Yargıtay 23. Hukuk Dairesi E.2012/3010 K.2012/6755

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı temsilcileri ile davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-K A R A R-

Davacı vekili, müvekkilinin davalı kooperatifin ortağı olduğunu, ortak sayısından az inşa edilen konut nedeniyle müvekkiline konut tahsisi yapılmadığını ileri sürerek, konut yerine 15.000,00 TL tazminatın davalıdan tahsini talep ve dava etmiştir.

Davalı temsilcisi, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, davanın kısmen kabulü ile davalı kooperatifçe davacıya ortaklığa dayalı tahsis edilecek konut bulunmaması nedeniyle davacı ödemeleriyle orantılı olarak hesaplanan 2.197,63 TL tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili ve davalı temsilcileri temyiz etmiştir.

1) Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalı temsilcilerinin temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2) Davacı vekilinin temyizine gelince; davalı ... tahsis edilemeyen ortağın tazminat istemine ilişkindir. Kendisine konut tahsis edilemeyen kooperatif ortağının tazminat talep hakkı vardır. Bu tazminatın hesaplanma şekli dairemizin yerleşik uygulamalarında aşağıdaki gibi formüle edilmiştir:

1- Önce, ortaklara tahsis edilen konut veya işyerinin dava tarihi itibariyle rayiç değeri saptanmalıdır.

2- Davalı kooperatife normal ödentilerini gerçekleştiren bir ortağın ödemelerinin, ödeme yaptıkları tarihler itibariyle toplam ödemeleri dava tarihine kadar (Toptan Eşya Fiyat Endeksi Artış ortalama rakamları esas alınarak) taşınarak, güncel değeri bulunmalıdır.

3- Bundan sonra, yukarıda (1) numaralı bentte bulunan değerden (2) numaralı bentte bulunan değer çıkarılarak kooperatife normal ödeme yapan bir ortağın, bu ödemelerine karşı ne miktarda yararlanma elde ettiği ortaya çıkarılmalıdır.

4- Bunu takiben, davacı eksik ödeme yapan ortağın ödentileri (2) numaralı bentteki ilkelere göre dava tarihine taşınarak eksik ödeme miktarı da güncelleştirilmelidir.

5- Bu hesaplamalardan sonra, normal ödentilerini gerçekleştiren bir ortağın yukarıda (2) numaralı bentte bulunan ödemelerinin güncel değeri karşılığı, yine yukarıda (3) numaralı bentte bulunan bir yararlanmayı sağladığına göre, davacının (4) numaralı bentte eksik ödemelerinin güncel değerinin ne miktarda yarar sağlaması gerektiği, orantı kurallarına göre belirlenmelidir. Yani sonuç olarak, (4) numaralı bentte bulunan miktar, (3) numaralı bentte

bulunan değerle çarpıldıktan sonra bulunan miktarın (2) numaralı bentte bulunan miktara bölünmesi sonucu bulunacak miktara (4) numaralı bentte bulunan davacı ödemelerinin güncel değerinin ilave edilmesi sonucu bulunacak miktar, davacı ortağın bu davada kooperatiften talep etmesi mümkün olan zarar miktarını belirleyecek ve mahkemece (talep miktarı aşılmadan) bu miktara hükmedilecektir.

Hükme esas bilirkişi raporunda yukarıda açıklanan formül doğrultusunda davacı ortağın ödemelerinin ödeme yaptığı tarihler itibariyle toplam ödemeleri dava tarihine kadar (Toptan Eşya Fiyat Endeksi Artış ortalama rakamları esas alınarak) taşınarak, güncel değerinin hesaplanması gerekirken, davacının dosya içerisindeki kayıtlardan 1996 ve 1997 yıllarına ilişkin ödemeleri bulunduğu ve davacı bu konuda bilirkişi raporuna itiraz ettiği halde ek rapor alınmadan, 2006 ve 2007 yılları ödeme tarihi kabul edilmek suretiyle günceleme yapan rapora itibar edilmesi doğru olmamıştır.

Bu durumda mahkemece yapılması gereken iş, davacının ödemelerinin ve normal ortağın ödemelerinin yukarıda açıklanan ilkeye göre hesaplanıp, ayrıntıları ile yazılan formül doğrultusunda tazminatın belirlenmesi için davacının rapora itirazını da gözeten bir ek rapor alınarak hüküm kurmaktan ibaret olup, yetersiz ve yanılgılı bilirkişi raporu esas alınmak suretiyle yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması nedeniyle hükmün bozulması gerekmiştir.