanaşımı def’i de nazara alınarak, uygulanmakta olan TİS de gözetildiğinde “3.derece 7.kademeye”ye tekabül ettiğinin tespitinden sonra, buna göre fark ücret alacaklarının yeniden hesaplanarak belirlenmesidir. Bu husus göz ardı edilerek, eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

2- Davacı, davaya konu alacak taleplerini ayrıştırarak dava açmasına rağmen, Mahkemece, hüküm altına alınan alacak miktarları toplanmak suretiyle, fark ücret alacağı, fark yıpranma prim alacağı ve fark ilave tediye/ikramiye alacaklarının hangisinin ne miktarda olduğu belirtilmeden total bir miktar üzerinden tüm alacakların hüküm altına alınması da usule aykırı olup infazda tereddüte yol açacak nitelikte olduğundan hatalıdır. Kararda, davacının talep konusu yaptığı alacakların ne miktarda hüküm altına alındığının her bir alacak talebi yönünden ayrı ayrı değerlendirilerek belirtilmesi gerekirken, hatalı şekilde toplam miktarın hüküm altına alınması ayrı bir bozma sebebidir.