Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2020/2176 K.2020/7175

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı, iş sözleşmesinin geçerli sebep olmadan işverence feshedildiğini ileri sürerek feshin geçersizliğine ve davacının işe iadesine karar verilmesini, işe başlatılmama halinde ödenmesi gereken tazminat ile boşta geçen süre ücret ve diğer haklarının belirlenmesini talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı, davacının iş sözleşmesinin doğruluk ve bağlılığa uymayan davranışları nedeniyle tazminatları ödenerek feshedildiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Bozma öncesi İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti:

Bozma öncesi ilk derece mahkemesince, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, ispat yükü üzerinde bulunan davalı işverenin fesih gerekçesi olarak gösterdiği nedenlerin delillerini dosyaya sunmadığı, feshin son çare olması ilkesi de göz önüne alındığında feshin 4857 sayılı İş Kanunu'nun 18 vd. maddelerine göre geçerli bir nedene dayanmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

İstinaf Başvurusu:

İlk Derece Mahkemesinin kararına karşı, davalı istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesi Kararının Özeti:

Bölge Adliye Mahkemesince, İlk Derece Mahkemesi vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bozma Öncesi Temyiz Başvurusu:

Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.

Dairemizin Bozma ilamı:

Dairemizin 17/10/2018 tarih ve 2018/13356 esas - 2018/22430 karar sayılı ilamı ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının, yukarıda yazılı sebeplerden dolayı BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA, İlk Derece Mahkemesi kararının yukarıda yazılı sebeplerle BOZULMASINA, dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Bozma Sonrası İlk Derece Mahkemesi Kararı:

Bozma sonrasında yapılan yargılama neticesinde ilk derece mahkemesince davalı tarafından gerçekleştirilen FESHİN GEÇERSİZLİĞİNE ve davacının davalı işverenin işyerine İŞE İADESİNE karar verilmiştir.

Bozma Sonrası Temyiz Başvurusu:

Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.

Gerekçe:

Dairemizin Bozma ilamı sonrası İlk Derece Mahkemesince bozma ilamına uyularak bilirkişi incelemesi yapılmış ve neticesinde Mahkemece davacının yaptığı iddia edilen usulsüzlüklerin ispat edilemediğinden bahisle davacının işe iadesine karar verilmiştir. Ancak, yapılan bilirkişi incelemesinin yeterli olmadığı, Dairemiz bozma ilamında belirtilen hususlarda açıklayıcı bir görüşün belirtilmediği ve yerinde incelemede yapılmadığı görülmektedir. Kaldı ki, bilirkişi raporunda davaya konu olan olayın sigorta şirketlerinde hem etik hem hukuki açıdan sorun olan bir konu olduğu belritilmiştir.

Davacı taraf gibi davalı işyerinde Ekip Lideri olan ve aynı tarihte aynı sebeplerle iş sözleşmeleri feshedilen... ve ...’in Dairemizin temyiz incelemesinden geçen emsal 2020/168 ve 2020/169 esas sayılı dosyalarında da aynı bozma gerekçeleri ile Dairemizce bozulan karardan sonra ilk derece mahkemesince bozma ilamlarına uyularak (temyize konu bu dosyadaki bilirkişilerden farklı) her iki dosyada da aynı bilirkişiler tarafından yerinde inceleme de yapılarak ibraz edilen raporlarında iş akdinin davalı tarafından geçerli nedenle feshedildiği sonuca varılmış, mahkemece her iki dosyada da,

ekip lideri olan davacının sorumluluğu altındaki iş ve işlemlerinin sonuçlarından prim olarak olumlu etkilendiğinin tartışmasız olduğu, davacının poliçe sonlandırmadan sonra yerine yenisinin açılması, poliçe kaydırma ve soruşturma konusu iş ve işlemlerde bizzat eylemi bulunduğunun tespit edilemediği,

ancak aynı zamanda yönetici olan ekip lideri davacının işyerinde onay sistemi olmaması nedeniyle kontrol edilememesinden, ayrıca şirket itibarı nedeniyle tek tek müşterilere de sorulamayacağına olan güvenle çalışma ilişkileri yönetmeliğinin 6/son maddesinde "iş süreçlerini ve birlikte çalıştığı insanları yönlendirir" ilkesinden hareketle çok kez tekrarlanan ve bu işlemlerinin yapıldığından haberdar olmamasının hayatın olağan akışına aykırı olduğu kanaatine varıldığı, ayrıca ve özellikle davacının iş ve eylemleri birebir yapmadığı,

dahli olmadığı dahi değerlendirilse bile bu denli tedbirsiz davranan davacı ile davalının çalışmasının beklenemeyeceği sonuç ve kanaatine varıldığı, somut olayda ekip lideri olan davacının davalı işverenlikte kontrol mekanizmasında bu açıktan ekibiyle birlikte faydalandığı anlaşıldığından işverenliğin güvenini zedelediği, davalı işverenliğin davacıya yeni yapılacak iş ve işlemlerde güven duymasının beklenemeyecek olduğu,

iş ilişkisinin yürütülmesinin çekilmez hal aldığı bu itibarla işlem yoğunluğu gözetilerek eşit işlem ilkesine uygun feshin son çare olması ilkesine riayet edilerek yapılan feshin geçerli nedene dayandığı gerekçeleriyle davanın reddine karar verilmiştir. Dairemizce yapılan temyiz incelemeleri sonucunda her iki davaya ilişkin olarak bozma sonrası verilen davanın reddine dair kararlar onanmıştır.

Emsal dosyalarda yapılan incelemelerin Dairemizin bozma ilamları doğrultusunda yapılmış incelemeler olması, aynı işi yapan işçiler açısından feshe konu olayların ve iş süreçlerinin aynı oluşu, davacının feshe konu eylemler yönünden dahli olmasa dahi tedbirsiz davranmasının işçi-işveren ilişkisindeki güven ilişkisini zedeleyici olacağının aşikar olması karşısında belirtilen emsal dosyalarla aynı kapsamdaki temyiz incelemesine konu bu dosyada da davacının iş sözleşmesinin feshinin geçerli nedene dayandığı anlaşılmaktadır. Bu nedenle, ilk derece mahkemesince davanın reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olmuştur.

4857 sayılı İş Yasasının 20/3 maddesi uyarınca Dairemizce aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.