Yargıtay 23. Hukuk Dairesi E.2012/6256 K.2013/639

Taraflar arasındaki sıra cetveline şikayetin yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı şikayetin reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde şikayetçi vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-K A R A R-

Şikayetçi vekili, dava dışı borçluya ait aracın satışından sonra düzenlenen sıra cetvelinde, müvekkili bankanın araç üzerindeki rehin hakkı nedeniyle başlattığı rehnin paraya çevrilmesi yoluyla yapılan ... takibi dikkate alınmadan, sadece rehin bedeli miktarına yer verildiğini, bu nedenle avukatlık ücreti ve masraflarının sıra cetveline alınmadığını ileri sürerek, sıra cetvelinin iptalini talep etmiştir.

Şikayet olunan vekili, şikayetin reddini istemiştir.

Mahkemece, evrak üzerinde yapılan inceleme sonucunda, şikayetçinin hacizden ve satıştan haberdar olduğu halde, kendi takip dosyasından, ... müdürlüğünü haberdar etmediği, şikayetçi bankanın alacak miktarını bildirdiği müdürlüğün sıra cetvelini İİK'nın 100. maddesi derece malumat bilgilerine göre düzenlendiği, bu nedenle rehin alacaklısı şikayetçinin ... takip dosyasındaki masraflarının sıra cetveline dahil edilmesi yönündeki talebinin gelinen aşamada dinlenemeyeceği, rehin alacaklısının İİK'nın 100. madde derece malumatı kapsamında bildirmiş olduğu alacağının, sıra cetvelinde kendisine ayrıldığı gerekçesiyle, şikayetin reddine karar verilmiştir.

Kararı, şikayetçi vekili temyiz etmiştir.

...-Şikayet, sıra cetveline konu rehnin kapsamına ilişkindir.Ülkemizin de tarafı olduğu ve Anayasa'nın 90. maddesi gereği iç hukukun bir parçası olan Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin ..., 1982 Anayasası'nın 36. maddesinde adil yargılanma hakkına yer verilmiştir.

1086 sayılı HUMK'nın 73. maddesi " Kanunun gösterdiği istisnalar haricinde hakim her iki tarafı istima veyahut iddia ve müdafaalarını beyan etmeleri için kanuni şekillere tevfikan davet etmedikçe hükmünü veremez" hükmünü içermektedir.

6100 sayılı HMK'nın .... maddesinde ise adil yargılanma hakkının en önemli unsuru olarak hukuki dinlenilme hakkı düzenlenmiş, bu hakkın, yargılama ile ilgili olarak bilgi sahibi olunmasını, açıklama ve ispat hakkını, mahkemenin, açıklamaları dikkate alarak değerlendirme yapmasını da içerdiği belirtilmiştir.

İİK'nın .../.... maddesinde " Aksine hüküm bulunmayan hallerde ... mahkemesi, şikayet konusu işlemi yapan ... dairesinin açıklama yapmasına ve duruşma yapılmasına gerek olup olmadığını takdir eder; duruşma yapılmasını uygun gördüğü takdirde ilgilileri en kısa zamanda duruşmaya çağırır ve gelmeseler bile gereken kararı verir." hükmüne yer verilmiştir.

Kanunda açıklık bulunmayan hallerde, duruşma yapılıp yapılmayacağı hakimin takdirine bırakılmış ise de; öngörülen takdir hakkı mutlak bir seçimlik hak olmayıp, halin icabına göre değerlendirilmesi gereken bir takdir hakkıdır. Sıra cetveline karşı şikayette bulunulması halinde bu takdir hakkının duruşma yapılarak kullanılması kanunun amacına uygun düşer.

Mahkemenin takdirine göre duruşma açılmasının gerekli görüldüğü hallerde ilgililerin duruşmaya çağrılması yasal bir gerekliliktir. Şikayet sonunda hakları haleldar olabilecek alacaklıların savunma haklarını kullanabilmeleri

ve adalet dengesinin sağlanabilmesi bakımından takdir hakkı, duruşma açılması yönünde kullanılmalıdır. Bu durumda mahkemece, şikayet olunana şikayet dilekçesi tebliğ edilmiş ve şikayet olunan cevap vermiş ise de, duruşma açılması ve duruşma gününün tebliğ edilmesi, yargılamanın 6100 sayılı HMK'da düzenlenen ilkelere göre yürütülüp sonuçlandırılması gerektiğinden dosya üzerinden hüküm kurulması da doğru olmamıştır.

...- Kabule göre; şikayetçi Bankaca ... Müdürlüğü'nün İİK'nın100. maddesine yarar bilgilerin sorulduğu yazısına cevaben ... harçları ve avukatlık masrafı hariç olduğu belirtilerek borç miktarı bildirilmiştir. Satış tarihi itibariyle araç üzerindeki son takyidatı belirlemek ... müdürlüğünün görevidir. Son takyidatı sorsaydı, ... .... ...

Müdürlüğü'nün 2011/4994 Esas sayılı dosyasında ....09.2011 tarihli rehnin paraya çevrilmesi yolu ile takibin ve bunun vekalet ücreti masraflarını nazara alması mümkün olacaktı. Haciz yolu ile takiplerde sıra cetveli, ilk kesin (veya ilk kesinleşen ihtiyati) haciz ile bu hacze iştirak edebilecek hacizler belirlenerek düzenlenir ve oluşacak hacze iştirak dereceleri satış bedelinden tatmin edilir.

Alacaklılara pay ayrılırken bedeli paylaşıma konu malın sıtıldığı tarihteki anapara, fer'iler ve takip masrafından oluşan toplam alacak miktarı, satış tarihi itibariyle bilirkişiye hesaplatılmalıdır.

Bu durumda mahkemece, ... müdürlüğünün düzenlediği sıra cetveline bu nedenle şikayet edildiği dikkate alınarak, şikayetçinin satış tarihi itibariyle kesin alacak miktarı belirlenerek, sonucuna göre bu alacak miktarını paylaştırmada gözeten bir sıra cetveli düzenlenmesini teminen şikayetin kabulüne karar verilmesi gerekip gerekmediğinin değerlendirilmesi gerekirken, şikayetçinin kesin borç miktarını içermeyen yazı cevabına bu haliyle itibar edilerek, şikayetin reddine karar verilmesi eksik incelemeye dayalı olup, bu nedenle doğru olmamıştır.