Yargıtay 23. Hukuk Dairesi E.2012/5481 K.2013/815

Taraflar arasındaki sıra cetveline şikayetin yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı şikayetin reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde şikayetçi vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-K A R A R-

Şikayetçi vekili, ...

İflas Müdürlüğü'nün 2003/... nolu iflas dosyasında, iflasın kaldırılmasına kayıtsız ve şartsız muvafakat ederek iflas tasfiyesinden ayrılan bir kısım alacaklıların daha sonra bu muvafakatlarını geri alma taleplerinin, iflas idaresince kabul edildiğini, 31...2011 tarihinde düzenlenen ek sıra cetvelinde de bu alacaklılarının eski sıra cetvelindeki sıralarının korunduğunu, ayrıca 03...2011 tarihli olağanüstü alacaklılar toplantısına katıldıklarını, oysaki hata, hile ikrah hali dışında alacaklıların iflasın kaldırılmasına muvafakatlarını geri almalarının mümkün olmadığını,

halen yargılaması devam eden müvekkil alacağının kıdem tazminatı ve işçilik haklarına ilişkin olmasına rağmen sıra cetvelinde .... sırada yer aldığını ileri sürerek, sıra cetvelinin düzeltilmesini, 03...2011 tarihli olağanüstü alacaklılar toplantısının ve toplantıda alınan kararların iptalini talep etmiştir.

Yargılama aşamasında ... ... A.Ş, ... ... AŞ., .... Denizicilik AŞ. vekili ile ... ... vekili, müdahale talebinde bulunarak, şikayetin reddini istemiştir.

Mahkemece evrak üzerinde yapılan yargılama sonunda,alacaklılar toplantısına katılan alacaklılar, alacak hakkından vazgeçmeksizin iflasın kaldırılmasına onay vermişlerse de, tüm alacaklıların bu icazeti vermediği, iflasın kaldırılmadığı, iflasın kaldırılmasına onay verme işleminin kayıtsız ve şartsız olması gerektiği, bu onayın alacaktan vazgeçme anlamına gelmeyeceği, şikayet edenin ise henüz alacağı kabul edilmemiş ve mahkemece hüküm altına alınmamış biri olup, sırasına itiraz ettiği alacaklıların sadece iflasın kaldırılmasına şartlı onay vermiş oldukları,zaten alacaklıların tamamı iflasın kaldırılmasına onay vermeyince, iflas kaldırılmadığından, alacaklıların alacağının da kendi sırasında varlığını sürdüreceği gerekçesiyle şikayetin reddine karar verilmiştir.

Kararı, şikayetçi vekili temyiz etmiştir.

...)Şikayet, iflas sıra cetvelindeki sıraya yöneliktir.

İİK'nın 235/.... maddesi uyarınca iflas sıra cetveline yönelik itirazlar kural olarak genel mahkemelerde (Asliye Ticaret Mahkemesinde) görülür. Şikayetçi sadece kendi sırasına yönelik itirazlarını, husumet iflas idaresine yöneltilerek İİK'nın 235/son maddeleri uyarınca ... mahkemesinde ileri sürmelidir.

İflas sıra cetvelinde başka bir alacaklının kabul edilen miktar kadar alacağı bulunmadığına ya da sırasına yönelik itiraz, o alacağın sıradan terkin edilmesi talebini içerdiğinden, şikayet olarak ... mahkemesinde değil, İİK'nın 235/.... maddesi uyarınca sırasına itiraz edilen alacaklıya husumet yöneltilerek dava yolu ile genel mahkemede ileri sürülmelidir. Buna göre, mahkemece, şikayetçinin itirazının kendi sırasına yönelik olmadığı, başka alacaklıların sırasına ilişkin olduğu, buna göre kayıt terkin talebini içermesi nedeniyle Asliye Ticaret Mahkemesi'nin görevli olduğu dikkate alınmalıdır.

Ülkemizin de tarafı olduğu ve Anayasa'nın 90. maddesi gereği iç hukukun bir parçası olan Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin ..., 1982 Anayasası'nın 36. maddesinde adil yargılanma hakkına yer verilmiştir. 1086 sayılı HUMK'nın 73. maddesi " Kanunun gösterdiği istisnalar haricinde hakim her iki tarafı istima veyahut iddia ve müdafaalarını beyan etmeleri için kanuni şekillere tevfikan davet etmedikçe hükmünü veremez." hükmünü içermektedir. 6100 sayılı HMK'nın .... maddesinde ise adil yargılanma hakkının en önemli unsuru olarak hukuki dinlenilme hakkı düzenlenmiş, bu hakkın, yargılama ile ilgili olarak bilgi sahibi olunmasını, açıklama ve ispat hakkını, mahkemenin, açıklamaları dikkate alarak değerlendirmesini, kararların somut, açık olarak gerekçelendirilmesini içerdiği belirtilmiştir.

İİK'nın .../.... maddesinde "Aksine hüküm bulunmayan hallerde ... mahkemesi, şikayet konusu işlemi yapan ... dairesinin açıklama yapmasına ve duruşma yapılmasına gerek olup olmadığını takdir eder; duruşma yapılmasını uygun gördüğü takdirde ilgilileri en kısa zamanda duruşmaya çağırır ve gelmeseler bile gereken kararı verir." hükmüne yer verilmiştir.

Kanunda açıklık bulunmayan hallerde, duruşma yapılıp yapılmayacağı hakimin takdirine bırakılmış ise de; öngörülen takdir hakkı mutlak bir seçimlik hak olmayıp, halin icabına göre değerlendirilmesi gereken bir takdir hakkıdır. Sıra cetveline karşı şikayette bulunulması halinde bu takdir hakkının duruşma yapılarak kullanılması kanunun amacına uygun düşer.

Mahkemenin takdirine göre duruşma açılmasının gerekli görüldüğü hallerde ilgililerin duruşmaya çağrılması yasal bir gerekliliktir.

Mahkemece, şikayet olunana şikayet dilekçesi tebliği ile yetinilmiş olup, davanın açıldığı tarihte yürürlükte olan HMK'nın basit yargılama usulüne ilişkin 316. vd. madde hükümleri uyarınca yargılamanın yürütülmesi, HMK'nın 317. maddesi uyarınca dilekçelerin karşılıklı olarak verilmesinden sonra, 320. madde uyarınca ön inceleme yapılması, göreve ilişkin dava şartının ön inceleme duruşmasına takdiren gerek duyulmadan anılan 320. maddesi uyarınca dosya üzerinden incelenip, görevsizlik kararı verilmesi gerekirken, işin esasına girilerek yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamıştır.

...)Bozma nedenine göre, şikayetçi vekilinin temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir. ...) Kabule göre, mahkemece HMK'nın basit usule ilişkin 316. vd. madde hükümleri uyarınca davanın yürütülmesi, taraf teşkilinin sağlanması, İİK'nın .... maddesi uyarınca duruşma açılması, tahkikatın duruşmalı yapılması, iddia ve savunma doğrultusunda toplanan tüm deliller değerlendirildikten sonra sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, evrak üzerinden yazılı şekilde karar verilmesinde de isabet görülmemiştir.