Yargıtay 23. Hukuk Dairesi E.2011/3160 K.2012/982

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-K A R A R-

Davacı vekili, müvekkilinin kooperatif üyeliğinden ayrıldığını, ödediği aidatların iadesi için başlatılan takibin davalının haksız itirazı üzerine durduğunu ileri sürerek, itirazın iptaline ve %40'tan aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davacının kooperatiften ayrıldığı tarih ve Kooperatifler Kanunu'nun 17.maddesi hükmü dikkate alınıp, kooperatif defter ve kayıtları incelenerek bilirkişi raporu alınması gerektiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, dosya kapsamı ve benimsenen bilirkişi raporuna göre davacının 9.600,00 TL asıl alacağının bulunduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Karar, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dava, çıkma payı alacağının tahsili amacıyla başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

1163 sayılı Kooperatifler Kanunu’nun 17/1. ve anasözleşmenin 15. maddelerine göre devir dışında bir nedenle ortaklığı sona erenlerin sermaye ve diğer alacakları, o yılın bilançosunun genel kurulca kabulünden bir ay sonra muaccel olur. Davacıya iade edilmesi gereken meblağ, ödediği aidatların toplamı kadar olmayıp, yapılan toplam ödemeden ayrıldığı yıl sonu bilançosunda yer alan genel giderlerden davacıya isabet eden kısımların düşülmesinden sonra bakiyesidir.

Bu yasal düzenlemeye uyulmamasının diğer ortaklar aleyhine sonuç doğracağı gibi, çıkma payı hesaplamasında genel giderlerin dikkate alınmamasının davacı açısından nedensiz zenginleşmeye yol açacağı da kuşkusuzdur. Hükme esas alınan bilirkişi raporunda kooperatif mizanına göre alacak hesaplanmıştır. Bu haliyle rapor hüküm kurmaya elverişli değildir.

Davalı vekilinin özellikle gider payının hesaplanmadığına ilişkin itirazları, denetime elverişli bir şekilde karşılanmamış, davacının ödemeleri, ayrıldığı yıla göre üzerine düşen gider payı ayrıntılı olarak hesaplanmamıştır.

Bu durumda mahkemece, bilirkişiye, kooperatif kayıt ve defterleri, genel kurul ve yönetim kurulu kararları, gerektiğinde banka kayıtları incelettirilerek, yapılan ödemeleri, ayrıldığı yıla göre genel gider payını da gösterecek şekilde ayrıntılı, gerekçeli ve denetime elvrişli rapor alınarak oluşacak uygun sonuç dairesinde bir karar verilmesi gerekirken eksik incelemeye dayalı bilirkişi raporu esas alınarak yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir. 2-Bozma nedenine göre, davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir.