Yargıtay 23. Hukuk Dairesi E.2012/421 K.2012/1070

Taraflar arasındaki birleştirilen genel kurul kararının iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı asıl ve birleşen davanın açılmamış sayılmasına yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacılar vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-KARAR-

Davacı vekili, asıl dava ve birleştirilen davada müvekkillerinin haberi olmadan ve ilgililere tebligat yapılamadan davalı kooperatifin genel kurulunun yapıldığını, genel kurulun hazirun ve tebellüğ listesindeki pek çok imzanın sahte olduğunu ileri sürerek 16.06.2006 tarihli genel kurulda alınan bütün kararların iptaline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

Davalı kooperatif vekili; asıl davada davanın süresinde açılmadığını ileri sürerek davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, birleşen dosya cevabında ise davacılardan ...'ın 2007/60 esasında kayıtlı dava dosyası ile aynı genel kurulun iptali istemi ile dava açtığını, bu nedenle anılan davacı yönünden derdestlik ilk itirazında bulunduklarını ileri sürerek, bu davacının davasının açılmamış sayılmasına karar verilmesi gerektiğini savunmuştur.

Mahkemece, 2007/60 esas sayılı dosyanın 20.09.2007, 28.02.2008 ve 25.09.2008 tarihli oturumlarda üç defa takipsiz bırakıldığını, dosyanın en son takipsiz bırakıldığı 25.09.2008 tarihli oturumda (zuhulen) davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiş ise de, bu kararı vermenin mahkeme heyetine ait olması, dosyanın karar numarası verilip karar yazılmaması karşısında hükümle birlikte ana davanın açılmamış sayılmasına karar verildiği,

birleşen dava yönünden davalı vekilinin süresinde davacılardan ...'ın açtığı davaya derdestlik ilk itirazında bulunduğunu her iki davanın tarafları, konusu ve dava sebepleri aynı olduğundan ...'ın 2007/107 esasında açtığı davanın, derdestlik ilk itirazı nedeni ile açılmamış, birleşen dosyanın diğer davacıları.... ve ... vekillerinin 14.01.2010 tarihli oturumdan itibaren duruşmalara iştirak etmediği, davalarını takipsiz bıraktıkları bu davacılar yönünden dava dosyalarını anılan oturumda işlemden kaldırılmasına karar verildiği,

üç aylık sürede de yenileme talebinde bulunmadıkları gerekçesiyle birleşen dosyanın davacılar.... ile ...'ın davalarının da (HUMK m.409/6-5. HMK m. 150/6 uyarınca) açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

Kararı davacılar vekili temyiz etmiştir. 1-Davacı ...'ın esas dava yönünden temyiz itirazlarının sadece ana para yönünden olduğu, derdestlik yönünden verilen karara karşı bir temyizi bulunmadığı dikkate alındığında dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı ...' ın temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2-Birleşen davanın davacılarından ... ve....vekilinin 8.10.2009 tarihinde mazeret dilekçesi verdiği ve bu mazeretin mahkemece kabul edilerek ekli pul ile duruşma gününün tebliğine karar verildiği halde, davacılar vekiline tebligat yapılmadığı, duruşmaya gelmeyerek davayı takip etmediğinden bahisle davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

Ülkemizin de tarafı olduğu ve Anayasa'nın 90'ncı maddesi gereği iç hukukun bir parçası olan Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 6'ncı, 1982 Anayasası'nın 36'ncı maddesinde adil yargılanma hakkına yer verilmiştir.

Karar tarihinde yürürlükte bulunan 1086 sayılı HUMK'nun 73'ncü maddesi "Kanunun gösterdiği istisnalar haricinde hakim her iki tarafı istima veyahut iddia ve müdafaalarını beyan etmeleri için kanuni şekillere tevfikan davet etmedikçe hükmünü veremez." hükmünü içermektedir.

6100 sayılı HMK'nun 27'nci maddesinde ise adil yargılanma hakkının en önemli unsuru olarak hukuki dinlenilme hakkı düzenlenmiş, bu hakkın, yargılama ile ilgili olarak bilgi sahibi olunmasını, açıklama ve ispat hakkını, mahkemenin, açıklamaları dikkate alarak değerlendirmesini, kararın somut, açık olarak gerekçelendirilmesini içerdiği belirtilmiştir.

Bu durumda, mahkeme ilamı açıklanan hususlara aykırı olduğundan, bu davacılar yönünden temyiz itirazlarının kabulü ile kararın bozulması gerekmiştir.