Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2020/2502 K.2020/9281

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalılardan ... Bilgisayar Program ve Hiz. San. Tic. Ltd. Şti, ... Bilgi Teknolojileri A.Ş ve ... vekilleri tarafından istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı, işverence haklı neden gösterilmeksizin iş akdine son verildiğini belirterek kıdem ve ihbar tazminatı ile fazla çalışma, ulusal bayram, genel tatil, hafta tatili, yıllık izin ücret alacaklarının davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalıların cevabının özeti:

Davalılar ..., ... Bilgisayar Program ve Hiz. San. Tic. Ltd. Şti ve ... Bilgi Teknolojileri A.Ş., davanın reddini talep etmiştir.Diğer davalı ... Personel Hizmetleri İnşaat Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından ise davaya karşı cevap verilmemiştir.

Mahkeme kararının özeti:

Yargıtay (Kapatılan) 7. Hukuk Dairesince verilen 26.03.2015 tarihli bozma ilamına Mahkemece uyularak yapılan yargılama sonucunda yazılı gerekçeyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Karar, davalılar ..., ... Bilgisayar Program ve Hiz. San. Tic. Ltd. Şti ve ... Bilgi Teknolojileri A.Ş. vekilleri tarafından temyiz edilmiştir.

Gerekçe:

1-Yargıtay (Kapatılan) 7. Hukuk Dairesinin 26.03.2015 tarihli bozma ilamında; davalı şirketlerin dava dışı ...'na bağlı İl Sağlık Müdürlüğü’nün Bilgi Yönetim Sistem Hizmeti işini ihale yoluyla aldıkları, Mahkemece yeterli inceleme ve araştırma yapılmadan davalı şirketler ile davalı ... arasında muvazaa bulunduğu belirtildiği halde bu kabul durumu ile çelişecek şekilde davalı şirketlere husumet yöneltilemeyeceği gerekçesiyle davalı şirketler yönünden davanın reddine karar verilmiş olmasının doğru olmadığı,

davalı şirketler ile davalı ... arasında imzalanan hizmet alım sözleşmeleri ve şartnamelerinin getirtilerek ve davacının işe alımı, işten çıkarılmasına ilişkin tüm bilgi belgeler istenerek incelenmesi ve yukarıdaki ilkeler doğrultusunda gerekli araştırmalar yapılarak, davacının çalışma dönemi yönünden davalılar arasında bir muvazaanın var olup olmadığı belirlenerek,

davalılar arasında muvazaanın varlığı ortaya çıkarsa kimse kendi muvazaasından yararlanamaz ilkesi gereği davalı şirketlerin de davalı ... ile birlikte alacaklardan sorumlu tutmak, muvazaa çıkmaz ise davalılar arasında asıl-alt işveren ilişkisin bulunmasına göre bir karar vermek gerektiği belirtilmiştir.

Mahkemece bozma ilamına uyularak verilen kararda, dosyadaki mevcut hizmet alım sözleşmesi incelendiğinde davalı şirketlerin 01/01/2005 tarihinden fesih tarihine kadar davalı Bakanlığa bağlı hastanelerden hizmet alımı sözleşmesi ile iş aldıkları, önceki dönemlere ait hizmet alımı sözleşmeleri dosya arasında bulunmamakla birlikte davacının ilk işe giriş tarihi 28/04/2003 tarihinden 31/01/2007 tarihine kadar davalı ... 'e ait işyerinde kesintisiz olarak çalıştığı, tanık beyanları ve dosyada mevcut 2005 yılından öncesine ait izin talepleri belgelerinde ...

Sağlık Müdürlüğü Döner Sermaye Müdürlüğüne hitaben yazıldığı, bu haliyle davacının baştan itibaren davalı ...

Bakanlığına bağlı hastanelerden 2005 yılından sonra ihale ile ve daha önce başka şekilde iş alan şirketler işçisi olarak çalıştığı bozma ilamında da belirtildiği şekilde davalıların kendi muvazaalarına dayanamayacağı anlaşıldığından bozma ilamı doğrultusunda ek rapor aldırıldığı, ek raporun bozma ilamındaki tüm hususları içerdiği, usul ve yasaya uygun olduğu belirtilerek yazılı şekilde karar verilmiştir.Dosya içeriğinde, bozma öncesi-bozma sonrası ve Dairemizin 12.09.2018 tarihli geri çevirme kararı üzerine dosyaya 1.1.2005 tarihinden itibaren olan dönemi kapsayan hizmet alım sözleşmeleri celbedilmiştir.

Bu hizmet alım sözleşmelerinin davalı ... Personel Hizmetleri İnşaat Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin taraf olduğu hariç otomasyon hizmeti işine ilişkin oldukları, 01/01/2009-31/12/2011 tarihleri arasını kapsayan ve ... Temizlik İnş. Nak. Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti-(davalı) ... Personel Hizm. İnş. Paz. San. ve Tic. Ltd.

Şti. ortak girişimi ile yapılan hizmet alım sözleşmesinin ... , ilçe ve köylerde bulunan Sağlık kuruluşlarının tüm mekanik, elektrik, zayıf akım, sıhhi tesisat, ısıtma ve soğutma sistemi, ahşap doğrama, boya, çatı, duvar örme ve sıva işleri, karo ve seramik döşeme v.s. teknik işlerin yapılması ve bakım, onarımlarının 18 personel ile yürütülmesi işi olduğu görülmektedir.Dosya kapsamından, davacının davalı işyerinde işe girdiğinden beri veri hazırlama elemanı olarak çalıştığı anlaşılmaktadır.

Bilişim işlemlerinin ise alt işverene verilmesi mümkündür. Ancak dosyada davalı son alt işveren ... Personel Hizmetleri İnşaat Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti. ile davacının yaptığı işi kapsamayan bir hizmet alım sözleşmesi bulunmaktadır.

Anılan davalı şirketle davalı Bakanlık arasında veri hazırlama işlerini kapsayan hizmet alım sözleşmesi yapılıp yapılmadığı araştırılarak varsa ilgili sözleşme ve şartnameler getirtilerek sonucuna göre davalı Bakanlık ile davalı son alt işveren ... Personel Hizmetleri İnşaat Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti. arasındaki ilişkinin İş kanunun 2/6 maddesi kapsamında geçerli olup olmadığı belirlenmelidir.

Eksik inceleme ile yazılı şekilde verilen karar hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

2-Diğer yandan, kararın hüküm kısmında kıdem tazminatına ilişkin olarak önce “8.126,74 TL Brüt kıdem tazminatı,(... Bilgisayar Proğram Hizmetleri San. Tic. Ltd. Şti. 3.405,15 TL Brüt kıdem tazminatından, ... Bilgi Teknolojileri A.Ş.

2.377,83 TL Brüt kıdem tazminatından sorumlu olmak üzere) davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili hükmü kurulduktan sonra kıdem ve ihbar tazminatı ile yıllık izin ücreti miktarları toplanmak suretiyle toplam 12.236,02 TL’den (yine kıdem tazminatından davalı iki şirketin sorumlulukları belirtilerek) davalı ...

Bakanlığının sorumlu tutulması, aynı hüküm içerisinde kıdem tazminatından hem müştereken-müteselsilen hem de (diğer iki davalı sorumluluk miktarları belirtilmekle birlikte) sadece Sağlık Bakanlığının sorumlu tutulması gibi bir duruma ve infazda tereddütlere yolaçacağından doğru olmamıştır.

3-Ayrıca, davacı tarafça dava dilekçesinde 100,00 TL ihbar tazminatı talep edilmiş, ıslah dilekçesinde ise 100,00 TL olan ihbar tazminatı talebi 1.765,68 TL olarak ıslah suretiyle düzeltildiği belirtilmiştir. Ancak, hükümde 100,00 TL ihbar tazminatına dava tarihinden yasal faiz yürütülürken, 3.971,06 TL ihbar tazminatına ıslah (14.11.2013) tarihinden itibaren yasal faiz yürütüldüğü belirtilerek ıslah tarihinde talep edilen miktar gözetildiğinde ıslah tarihinden itibaren faiz yürütüldüğü belirtilen ihbar tazminatı miktarı açısından talep aşımına yol açılmıştır.

4-Somut uyuşmazlıkta, son alt işveren olan davalı ... Personel Hizmetleri İnşaat Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin kıdem ve ihbar tazminatı ile yıllık izin ücreti ilişkin olarak mahkemece sorumlu tutulmaması da hatalı olmuştur. Feshe bağlı haklardan olan kıdem ve ihbar tazminatı ile yıllık izin ücreti alacağından davalı Bakanlık ve davalı ... Personel Hizmetleri İnşaat Paz. San. ve Tic. Ltd.

Şti.’nin sorumlu tutulması, diğer davalıların ise sadece kıdem tazminatından kendi dönemleri ile sınırlı olarak o dönemdeki ücret seviyesi ile sorumlu tutulması gerekmektedir.Anılan nedenlerle; davacı tarafça ıslah dilekçesinde davalı taraf olarak sadece davalı Bakanlık gösterilmek ve ıslah edilen miktarlar yönünden sadece davalı Bakanlıktan tahsil talep edilmekle, diğer davalılar ... Bilgisayar Program ve Hiz. San. Tic. Ltd. Şti. ve ...

Bilgi Teknolojileri A.Ş.’nin dava dilekçesinde talep edilen miktarlarla sınırlı olarak kıdem tazminatından kendi dönemleri gözetilerek o dönemdeki ücret seviyesi ile sorumlu tutulması, davalı ... Personel Hizmetleri İnşaat Paz. San. ve Tic. Ltd.

Şti. ‘nin ise dava dilekçesinde talep edilen miktarlarla sınırlı olarak kıdem ve ihbar tazminatı ile yıllık izin ücreti alacağından sorumlu tutulması, davalı Bakanlığın da kıdem ve ihbar tazminatı ile yıllık izin ücreti alacaklarının ıslah edilen miktarlarla birlikte tamamından sorumlu tutulması gerekir.

5-Öte yandan, hükümde fazlaya ilişkin taleplerin reddine dair hüküm kurulmakla birlikte fazla mesai, hafta tatili ve ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarına ilişkin açık olarak reddedildiklerine dair hüküm kurulmaması hatalı olduğu gibi reddedilen talepler olmasına rağmen kısmen kabul-kısmen redde dair hüküm kurulması yerine davanın kabulüne dair hüküm kurulması da hatalıdır.