Yargıtay 23. Hukuk Dairesi E.2012/4860 K.2012/7622

Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı ... vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-K A R A R-

Davacı vekili, arsa sahibi müvekkili ile davalılar arasında akdedilen arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinde müvekkili aleyhine edimler arasında dengesizlik bulunduğunu, müvekkilinin hataya düşürüldüğünü ileri sürerek, davaya konu sözleşmenin feshine, sözleşme gereğince 2945 ada, 1 parselde devredilen hisselerin tapularının iptali ile müvekkili adına tesciline, arsanın müvekkiline teslimine, bu taleplerinin kabul edilmemesi durumunda edimler arasındaki dengesizliğin müvekkili lehine iyileştirilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiş;

dava devam ederken 2945 ada, 2 parseldeki taşınmazın da sözleşme kapsamında olduğunu belirterek bu taşınmazdan devredilen hisselerin de tapusunun iptali ile tescilini istemiş, 27.02.2012 tarihli dilekçesi ile de davaya sadece ... Belediyesi açısından devam ettiklerini, diğer davalılar açısından davanın konusuz kaldığını, beyan etmiştir.

Davalı ... Belediyesi Başkanlığı vekili, davaya sundukları ilk cevaplarında davacı vekilinin iddialarının doğru olmadığını savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemiş; 26.12.2008 tarihli duruşmadaki beyanında dava dilekçesinde belirtilen 10.000,00 TL dava değeri üzerinden sözleşmenin feshine ve davacının hissesi yönünden tapu iptal ve tescil talebini kabul ettiklerini belirtmiştir.

Diğer davalılar vekili, dava dilekçesinde belirtilen 10.000,00 TL dava değeri üzerinden davaya konu sözleşmenin feshine ve müvekkiline devredilen taşınmazdaki hissenin tapusunun iptali ile davacı adına tesciline karar verilmesini kabul ettiklerini ifade etmiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, toplanan kanıtlar, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; davalı şirketlere ilişkin sözleşmenin feshi talebi açısından davanın kabul edildiği gerekçesiyle, ... İnşaat Gayrimenkul Yatırım Hiz. Tic. A.Ş. ve davalı belediyeye yönelik fesih talebi açısından davanın kabulü ile sözleşmenin feshine, davalı şirketler açısından tapu kayıtlarının iptali ile tescil talebi açısından dava devam ederken tapuların davacıya devredildiği gerekçesiyle, konusu kalmayan talep hakkında karar verilmesine yer olmadığına; davalı belediyeye ilişkin tapu kayıtlarının iptali ile tescili talebi açısından davanın kabul edildiği gerekçesiyle, talebin kabulü ile 2945 ada, 2 parseldeki (imar

uygulaması sonucunda 2945 ada, 33 parsel) belediyeye ait tapudaki hissenin 323/2546004 hissesinin, 2947 ada, 1 parseldeki ( imar uygulaması sonucunda 2947 ada, 56 parsel ) belediyeye ait tapudaki hissenin 11412/613658 hissesinin iptali ile davacı adına tesciline karar verilmiştir.

Kararı, davalı ... Belediyesi Başkanlığı vekili temyiz etmiştir.

1) Dava, arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin feshi ile tapu iptal-tescil istemine ilişkindir.

BK’nun 355 ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesinin bir türü olan “ Arsa Payı Karşılığı İnşaat Sözleşmesi ” uygulamadaki adıyla Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesi, 25.01.1984 tarih ve 3/1 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararında da açıklandığı gibi; iş sahibinin bir arsanın muayyen bir payının bedel olarak devri veya devri taahhüdü karşılığında, yüklenicinin bir inşa ( yapı ) eseri meydana getirmeyi taahhüt ettiği, geçerliliği resmi şekle bağlı kural olarak ani edimli, geçici-sürekli karmaşığı, tam olarak iki tarafa borç yükleyen, ivazlı, çift tipli bir karma sözleşmedir.

Bu sözleşmede yüklenici bina yapım işini üstlenmekte, yüklenicinin finansını karşılayarak yapacağı binaya karşılık arsa sahibi de ona arsa payı mülkiyeti geçirmektedir. Görüldüğü gibi, kat karşılığı inşaat sözleşmesi ile arsa sahibi belirli arsa paylarının mülkiyetini yükleniciye devir borcu altına girmektedir.

Burada, arsa paylarının mülkiyetinin devri, yüklenici tarafından inşa edilecek binadaki belirlenen bağımsız bölümlerin arsa sahibine tesliminin karşılığını ve sebebini teşkil etmektedir.

Diğer yandan, konusu paradan başka bir şey ( mal veya hak ) olan davalarda karar ve ilam harcı o şeyin ( mal veya hakkın ) değeri üzerinden hesaplanır. Yine yatırılması gereken harç yönünden de, dava konusu bir malvarlığı hakkı ise, para ile değerlendirilmesi mümkün bir şey demektir ve dava konusunun ( müddeabihin ) değeri üzerinden harç hesap edilmesi gerekir.

Somut olayda, arsa sahibi tarafından açılan davada, kat karşılığı inşaat sözleşmesinin feshine karar verilmesi istenmiş, mahkemece davaya konu Mehterçeşme mahallesi 2945 ada, 2 parsel ( imar uygulaması sonucu 2945 ada, 33 parsel ) sayılı taşınmazın harca esas değeri keşfen belirlenmiş ise de, talebe konu aynı yer 2947 ada, 1 parsel ( imar uygulaması sonucu 2947 ada, 56 parsel ) sayılı taşınmazın harca esas değeri keşfen belirlenmeden yukarıda belirtildiği şekilde karar verilmiştir.

Bu durumda sözleşme gereğince tapudaki hisselerin yükleniciye devredildiği de gözetilerek kat karşılığı inşaat sözleşmesinin feshi ve tapu iptal-tescil talebinin bulunmasına göre, sözleşmenin az yukarıda açıklanan niteliği ve özelliği dikkate alınarak,

tapu iptal ve tescil talebine esas taşınmazlardan dava tarihi itibariyle harca esas değeri tespit edilmemiş 2947 ada, 1 parsel (imar uygulaması sonucu 2947 ada, 56 parsel) sayılı taşınmazdaki hissenin değeri mahkemece uzman bilirkişiden ek rapor alınarak belirlenmeli, iki taşınmazda da her üç davalıya yöneltilen taleplere esas hisselerin değerleri üzerinden Harçlar Kanunu’nun 22. maddesi de gözetilmek suretiyle hüküm altına alınacak harcın ikmal ettirilmesi zorunludur.

Nitekim Harçlar Kanunu’nun 32. maddesi gereğince eksik harç tamamlanmadan müteakip işlemlerin yapılmasına da imkan bulunmamaktadır. Bu itibarla davaya konu talepler yönünden eksik harç tamamlatılmadan yargılamaya devamla, yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması usul ve yasaya aykırı olduğundan bozmayı gerektirmiştir.

Ayrıca, dava devam ederken 31.12.2010 tarihinde ticaret sicilinde tescil edildiği üzere davalı ... İnşaat Yapı Düzenleme ve Paz. Tic. A.Ş.’nin .. ve .. Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı A.Ş. ile birleşmesine ve anılan davalı vekilinin bünyesinde birleşilen şirkete ait 08.02.2011 tarihli vekaletnamesini sunmuş olmasına rağmen karar başlığında davalı olarak .. ve .. Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı A.Ş. yerine ... İnşaat Yapı Düzenleme ve Paz. Tic. A.Ş.’ye yer verilmiş olması da doğru görülmemiştir. 2) Bozma nedenine göre, davalı ... Başkanılığı vekilinin temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir.