Yargıtay 23. Hukuk Dairesi E.2012/2773 K.2012/4802

KOOPERATİFLER KANUNU (1163) Madde 17

KOOPERATİFLER KANUNU (1163) Madde 53

"İçtihat Metni"Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-K A R A R-

Davacı vekili, davalı kooperatif üyeliğinden, 10.11.2010 tarihinde istifa eden davacının yaptığı ödemelerin davalı tarafından iade edilmediğini ileri sürerek, 22.500,00 TL aidat bedelinin, faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili,davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, davacının 2010 yılında istifa ettiği, 01.05.2011 tarihinde yapılan 2010 yılı hesap yılı genel kurul toplantısında, ayrılan ortaklara aidatlarının ödenmesinin üç yıl ertelenmesine karar verildiği, davacının ise bu süreyi beklemeksizin, alacak henüz muacccel olmadan dava açtığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Dava, istifa eden davacının çıkma payı alacağının tahsiline ilişkindir.

Kooperatif üyeliğinden ayrılan ortak, 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 17/1 nci maddesi ve anasözleşmenin 15 nci maddesi gereğince, ödemiş olduğu aidatın tamamını değil, ayrıldığı yıl sonu bilançosuna göre hesaplanacak olan masraf hissesi düşüldükten sonra bakiyesinin iadesini talep hakkını haiz olup, ayrıldığı yıl sonu bilançosunun genel kurulca kabulü suretiyle kesinleşmesinden itibaren bir ay geçtikten sonra bu hak talep edilebilir.

Aynı Kanun'un 17/2 nci maddesi uyarınca kooperatifin mevcudiyetini tehlikeye düşüreceği gerekçesiyle ödemelerin 3 yıla kadar geciktirilmesine ilişkin bir kararın, anılan aynı genel kurulda alınması ve mahkemece, ödemenin kooperatifin mevcudiyetini tehlikeye düşürecek nitelikte olduğunun bilirkişi raporu ile yargılama sırasında saptanması halinde, erteleme kararındaki süre geçmeden önce açılan dava, alacağın muaccel olmasından önce (erken) açıldığı gerekçesiyle reddedilmelidir.

Somut olayda, davacının istifa ettiği 2010 yılına ilişkin bilançoyu tasdik eden 01.05.2011 tarihli genel kurul toplantısında ayrılan ortaklara aidatların ödenmesinin üç yıl ertelenmesine karar verildiği ve bu genel kurulun iptali ile ilgili dava açılmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de, yapılacak ödemelerin genel kurul tarihi itibariyle kooperatif mevcudiyetini tehlikeye düşürüp düşürmeyeceği hususunda, kooperatif konusunda uzman bilirkişiden, kooperatif kayıt ve belgeleri de incelenerek rapor alınıp, buna göre davanın erken açılıp açılmadığının belirlenmesi,

gerektiğinde esasa girilmesi gerekirken, kooperatiften ayrılan ortağın Kooperatifler Kanunu'nun 53. maddesi uyarınca genel kurul kararının iptali davası açma hakkı bulunmadığı ve genel kurul kararının yerinde olup olmadığının işbu davada tartışılması gerektiği de gözardı edilerek, yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.